The time for change

No bullet can stop the spirit of justice and democracy!!!

Archive for the category “Political Opinion”

የኢትዮጵያ ህዝብ በአንበሳ ጉድጓድ ውስጥ እንደተጣለ የጥንቸል ግልገል ሆኗል – #ኤርሚያስ_ቶኩማ

 

በኢትዮጵያ የሚታየው የኑሮ ልዩነት እጅግ በጣም እየሰፋ ነው፤ የሀብታም እና የድሃው ልዩነት የትየለሌ ነው። እኔ ልጅ እያለሁ ሀብታምና ድሃን የሚለየው ቴሌቪዥን ብቻ ነበረ፤ ሀብታም ከሆነ ቴሌቪዥን ይኖረዋል ድሃ ከሆነ አይኖረውም ከዚህ ውጭ አብዛኛው የድሃና የሀብታም ልጅ በሚመገበው ምግብ በሚለብሰው ልብስ ብዙም ልዩነት አልነበረም፤ አሁን እድሜ ለህወሃት የተባለሸ ስርአት በኢትዮጵያ በልቶ ማደር የማይችል እና አለም አቀፍ ሀብታሞች ተፈጥረዋል። በጣም የሚያሳዝነው ኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኙ አብዛኞቹ የናጠጡ ሀብታሞች ሀብት ያከማቹበት መንገድ የድሃውን መሬት እና የየእለት ጉርስ በመቀማት ላይ የተመሰረተ ነው፤ ቺቺኒያ ብትሄዱ የዘመኑ ሰዎች ልጆች እንደሆሊውድ ተዋንያኖች ገንዘብ ሲበትኑ ትመለከታላቹህ በአንፃሩ ስንት ረዳት የሌላቸው ህፃናትና አዛውንት እዛው ቺቺኒያ አስፓልት ላይ የቆሸሸ ነጠላ ለብሰው ሲለምኑ የጎዳና ተዳዳሪዎች ብርዱን ለመከላከል ቤንዚን ሲስቡ ትመለከታላቹህ፤ በነገራችን ላይ ቺቺኒያ ትንሿ መቀሌ ከሆነች ቆይታለች መግባቢያው ሁሉ ትግሬኛ ሆኗል በዚህ ጉዳይ ላይ አንድ ሰሞን ፌስቡክ ላይ በዝታ የነበረች ፈገግ የምታደርግ ቀልድ አለች።

አንዱን ምስኪን ሎተሪ አዟሪ የሕወኃት አባላት የሚዝናኑበት ቺቺኒያ የሚገኝ አንድ የመዝናኛ ቦታ ላይ ሎተሪ ለመሸጥ ሲገባ ጥበቃው እንዳይገባ ይከለክለዋል ለምን እንደማይገባ ሲጠይቅ የተሰጠው መልስ “እዚህ መዝናኛ ማእከል ያሉት በሙሉ ሎተሪ የወጣላቸው ናቸው” የሚል ነበር። አዎ የህወሃት አባላት ሎተሪ ወጥቶላቸዋል እነርሱ ሲጨፍሩ የተቀረው ወገናችን በረሐብ እና በስደት እያለቀ ነው።

ህወሃት በኢኮኖሚው ላይ ብቻ ሣይሆን በማህበራዊ ህይወትም ትልቅ መመሰቃቀል ፈጥሯል። የኢትዮጵያ ህዝብ እጅግ እየተጨካከነ እንዲኖር ተደርጓል ለምሳሌ በየጎዳናው ላይ ዝናብ እየተደበደበ ታክሲ የሚጠብቅ ሰው እያየ ሙዚቃውን ሞቅ አድርጎ ሊፍት ለመስጠት የሚጠየፍ ብዙ ባለመኪና ተፈጥሯል፤ ከዚህ ቀደም መኪና ያለው ሰው ሰፈሩ ውስጥ ከተገኘ በሕመም፣ በሐዘን እና በደስታ ለጎረቤቶቹ እርዳታ መስጠት አለበት የሚል ያልተፃፈ ህግ ነበረ አሁን ያ ተቀይሯል በሰው ህመም ኑሯቸውን ለመቀየር የሚሯሯጡ ብዙዎች ናቸው። ያለፉት 26 አመታት የባከኑ የኢትዮጵያ ጊዜያቶች ናቸው፤ በዚህ ጊዜ ውስጥ አንዱ ጎሣ በልቶ ለማደር ሌላው መራብ አለበት የሚል መርህ ተፈጥሯል። የመንግሥት ሠራተኛውን ኑሮህን ለማሻሻል እየሰራሁ ነው በሚል ተስፋ ለችግር ዳርገውታል፤ በአጠቃላይ በአሁኑ ወቅት የኢትዮጵያ ህዝብ በአንበሳ ጉድጓድ ውስጥ እንደተጣለ የጥንቸል ግልገል ሆኗል። ይህንን ስርአት ለመታገል እንዳይቻል እንኳን ፖለቲካውን የግል ስኬታቸው እንጂ የህዝብ በደል ምንም በማይመስላቸው የሰው ባክቴሪያዎች ቁጥጥር ስር ውሏል። ወዴት እንደምናመራ ሳስበው ይገርመኛል። መንገዳችንን ስተናል።
#ኤርሚያስ_ቶኩማ

posted by Gheremew Araghaw

የዮናታን ተስፋዬ መልዕክት ከዝዋይ እስር ቤት (በዳዊት ከበደ ወየሳ)

(ኢ.ኤም.ኤፍ) ዮናታን ተስፋዬ የሰማያዊ ፓርቲ የህዝብ ግንኙነት ኃላፊ ነበር። ረጋ ያለና ቁጥብ ወጣት ነው። በ2017 በተደረገው ምርጫ ጭምር ተወዳድሮ ነበር። ሆኖም ገና በ31 አመቱ፤ በአመለካከቱ ምክንያት የስድስት አመት እስር ተበይኖበት፤ ለአገሩ መልካም ነገር ማበርከት የሚችል ወጣት፤ በአሁኑ ወቅት በዝዋይ ማረሚያ ቤት ውስጥ ይገኛል። ባለፈው አመት በኢትዮጵያ ውስጥ በኦሮሚያ እና አማራ ክልሎች፤ ንጹሃን ዜጎች በግፍ ሲገደሉ ድርጊቱን በፌስ ቡክ ገጹ ላይ ተቃውሟል። ይህ ተቃውሞው ነው ዮናታን ተስፋዬን ለእስር የዳረገው።

ዮናታን ተስፋዬ ረጋሳ በታሰረበት ወቅት፤ “ጎዳና ላይ ያለርህራሄ ለተገደሉት ዜጎች መናገሬ ወንጀል ከሆነ፤ መታሰሬን በክብር እቀበለዋለሁ። ፍርድንም ከታሪክ እና ከእግዚአብሔር አገኛለሁ” ብሎ ነበር። ዛሬ በቃሊቲ፣ በቅሊንጦ፣ በዝዋይ፣ በየክልሉ እና በማይታወቁ እስር ቤቶች ውስጥ ዜጎች በፖለቲካ አመለካከታቸው ምክንያት በእስር ላይ ይገኛሉ። ዮናታን ተስፋዬ ረጋሳም ከነዚያ በሺዎች የሚቆጠሩ ንጹሃን ዜጎች አንደኛው ነው።
ባለፈው አመት ልክ በዚህ ወር ታላቅ የህዝብ ንቅናቄ የተፈጠረበት ወቅት ነው። ብዙዎች ይህንን ቀን እና ሰማዕታቶችን እየዘከሩ ነው። ስለነዚህ ሰማዕታት በመናገሩ ምክንያት የታሰረውንና አሁን በእስር ላይ የሚገኘውን ዮናታን ተስፋዬ ረጋሳንም ልናስበው ይገባልና፤ ከዝዋይ እስር ቤት የላከውን ማስታወሻ ለህትመት አብቅተነዋል።
ዮናታን አሁን የሚገኘው በዝዋይ የፌደራል ማ/ቤት የስድስት አመት ከስድስት ወር የእስር ቅጣት ተፈርድቦት ነው ያለው። ለእስር የተዳረገውም በግል ፌስ ቡኩ ላይ “ሽብርተኝነትን የሚያበረታታ ጽሁፍ ጽፈሃል” በሚል ነው፡፡

እንዲህ ይላል ዮናታን ተስፋዬ።

በይፋ የተመሰረተብኝ የክስ አይነት፡– መጀመሪያ የጸረ-ሽብርተኝነት አዋጁን አንቀጽ 4 መተላለፍ የሚል ነበር፡፡ በኋላ ግን በብይን ወቅት አንቀጹ ተቀይሮ የአዋጁን አንቀጽ 6 መተላለፍ የሚል ሆኗል፡፡ በዚህ አንቀጽ ጥፋተኛ ተብዬ የ6 አመት ከ6 ወር ቅጣት ተወስኖብኛል፡፡

በእስር በምገኝበት ወቅት የሚከተሉት የመብት ጥሰቶች ተፈጽመውብኛል፡፡
ሀ. በማዕከላዊ ወንጀል ምርመራ ለአራት ወራት በቆየሁባቸው ጊዜያት
1. ሳይቤሪያ በሚባለበሚባለለማለማ ስፍራ ታስሬያለሁ፡፡
2. ቤተሰብና የሐይማኖት አባትን ጨምሮ ጠያቂ ተከልክያለሁ፡፡
3. በግል የጻፍኋቸው የፌስ ቡክ ጽሁፎቼ ላይ ለማስረጃነት እንድፈርም ተደርጌያለሁ፡፡
ለ. በቂሊንጦ እስር ቤት በቆየሁባቸው ጊዜያት
1. ከሌሎች እስረኞች ተነጥየ እንድታሰር ተደርጌያለሁ፡፡
2. ለሦስት ቀናት ቀንና ሌሊት እጅና እግሬን በሰንሰለት ታስሬ ነበር፡፡

Yonatan Tesfaye Regassa

3. ድብደባ ተፈጽሞብኛል፡፡
4. ዛቻና ማስፈራሪያ ደርሶብኛል፡፡
5. የጠያቂ ገደብ ተጥሎብኛል፡፡
6. የመጠየቂያ ሰዓት ገደብ ተደርጎብኛል፡፡
7.ጠበቃየን እንዳላናግር ተከልክዬ ነበር፡፡

በመጨረሻም፣ ስለእኔ ትንሽ ለማለት ያህል፣ ከ1ኛ ደረጃ እስከ ዩኒቨርሲቲ ድረስ የተማርሁት አዲስ አበባ ከተማ ውስጥ ነው፡፡ ትውልዴና እድገቴም አዲስ አበባ ነው፡፡ ለቤተሰቦቼ የመጀመሪያ ልጅ ነኝ፡፡ በተማርሁት የውጭ ቋንቋና ሥነ-ጽሁፍ ትምህርት ዘርፍ በተለያዩ ትምህርት ቤቶች ለሁለተኛ ደረጃ ተማሪዎች የእንግሊዝኛ ቋንቋን አስተምሬያለሁ፡፡

ከ1997 ዓ.ም ጀምሮ በተለያዩ ደረጃዎች ሰላማዊ የፖለቲካ ስራ ስሰራ ቆይቻለሁ፡፡ በግልም ሀሳቤን ከመግለጽ ወደኋላ ያልሁበት ጊዜ የለም ማለት እችላለሁ፡፡ ከ2005 ዓ.ም ጀምሮ ሰማያዊ ፓርቲን ተቀላቅያለሁ፡፡ በፓርቲው ውስጥ ከተራ አባል እስከ ህዝብ ግንኙነት ኃላፊነት ተሳትፎ አለኝ፡፡ በ2007 ሀገራዊ ምርጫም ህዝብ ተወካዮች ም/ቤት እጩ ተወዳዳሪ ነበርሁ፡፡ሰላማዊ ትግልና በህጋዊ አሰራር የማምን ሰው ነኝ፡፡ በእውነቱ ህገ-መንግስታዊ ሀሳብን በነጻነት መግለጽ መብቴን ተጠቅሜ በመፃፌ ረጅም እስር እና ፍርድ ቤት መንላታ ሳያንስ በእስር ወቅት ከላይ የጠቀስኩት ከፍተኛ የመብት ጥሰት ደርሶብኛል፡፡

posted by Gheremew Araghaw

ሁለቱ ዋርዲያዎች፤ ጆቤና ጻድቃን ገብረተንሳይ በባህር በር አጀንዳ -መስቀሉ አየለ

ከተወሰነ ግዜ ወዲህ አበበ ተክለ ሃይማኖት እና ጻድቃን ስለ ባህር በር እና አካባቢያዊ ስጋቶች በኢትዮጵያ ብሄራዊ ጥቅሞች ብሎም ደህንነት ላይ ስለሚጋርጡት አደጋ አብዝተው ከመጻፍ አልፈው በቃለ ምልልስ ተጠቅመው ሃሳባቸውን እንድንሰማ እያደረጉን ነው።የሚጽፉትም በአማርኛ ቋንቋ መሆኑ ሌላው አዲስ ነገር ነው። ከመለስ ኩባንያው መንጋ ተሰንጥቀው እስከወጡበት ግዜ ድረስ ምንም አይነት ችግር ሲገጥማቸው ጽሁፍ የሚጽፉትም ይሁን ጉዳዩ ተደራሽ እንዲሆን የሚፈልጉት በትግርኛ ለትግራይ ህዝብ ብቻ ነበር። ይኽ የሚያሳየው ዛሬም ከቀረው የኢትዮጵያ ህዝብ አወራርደው ያልጨረሱት ነገር መኖሩን ዘግይቶም ቢሆን እንደገባቸው እንጅ ሌላ ጤናማ የሆነ አንድምታ ማዘሉን አይደለም።ጽሁፎቻቸው ቢሆኑ ግን ቃላት ከመደረት በቀር ቅንጣት ታክል ጭብጥ የሌለው፤ የአራተኛ ክፍል የህብረተሰብ ሳይንስ( የጂኦግራፊ )ትምህርት ብቻ ማወቅና መረዳት የሚበቃውን ሃቅ ለመረዳት የህወሃት ጀነራሎች የ42 ዓመት የትምህርት የስራና የትግል ልምድ እንደጠየቃቸው ግልጥ ሆኖ የውጣበት ሁኔታ ነው ያለው።እኒህ ገና በወጣኒ እድሜያቸው ትምህርት ጠልተውና አሮጌ ጠመንጃ ይዘው ጫካ የገቡ፣ መሰረታዊ ግንዛቤ ሊጨብጡበት የሚችሉበትን እድሜ በደደቢት ዋሻዎች አባክነው አዲስ አበባ ሲደርሱ አለም ምን ያህል ጥሎዋቸው እንደነጎደ ያልገባቸውና ዛሬም ድረስ በቁም እንቅልፋቸው በተለየ እውነታ (የራሳቸው ሪያሊቲ) ውስጥ የሚኖሩ ገንገበቶች ናቸው። እንደ ኢዲያሚን ዳዳ ለራሳቸው “የጀነራልነት” ሹመት ስለሰጡ ብቻ ከሚሊሻነታቸው የወጡ የሚመስላቸው፣ ከጥቁር ገበያ ዲግሪ ገዝተው ከስማቸው አጠገብ ስለለጠፉ ብቻ ምሁርነት የሚሰማቸው በድኖች አብዛኛውን ግዜያቸውን ያጠፉት በትምህርትና በንባብ ሳይሆን ከነሱ ባነሱ መናጆዎች ሲዘንብላቸው በኖረ ከንቱ ውዳሴ ካስከተለው ውድቀት ውስጥ ተቆፍሮ በሚወጣ ባዶ ፕሮፓጋንዳ ነው። እብሪታቸው ከትምህርትና ከትምህርት ቤት በላይ እንደሆኑ አድርጎ ስላሳሰባቸው የመምህርና የተማረ ሰው ንቀትና ጥላቻቸው ለከፋ ድንቁርና ጋርዷቸው አገርና ወገንን ለማይሽር ጠባሳና ችግር ትውልድን ደግሞ ለማይወጣው ፈተና ዳርገውታል። መሃይምነትና ድንቁርና የዚያው የደንቆሮው ሰው ችግር ሆኖ የሚቀረው ሰውየው በማህበራዊና በመንግስታዊ ስልጣን ውስጥ የሃላፊነት ቦታን እስካልተቆናጠጠ ድረስ ብቻ ነው።ምግባረ ሃይማኖትን ከሰብዓዊነት ያላዋሃደ፣ ከፊደል ጋር የተጣላ ሰውና ጠመንጃ የተገናኙ ቀን የጥፋት ሁሉ ጥግ ማለት እርሱ ነው ይባላል። ጻድቃንና የአበበ ተክለሃይማኖትም፤ ከነድንቁርናቸውና የስንፍና ሸለፈታቸው የድርጅትን ብሎም የመንግስትን ስልጣን በመቆጣጠር፤ አገርና ህዝብን ብሎም ትውልድን ለኪሳራ የዳረገ ተግባር ፈፅመዋል።

ዋርዲያዎቹ ጠባብና ዘረኛ አላማቸውን ከግብ ለማድረስ በተጓዙበት አቋራጭ የስንፍናና የጥፋት ጉዞ የአገርን አንድነትና ህልውናን አደጋ ላይ የጣሉ አሳፋሪ ውሳኔዎች እንዲጸድቁ እነጻድቃን ተግተዋል። የተሰጣቸውን ስልጣን እነሱም ሆኑ የፈለቁበት ቡድን ለቆሙለት ዘረኛ ፖለቲካዊ ዓላማ መሳካት ለሚያስፈልገው የወታደራዊ ሃይል ድጋፍና ጥበቃ አውለዋል። ሃገርን ከጥቃት ለመከላከል በማለት የተመደበውን የመንግስት ሃብትና ንብረት እንዳሻቸው በማዘዝ ጠባብና ዘረኛ ፍላጎታቸውን አሳክተዋል። በዚያው ልክ የሃገሪቱ የመከላከል አቅም በአመለካከትም ሆነ በትጥቅ እየጫጨና እየመነመነ ሄዶ የሃገሪቱ ብሄራዊ ጥቅምና ደህንነት አደጋ ሲወድቅ ህወሃትና እነጻድቃን የዚህ ኩነት(ሁነት) አቀናባባሪዎችና መሪ ተዋናይ ነበሩ፤ ዛሬም ናቸው።አማርኛ አወቅን ብለው “የተቀቀለ ባቄላ ዘር አይሆንም” በሚል ዘበት የአገሪቱን መከላከያ፣ አየርና ባህር ሃይል ሲያፈርሱ ይህ ማለት ምን ማለት እንደሆነ አንጻራዊ በሆነ መልኩ ትንሽ የገባቸው የባድመ ወረራ ላይ ማጣፊያው ሲያጥራቸው ነበር።ያን ግዜ የተቀቀለ ባቄላ ዘር የሚሆንበት ቀመር “ገብቷቸው” በሶ የቋጠሩበትን ባንዲራ አነሱት፤ የተከለከሉ የነፍጠኛ እንጉርጉሮዎች ባደባባይ ተለቀቁ፤ የታሰሩ
የደርግ ወታደራዊ መኮንኖችና አየር ሃይሎች ከእስር ተፈትተው ከውርደት እንዲታደጉ ጥሪ ቀረበ። “አየር ሃይል ምንድን ነው፤ እኛ አዲስ አበባ የገባነው አየር ሃይል ኖሮን አይደለም” በሚል ድንቁርና በየጫካው የተጣሉ ስንት አንጡራ ሃብት የፈሰሰባቸውና ድንበራቸውን ሲያስከብሩ የነበሩ የ አገሪቱ ሞገስ የሆኑ የጦር አውሮፕላኖች የበላቸው ዝገት እየተወለወለ ለግዳጅ ሲሰማሩ አየር ሃይል አዛዥ ተብሎ የተሰየመው አበበ ተክለሃይማኖት ነበረ። እርሱ ቢሆን ያችን ክፉ የወጣት ጀነራል ተጫኔ የተባሉ ስመ ጥር የደርግ ዘመን የአየር ሃይል ባለሙያን ከፊት አቁሞ ነበር። የጀነራልነት ማእረግ ተደክሞበት ሲገኝና በዘር መስፈርት ተለክቶ መታደል ሲጀምር ምን ማለት እንደሆነ በዋርዲያው አበበ ተክለሃይማኖትንና በጀነራል ተጫኔ መካከል ያለውን ከውቂያኖስ የሰፋ ልዩነት ማየት ነው።

ህወሃት የኢትዮጵያን የደህንነት፣የመከላከያና የጸጥታ ተቋማትን በፍጹም የበላይነት በመቆጣጠር የገነባውን ፖለቲካዊ የበላይነት ለማስጠበቅና ለማጽናት፤ የዘረኛው ቡድን ተከታዮችና አባላት ማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ መሰረታቸውን የማጠናከር ስትራቴጂ ነድፎ ደፋ ቀና ማለት ከጀመረ ሁለት አስርት አመታት አልፈዋል። ይህን በሰፊው የኢትዮጵያ ህዝብ ኪሳራና ውድቀት ዘረኛው ቡድን ፖለቲካዊ የበላይነቱን ያረጋገጠበትን ሁኔታ አጽንቶ ለማቆየት፤ ህወሃት ማባሪያ ወደሌለው ህገ፡ወጥነትና ስግብግብነት ወደ ተጠናወተው ኢኮኖሚያዊና ማህበራዊ ዘርፎችን በቀደምትነት የመቆጣጠር የዘረፋ ሂደት ውስጥ ገብቶ እንዲዳክር አስገድዶታል።ይህ ሂደት ትናንት የማይተካ ዋጋ የከፈልኩባቸው መሰረታዊ አላማዎቼ ናቸው ያላቸውን ፖለቲካዊ ጉዳዮች እስከመካድ ያደረሱት ናቸው። አሁን ህወሃት ወደ ስልጣን ሲመጣ የተራመዳባቸውን መንገዶችና መደላድሎች እየተወ ቀደም ሲል የውድቀትና የጥፋት ያላቸውን መስመሮች በልሂቃኑ አማካይነት እያስተጋባ ይገኛል፤ቆይቶ ደግሞ በተሃድሶና በመሳሰሉት ሰበቦች የድርጅት የመታገያ መርሆዎች ሆነው እንዲቀርቡ ማድረጉ የማይቀር ጉዳይ ነው። ሊጠቀሱ ከሚገባቸው አንኳር የፖለቲካ ጉዳዮች መካከል ህወሃትና ሊህቃኖቹ የማያዳግም መልስ ተሰጥቶባቸዋል ከሚባልላቸውና ዛሬ ላይ የህወሃት ልሂቃን አይናቸውን በአጥበው መልሰው ሊያነሷቸው እየዳዳቸው ካሉ ቁልፍ ጉዳዮች መካከል የባህር በር ጉዳይ አንዱ ሆኗል። የባህር በር ጉዳይ ለኢትዮጵያ ፖለቲካ አዲስ ጉዳይ ወይም አጀንዳ አይደለም፤ የሽህዎች አመታት እድሜ ባለጸጋና ጎምቱ ሊባል የሚችል ፖለቲካዊ አጀንዳ ነው፤ ከዚህ አኳያ ሲታይ የህወሃትና የጠባቡ ፖለቲካቸው ሊህቃኖች የባህር በርና የባህር ጂኦፖለቲክስ ትንታኔ እንጭጭ አቱማታ ልንለው እንችላለን። ምክንያቱም ህወሃት ትናንት በድንቁርናና በምቀኝነት መንፈስ በመመራት ያረከሰውን ታላቅና ክቡር አገራዊ ጉዳይ፤ዛሬ እንደ ነጋበት አሮጌ ጅብ በማብቂያው ሊያውም ከሩብ ምዕት ዓመት በኋላ እያነሳሳ ስሜታችንን ሊኮሮኩር መፈለጉ ጉዳዩን ለጠባብ ቡድናዊ አላማ ሊጠቀምበት እንደፈለገ ከማሳበቅ በቀር እንደ አዲስ የሚያስጨብጠን ቁምነገርነ የለም።ህወሃት የትግራይ ሪፐሊክን ለመመስረትና ለማጽናት ኢትዮጵያን በማንኛውም መልኩ ማዳከም ስትራቴጂካዊ ግቡ በማድረግ የተነሳ ቡድን ነበር። በመሆኑም ኢትዮጵያን ያዳክማሉ ከተባሉ የውጭ የሃገሪቱ ጠላቶች ጋር ለማበር ምንም የሚያቆመው ፖለቲካዊ ምክንያት አልነበረውም።የዚህ ዋና ምክንያቱ ደግሞ የነጻይቱ ትግራይ ሪፑሊክ ጥንካሬ የሚጸናው በምትበታተነው ኢትዮጵያ ፍርስራሽ ላይ ነው የሚል የበታችነት ስሜት በሽታ የወለደው የህወሃት ልሂቃን የተሳሳተ ትንታኔ የነበረና አሁንም በህገ፡መንግስቱ አንቀጽ 39 ተካቶ እየተሰራበት የሚገኝ መሆኑ ነው። ነባሩና ተጨባጩ ሃቅ ይሄ ሆኖ ሳለ፤ህወሃትና ልሂቃኑ የትናንት አስተሳሰባቸውንና አመለካከታቸውን የተዉት በማስመሰል፤ ዛሬ ላይ ሆነው “ታግለንለታል፣ሞትንለታል” ያሉለትን የኤርትራ ወይም የባህርን በር አጀንዳ ከጀርባው ለመውጋት ምን አነሳሳቸው፧ እርም ይሁንብን ብለው የተፉትንስ የአገር ዳር ድንበርና የአንድነት ፖለቲካ ጥያቄን መልሰው ለማላመጥ የከጀሉጽ ለምን ይሆን፧ ብለን በመፈተሽ ህወሃት በባህር በር ጉዳይ አሳቦ ዛሬም ያለትወጠውን ጠባብ ዓላማውን ለማጠናከር ምን ዓይነት ተንኮል ያዘለ ፖለቲካዊ አኬያሄድ ለማራመድ እንደፈለገ የቅርብና የሩቅ ጊዜ አስረጂዎችን በመፈተሽ መረዳት ያስፈልጋልል። በተጨማሪም ህወሃት ጨቋኝ አገዛዙ በዘላቂነት የተረጋገጠባት ኢትዮጵያን የመፍጠር ዓላማው እየገጠመው ካለው ችግር አንጻር አሁን እነዚህ አጀንዳዎች ምን ትርጉም እንዳላቸው መመርመር ገዢው ሃይል በፖለቲካዊ፣ ወታደራዊና ዲሎማሲው መስክ በቀጣይ ምን ለማድረግ ፍላጎት እንዳለው ለመገመት ያስችላል። በተረፈ ወያኔ እያረመደ ያለው ዘረኛ የኢኮኖሚ ግንባታ አቅጫ ከአለም አቀፍ የገበያ ውዽር አንጻር ወድብ አልባዋ ትግራይን ማዕከል ያደረገው ስታራተጂ ምን ዓይነት ፈተና ሊገጥመው ይችላል የሚለውን የቢዝነስና የትራንዚት ባለሞያዎች በጉዳዩ ላይ ጥናት ቢያድርጉበት ስለወደፊቱ አካባቢያዊና አገራዊ የፖለቲካ ሁኔታ ላይ ከወዲሁ በቂ ግንዛቤ ለመያዝ አስፈላጊነቱ የላቀ ነው።

ከሁሉ በማስቀደም ህወሃት ወያኔ ጉዳዩን በማስተጋባትና በማናፈስ ተግባር እንዲያገለግሉት በዋናነት የመረጣቸውን ግለሰቦች ማንነት ማየቱ በአንድ ወይም በሌላ መልኩ ጠቃሚነት ያለው ይመስለኛል።ለዚህ የማናፈስ ተግባር በዋናነት የተመረጡት ግለሰቦች ማንነትን እንደሚከተለው በማየት ህወሃት ላሰበው የባህር በር አርዕስተ ጉዳይ ያላቸውን ዝምድናና ተቃርኖ እንዳስሳለን። በርግጥ አስቀድሜን እንደጠቆምኩት ባለጉዳዮቹ ህወሃት የባድሜን ጦርነት ተከትሎ በገጠመው የመሰንጠቅ አደጋ ወቅት ሰልፋቸውን፤ ከተንበርካኪው አባይ ጸሃዬና ሃሰን ሺፋ ጎን በማድረጋቸው ከኤታማዦር ሹምነትና ከአየር ሃይል አዛዥነት ስልጣን በአሸናፊው ቡድን ቁንጮ መለስ ዜናዊ ብቸኛ ውሳኔ የተባረሩት ጻድቃንና አበበ ተክለ ሃይማኖት ናቸው። እነዚህ ሁለት ተሸናፊ “ጀነራሎች” ለረጅም ግዜ ከፖለቲካው አለም ራሳቸውን በማግለል በግላዊ የሂወት ሩጫ ተጠምደው የነበሩ ቢሆኑም፤ የአለቃቸው መለስ ዜናዊን ሞት ተከትሎ አይናቸውን በጨው በማጠብ ከያደፈጡበት ስርቻ በመውጣት አለን ለማለት እየሞከሩ ይገኛል። በእርግጥ የፖለቲካ መሰረቱ የተናጋበትና ከአጀንዳ አጀንዳ እየተወናጨፈና የሚይዝ የሚጨብጠውን ያጣው ህወሃት ሰሞኑን መነነጋገሪያ ሆነው የሰነበቱትን ኮርኳሪ የፖለቲካ አጀንዳዎችን እያነሳሱ እንዲያስተጋቡ አልጋበዛቸውም ብሎ አለመገመት ግን፤ ዘበት ነው። ያም ሆኖ ግን አስገራሚው ነገር ግን እንዲያራግቡት የተመረጠላቸው ጉዳይ አነጋጋሪነት ሳይሆን በተለይ እነዚህ ግለሰብ(የተባረሩ) ጀነራሎች እያነሱ በሚሞግቱት ጉዳይ የተቻላቸውን ሁሉ እንዲያደርጉ ስልጣን፣ወታደራዊ ማዕረግና ሃላፊነት ተሰጥቷቸው የነበረና፤ አገሪቱ ለዓላማቸው ማስፈጸሚያ እንዲሆናቸው ከሶስት መቶሺ ወታደር በላይ አሰልጥናና አስጣጥቃ ያሰለፈችላቸውና፤ ነገር ግን ብቃት፣ችሎታና ወኔ ስለጎደላቸው በመቶሺ የሚቆጠሩትን የሃገሪቱን የቁርጥ ቀን ጀግኖች ሙት፣ ቁስለኛና ምርኮኛ በመሆን ለሽንፈት የዳረጉ መሆናቸው ነው። ኋላም የስርዓቱ ቁንጮ የነበረው መለስ የጦርነቱን ሂደትና የመጨረሻ ውጤት በመገመት የዘረኛው ወያኔ ስርዓት እስከ ወዲያኛው ባፍጢሙ ከመደፋቱ በፊት የአልጀርሱን የሰላም(የሽንፈት) ስምምነት ለመፈረም ተገደደ።የዚያን ግዜ ለሽንፈቱ ተጠያቂው ስርዓቱን በበላይነት ይመራ የነበረው መለስ ዜናዊ ቢሆንም ወቅቱ ፈጥሮት የነበረው ተጨባጭ ሁኔታ ግን፤ እነ ጻድቃንንና አበበ ተክለ ሃይማኖትን ያላንዳች ጣልቃ ገብነት የጦርነት እቅድ እንዲያወጡ፣ የጦር መሳሪያ እንዲታጠቁ፣ገንዘብ እንዲያንቀሳቅሱ፣ ሰራዊት እንዲመለምሉ፣ እንዲያሰለጥኑ፣የቀድሞ ሰራዊትን ከጎናቸው እንዲያሰልፉ፣የውጭ ሃገር የጦር ጠበብትን እንዲቀጥሩና ጦርነቱን ባቀዱት መንገድ እንዲገፉበት ሙሉ ስልጣን የተሰጣቸው ስለነበር፤ በኢትዮጵያ ሰራዊት ላይ ለደረሰው እልቂትና ጥፋት ተጠያቂዎች ናቸው። እስራኤሎች ከአረቦች ጋር ባደረጉት ፍልሚያ በወታደራዊ ዓለም ዘወትር የሚዘከር ደማቅ ድሎችን ያስመዘገቡ ቢሆንም በያንዳንዱ ውግያ ለገጠማቸው ሳንካ ግን ወታደራዊ መኮንኖቻቸውን እንደየ ሃላፊነታቸውና ጥፋታቸው ተጠያቂ ከማድረግ አላቅማሙም።

የኛዎቹ ጉዶች አንዳች ዲፕሎማሲያዊና ወታደራዊ እርባና ባላላስገኘ ጦርነት ሰራዊትና ንብረት ካስፈጁ በኋላ ሽንፈታቸውን ኤርትራዊ ደም ኖሮዋቸው በወታደራዊና ሲቪል የመንግስት ስልጣናን ላይ በነበሩ የትግል ጓዶቻቸው እንዲላከክ ጥረት አድርገው ነበር። ይህ ደግሞ ሌላ ዙር የሽኩቻና የመጠላለፍ ግብ ግብ በር እንዲከፈት አድርጎ፤ቅይጦቹ ህወሃቶች በነበራቸው የኢንቴክቷል ብቃት ብልጫ ምክንያት ሃያላኑን ሃገራትና የስለላ ድርጅቶቻቸውን ከጎናቸው ለማሰለፍ በመቻላቸው ነባሮቹን(ተጋሩ ወይም ትግራይ በቀል ህወሃቶችን) በቀላሉ ከገዢው ፓርቲ የአመራር ሰንሰለት ተለቃቅመው እንዲወጡ አድርገዋቸዋል። ተጋሩ በክልሶቹ ላይ የቃጡት ዱላ በክልሶቹ ጠንካራ የመከላከል እርምጃ ስለከሸፈባቸው በገዛ ሜዳቸው ላይ በድጋሚ ነጥብ በመጣል ሳይወዱ በግድ የሽንፈትን ጽዋ በመጎንጨት ከፖለቲካው መድረክ ደብዛቸውን አጠፉ።በእንደነ ገብሩ ያሉት የራሳቸው የፖለቲካ ድርጅት በማቋቋም ትንሽ ቢሆን በተቋሞው ጎራ በመሰለፍ የመለስን ቡድን በሰላማዊ መንገድ ለመታገል እየሰሩ ይገኛሉ።ሁሉ አይቅርብን ባዮቹ ደናቁርት ባለቀ ሰአት ዲግሪ ፍለጋ በስተርጅና ተፍተፍ ማለቱን ሲያያዙት (የተቀቀለ ባቄላ ዘር አይሆንም የሚለው) ብሂል የሚሰራው ለነሱ ቢጤ እንደሆነ በውጤቱ እያየነው ነው። ሲጀመር የምሁር ትምህርት መማርና ምሁር መሆን የተለያዩ ነገሮች ናቸው። ምን ያህል ተምረሃልና ከተማርከው ምን ያህሉ ገብቶሃል የሚለው ነገር ማንም ሊያልፈው የማይችለው ቁልፍ ጥያቄ ነው። በዛ ላይ ዲግሪው የግዢ ሲሆን ደግሞ ችግሩ ጥልቀት ከድጡ ወደማጡ ነው። እያንዳንዱን የትምህርት መስክ ባጠቃሉ ቁጥር “ለካስ እስከዛሬ የምንነዳው በተሳሳተና በሃሰተኛ፤ የታሪክ፣የህግና የፖለቲካ ፍልስፍና ላይ ነው” በማለት በየህትመትና የብዙሃን መገናኛው እንዲሁም በጽሁፎቻቸው ላይ ያቀርቡ ነበር። ለዚህ ጉዳይ ዋነኛ ተጠቃሽ የሚሆኑት ደግሞ ስዬ አብርሃ፣ገብሩ አስራት፣ ጻድቃንና አበበ ተክለሃይማኖት አመርኛ ማንበብና መጻፍ ስለቻሉ ብቻ ማሰብ የቻሉ መስሎዋቸው የተማረ ሰው ማእረግ ከስማቸው ፊት ለጥፈው ነገረ ኢትዮጵያን መተንተን ጀምረናል ማለትታቸው ድንቁርና የማፈሪያ ጽንሳቸውን ከውስጥ እንዳጨነገፈባቸው አንዱ አስረጅ ምክንያት ነው።

ትናንት በአገር ውስጥ የነበሩ ሰላማዊ የፖለቲካ ድርጅቶች የባህር በርን በተመለከተ በመቶ ሺህ የሚቆጠሩ ኢትዮጵያውያንን አስፈርመው ለተባበሩት መንግስታት ሲያስገቡ (በፊርማ የሚመጣ ከሆነ እኔም እፈርምላችኋል በሚል ምጸት በድርጊቱ የተሳለቀው መለስ ዜናዊ ነበረ። ይልቁንም ባህር በር ማለት ከኢኮኖሚያዊ ጥቅሙ ባሻገር ብሄራዊ ኩራትና ሞገስ፣ ድንበርና ቁልፍ የሉ አላዊነት) የጀርባ አጥንት መሆኑ ቀርቶ ሸቀጥ መሆኑን አፉን ከፍቶ የተናገረው አፈ ሊቁ መለስ ዜናው ነበር። ያን ግዜ እጃቸው እስኪመለጥ ያጨበጨቡትና አፋቸው እስኪቀደድ የሳቁት የያኔዎቹ እቡይ ደቀመዛሙርቶች ዛሬ ላይ ስለ ባህርበር ጥቅም አፋቸውን ሞልተው ሲናገሩ የአለቃቸው አጽም ተመልሶ አይወጋንም ማለታቸው ይሆን። ትናንት ጨዋ የመለስ ተማሪ በነበሩበት ሰዓት እስከወዲያኛው ያሳጡንን ብሄራዊ ጥቅማችንና ምንግዜም ቢሆን በአስጊ ሁኔታ ላይ እንዲገኝ ያደረጉትን ብሄራዊ ደህንነታችንን፤ ዳግም ወደ ባሰና ወደለየለት አዘቅት ውስጥ እንዳይጨምሩን ያስፈራል። የሆኖ ሆኖ ግን ገና ለገና በብዝኋኑ የመደመጥ እድል አለን በሚል ስሌት ኮርኳሪውን የባህር በር አርስተ ጉዳይ የህወሃት አቅጣጫ የማሳት ስትራቴጂ መንገድ አድርጎ ለመጠቀም መከጀል ትላንት እንደ ግለሰብም ሆነ ድርጅት ተሰርቷል ከሚባለው ከቀደመው ጥፋት ይበልጥ ከባድ ስተት ይሆናል።

በዚህ የባህር በር ጉዳይ በመለስ አስተምሮት እንዲደነዝዙ ከተደረጉ ከህወሃት ነባርና ከፍተኛው ካድሬ ይልቅ ተራ ተርታው የህብረተሰብ ክፍል በነጻው አይምሮ በመጠቀም የተሻለ ግንዝቤ ጨብጦ እንደነበረው በተለያየ የታሪክ አጋጣሚዎች አስመስክሯል። ከዚህ አንጻር ጻድቃንም ሆነ ጆቤ ዛሬ በየማህበራዊ ሚድያው ላይ እራሳቸውን የአርስተ ጉዳዩ ሊቅ አስመስለው ለማቅረብ የሚያደርጉት ጥረትና በተቃራኒው ደግሞ በህይወት ጎዳናቸው የተጓዙበት የጥፋት መንገድ ሲታይ፤ ወደ አደባባይ ለመውጣት የሚያስችል ሞራል ባልነበራቸው ነበር።እነዚህ በክፉ ቀን ጣራ ላይ የተሰቀሉ እቡዮች ገና ለገና ህዝብ ያውቀናል በሚል እብሪት ትናንት በወገን ላይ ያደረሱት በደል ቁስል ገና ሳይሸር ከነጅናማቸው የአገር ተቆርቋሪ አርበኛ መስለው ለመታየት ከመጣር አልፈው፤ ለብሄራዊ ጥቅማችንና ደህንነታችን ዋነኛ ጠንቅ ለሆነው የህወሃት ዘረኛ አገዛዝ የማወናበጃ ተንኮል መሳሪያ ሆነው መቅረባቸው፤ነገሩን “የማይገባው ጭንቅላት በስሎ ለማይበስል ማገዶዬን አስጨረሰኝ እንዳለችው” ሴት ሲያደርገው ይታያል።

የሰሞኑን የጻድቃን ዲስኩር የሰማ አንድ የቀድሞው የኢትዮጵያ ባህር ሃይል አባል የነበረ ኢትዮጵያዊ መኮንን እንዲህ ሲል ጽፎልኝ ነበር።
“አበበ ተክለኃይማኖትና ጻድቃን እስከ መጦርያ ዘመናቸው ድረስ ሊረዱ ያልቻሉትን፤ ነገር ግን ግፋ ቢል የስድስተኛ ክፍል የጂኦግራፊና የታሪክ እውቀት የማይፈጀውን ጉዳይ ዛሬ ጀምበር ስታዘቀዝቅባቸው፤ በወጣትነትና በጎልማሳነት ዘመን አክ እንትፍ ያሉትን የባህር በር ጉዳይ፤ያደፈውን የዘረኝነት፣ የተላላኪነትና የባንዳነት ታሪካቸውን ይሽርላቸው ዘንድ በመመኘት፤ ክቡር የሆነውን የሃገር አንድነትና የባህር በር ጉዳይ አመሻሽተው ያነሳሱት ገብተዋል።ይብላኝላቸው ለባንዳዎችና ለአድርባዮች እንጂ፤ የኢትዮጵያ ሃቀኛ ልጆች ለባህር በር ብቻ በማለት ሳይሆን፤ ለመላው አገር አንድነትና ድንበር መከበር ከማንም ቀድመው በጊዜውና በቦታው በመገኘት አስፈላጊውን ታሪካዊ ተጋድሎ በማድረግ ሃላፊነታቸውን ተወተዋል። ይህ ተጋድሎ አባቶቻችንና ወንድሞቻችን ታሪካዊ ግዴታቸውን ለመወጣት በማለት የከፈሉት ዋጋ እንጂ፤እንደ ጻድቃን ገብረ ትንሳይ ወግ ለመጠረቅና የማስትሬት ዲግሪን ቀሚስ ጥለት ማርዘሚያ እንዲሆናቸው አልነበረም። ስለግዛት አንድነትና ስለባህር በር ጥቅም ግንዛቤ ለመፍጠር አርጅተው እስኪያፈጁ ድረስ ትምህርት ቤት ውስጥ መወዘፍን የሚጠይቅ ከሆነ ይህ መማር ሳይሆን መደንዘዝ ነው።

የሃገርን ጥቅምና ደህንነት እከወዲያኛው ትውልድ ድረስ እንዳይፈታ አድርገው ካጠፉ በኋላ ስለ አንድነትና ባህር በር መጠረቅ እንዲሁ አዋቂና አርበኛ መስሎ በመታየት ከሚገኝ ያፍታ የሞራል ሞቅታ ውጪ ሌላ ፋይዳ የለውም። አገር በመገንባት ሂደት ትውልድ የሚያልፈው እልህ አስጨራሹ ጠመዝማዛና ውጣውረድ የበዛበት ጎዳና፤ አገርን ለማፈራረስ እንደሚንደረደሩበት የቁልቁለት መንገድ ቀላል አይደለም፤ ስምና ከፍተኛ ወታደራዊ የጀነራልነት ማዕረግ እንዲያው በመላ የሚያጎናጽፍ አልባሌ ጉዳይም አይደለም። የልፋትና ድካም ውጤት የሆነ ስምና መልካም መዓዛውን ጠብቆ እንዲቆይ ለማድረግ እንዳይኖረው አድሮ መቀመቅ ጅብ ከሄደ ውሻ በአዋቂነት ጎራ ሳይሆን በደንቆሮነት ተርታ የሚያስፈርጅ ጉዳይ ነው። ባለ ብሩህ አይምሮዎቹ የቀደሙ አባቶቻችን ስለሃገር አንድነትና ስለ ዳር ድንበር አውቀው ለአላማው ሰልፍ ሲወጡ እንኳንስ ዲግሪ ሊኖር ቀርቶ ጆቤና ጻድቃን ዲግሪ ሰቶናል ያሉት ተቋም እንኳን ገና አልተወጠነም ነበር።የኋለኛው ትውልድም ቢሆን በባንዲራ ራሱን እየጠቀለለ ስለ ሃገር ፍቅርና ስለ ባህር በር በቦታውና በጊዜው በመገኘት ዋጋ ሲከፍል እነጆቤና ጻድቃን ወርተራቸውን እንደመወጣት፤እንደነጋበት ጅብ ድንገት ደርሰው የባህር በር ጠያቂና ተሟጋች የመሆን ወግ ካባ ለመልበስ እንደዛሬው ከመዳዳታቸው በፊት “ባንዲራ ጨርቅ ነው፤ባህርም ሸቀጥ ” የሚሉትን ብሂል ያጋፍሩ ነበር። ዛሬም ቢሆን እነሱ እንደሚያስቡት የባህር በር እጦት ጉዳት የኤፈርት ሸቀጦችን መግቢያና መውጫ የማጣት ጉዳይ ብቻ አይደለም። እነጆቤና ጻድቃን ማወቅ ያለባቸው አንድ ሃገር የባህር ሳይኖራት ቀርቶ ምድረ፡ዝግ(ላንድ ሎችከድ) ስትሆን፤ንግዷ ብቻ ሳይሆን የባለባህር በር አገሮችና የሌሎች ሶስተኛ ሃገሮች ፖለቲካዊ፣ወታደራዊና ኢኮኖሚያዊ ተጽዕኖ ሰለባ ትሆናለች። በተለይ ደግሞ በዙሪያዋ ያሉ አገሮች ታሪካዊ ጠላቶችና ባእዳን ሲሆኑ የዛች አገር ብሄራዊ ደህነትና ጥቅም ፈጽሞ አደጋ ላይ ይወድቃል። በተለይ በወታደራዊ መነጽር አንጻር ሲታይ አንድ ሰራዊት ለመከላከልም ሆነ ለማጥቃት ከሚያስፈልጉት ሶስት የውጊያ አውዶች(ባህር፣ምድርና አየር) መካከል አንዱ ወሳኝ የሆነውን ባህርንና የባህር በርን ዝግ ምድር(ላንድሎክድ) አገሮች ስለማይኖራቸው የባህር በር ካለው የጎረቤት አገርም ሆነ የሩቅ ጋር በሚኖራቸው ወታደራዊ ፍጥጫና ግጭት ላይ ከፍተኛ ጫና በመፍጠር ሉዓላዊነትና ብሄራዊ አንድነት ላይ ከፍተኛ ጫና በመፍጠር ለአጠቃላይ መበታተን ይዳርጋል። እነ ጆቤና መሰል የህወሃት ዘረኛ ድውዮች “ባንዲራ ጨርቅ ነው፤ባህርም ሸቀጥ” በሚለው ለዛ ቢስ ፖለቲካቸው ያተረፉልንም ሆነ ለወደፊቱ ያሰናዱልን ነገር ቢኖር እንዲህ ያለውን አገራዊ ፍርጃ ነው”.. ሲል ይደመድማል።አዎ፤ የህልውናችን፣የብሄራዊ ጥቅማችንና የብሄራዊ ደህንነታችን ምንጩና ስጋቱ ያለውዛሬ ከባህር በር ይልቅ በጉያችን መሃል ያለው የወያኔ አልጠግባይ ስርዓት መሆኑን የማያውቁት ከዚህ ዘረኛ ስርአት በሚደረግላቸው ፈሰስ የሰማያት ደጅ የተከፈተላቸው ባለግዜዎች ብቻ ናቸው።

በጥቅሉ እስከ አቶ መለስ ሞት ድረስ ጆቤና ጻድቃን ከፖለቲካው መድረክ መጥፋት ብቻ ሳይሆን፤ ለህልውናቸውና ለምቾታቸው ሲሉ ለጠሏቸውና ቢቻላቸውም ቢያጠፏቸው ለተመኟቸው፤ በእነሱ አባባል አፍቃሪ፡ሻቢያ ለሆኑት የትናንት ግብረአበሮቻቸው የዛሬ አለቆቻቸው መንበርከክ ግድ ሆኖባቸው ሞራላቸውን በሆዳቸው የለወጡ ከንቱዎች ነበሩ።

posted by Gheremew Araghaw

ለአዲስ ዓመት ቅድመ ዝግጅት – በራሳችን ላይ እንዝመት (ይገረም አለሙ)

የዘመን መለወጫ ግዜ እንደ የሀገራቱ ቢለያይም በሁሉም የሰው ልጆች ዘንድ አንድ ተመሳሳይ ስሜት ይኖራል፣ በሁሉም ረገድ ካለፈው ዓመት የተሻለ መመኘት፡፡ ለዚህ ይመስለኛል አንኳን አደረሳችሁ፣እንኳን ከዘመን ዘመን አሸጋገራችሁ መጪው ዘመን የደስታ የፍቅር፣ የሰላም የብልጽግና ወዘተ ይሁንላችሁ የሚባለው፡፡ በሀገራችን ባህልም በዋዜማው ምሽት ችቦ ከቤት ተለኩሶ ሲወጣ ከበሩ ግራና ቀኝ እየተተረኮሰ የጎመን ምንቸት ውጣ የገንፎ ምንቸት ግባ የሚባለው የአዲስ አመት ተስፋ   ተስፋ መገለጫ ነው፡፡ (ይህን እንኳን የአብዮታዊ ዴሞክራሲ ልጆች በተለይ ከሀገር ውጪ ያሉቱ እምብዝም የሚያውቁት አይመስለኝም፤) ነገር ግን አንዲህ እያልን እየተመኘን እየተናገርን ግና የተመኘነው ላይ ሳንደርስ የናፈቅነውን ሳናገኝ አመታት ተቆጠሩ፡፡ ዘመኑ የቁጥር ለውጥ ማድረጉን እኛም ምንም አዲስ ነገር የሌለውን አዲስ አመት ማለቱን ቀጥለንበታል፡፡

የናፈቀ ሰው ወይ እርሱ የናፈቀው ሰው ወዳለበት ጨክኖ የሚቻለውን ሁሉ አድርጎ መሄድ ካልቻለ፣ ወይንም ያኛው ተናፋቂው እርሱ ካልመጣ መናፈቅ/መነፋፈቅ  ብቻውን ሊያገናኝ አይችልም፡፡ምኞትም ቢሆን የተመኙትን ነገር ለማግኘት መደረግ ያለበትን ካላደረጉ እደው ዝም ብሎ በመመኘት የሚገኝ ነገር የለም ሊኖርም አይችልም፡፡

አመቱ የቁጥር ለውት ባደረገ ቁጥር ሰላምና  ፍቅር እንመኛለን፣  ዴሞክራሲያዊ ሥርዓት እንናፍቃለን፤ መጪው አመት የሰላም የፍቅር የብልጽግና ወዘተ ይንላችሁ እንባባላለን፡፡ ነገር ግን የናፈቅነው ጋ ለመድረስም ሆነ የተመኘውን ለማግኘት የሚያስፈልገውን መፈጸም ባለመቻላችን ከወያኔ አገዛዝ መገላገል ተስኖን ሰላም እንዳጣን አርስ በእርስ መቀራረበብ ተስኖነወ ፈወቅር እንደራቀን አለን እንዳለን፡፡ ዛሬም ባዶ ምኞትና ተስፋ የምንገልጽበት ተግባር አልባ ምኞት የምንለዋወጥበት የአመት ለውጥ ሁለት ወራቶች ቀርተውታል፡፡

ወያኔ ሥልጣነ ወንበሩን ለማደላደል ዙሪያ ገባውን በሚያጠናበትና የኢትዮጵያውያንን ምኞት፣የፖለቲካ ቅዝቃዜ ሙቀት   በሚለካበት የመጀመሪያዎቹ ዓመታት ለዚሁ ተግባር  ከተጠቀመባቸው ዘዴዎች አንዱ ሀሳብን የመግለጽ ነጻነት መፍቀድ ነበር፡፡ ይህ ቢያንስ በሁለት መንገድ ጠቅሞታል፤አንድም ሰውን ለማስተንፈስ፣ብሎም ለማናካስ፣ ሁለትም ብንለቀቅ ምን ያህል እንደምንሄድ፣የቱን ያህል ለሥልጣኑ ሥጋት እንደምንሆን  ለማወቅና ልጓም ለማዘጋጀት አስችሎታል፡፡ እናማ በዛን አጭር የቆይታ ግዜ ወር እየጠበቅን በጉጉት እናነባቸው ከነበሩ መጽሄቶች አንዷ በነበረችው ሙዳይ ላይ ይጽፉ የነበሩ አንድ ሰው ምን የሚል አለ ብለነው ብለነው፣ ሲያልቅብን ግዜና እየደገምነው ያሉት ሁሌ ይታወሰኛል፡፡ ዛሬ ከአስር አመት በኋላ እኚህ ሰው በህይወት ካሉ ምን ሊሉ እንደሚችሉ መገመት ይከብዳል፡፡ ያኔ ሁሉ ተነግሮ ተጽፎ መደገም ተጀምሮ ከሆነ ከዛን ወዲህ የተባለው የተጻፈው ሁሉ ድግግሞሽ ነው ማለት ነው፡፡ ግን እኮ ምን ያልተነገረ ምን ያልተጻፈ ነገር አለ? ያልተተገበረ እንጂ የሞላው፡፡

ይህን ያልኩት ያንን ማስታወስ  ፈልጌ ሳይሆን ብዬ ነበር ማለት የማልወደው ሰውዬ  በሁኔታዎች አስገዳጅነት ምን አልባትም ጸሀፊው እንዳሉት የሚባል አዲስ ነገር ባለመኖሩ መለስ ብዬ ዛሬ ባነሳሁት ርዕሰ ጉዳይ ላይ በየአዲስ አመቱ ዋዜማ እንደ አቅሚቲ አንስቼአቸው የነበሩ ሰሚ ያላገኙ ሀሳቦችን በማስታወስ ለማጣቀሻነት ማቅረብ አስፈልጎኝ ነው፡፡

ልክ እንደ አሁኑ ከሶስት ዓመት በፊት በ2006 ዓም መግቢያ ዋዜማ ላይ በአዲስ አመት ብንለውጥ የሚል ከእኛ ከኢትዮጵያውያኑ በተለይም በፖለቲካው ምህዳር ላይ ከሚስተዋሉት ሰዎች ባህርይ አንጻር ሊፈጸም የማይችል ቅዠት  ውስጥ ገብቼ በጻፍኩት ጽሁፍ ውስጥ፣ መጪው ዓመት 2006 ሙሉ ቁጥር ነው፡፡ ለሙሉ ቁጥር ያለው አመለካከት ደግሞ በአብዛኛው አወንታዊ ነው፡፡ ታዲያ በዚህ የሙሉ ቁጥር የዘመን መለወጫ እለት የጥል ምንቸት ውጣ የፍቅር ምንቸት ግባ፣ የበቀል ምንቸት ውጣ የይቅርታ ምንቸት ግባ፣ የጥርጣሬ የሸፍጥና የሴራ ምንቸት ውጣ፣ የመተማመን የቀናነትና የግልጽነት ምንቸት ግባ ወዘተ ማለት ብንችል በማለት ይህችን መልእክት ጻፍሁ፡፡

ለሀገር ይበጃሉ የተባሉ ያልተነገሩ ያልተጻፉ ነሮች የሉም ተግባራዊነት የለም እንጂ፡፡ ሌላው ቀርቶ ፖለቲከኞቻችን እነርሱው ከተናገሩትና ከጻፉት ከፊሉን እንኳን ገቢራዊ ማድርግ ቢችሉ ሀገራችን ዛሬ ካለችበት በብዙ መልኩ የተለወጠች ለመሆን በቻለች ነበር፡፡ እናም ከላይ የገለጽኩትን ለማለት መድፈሩ የመጀመሪያ ርምጃ ሆኖ ያሉትን ለመፈጸም መቻል ደግሞ ዋናውና ወሳኙ ጉዳይ ይሆናል፡፡ የምንለውን ተፈጻሚ ለማድረግ ለቃል የመታምን፣ ለህሊና የመገዛትና ከራስ በላይ የማሳብ ቁርጠኝነቱ ካለ 2006ን ለአስተማማኝ ለውጥ የሚያበቃንን ጠንካራ መሰረት የምንጥልበት አመት ማድረግ ይቻላል፡፡ ይህን ማድረግ ቻልን ማለት ደግሞ ለምርጫ 2007 ምቹ ሁኔታ መፍጠርና ትውልድ ተሻጋሪ የዴሞክራሲ ሥርዓት ለመገንባት የሚያበቃንን ጥርጊያ ጎዳና ተያያዝነው ማለት ነበር፡፡ ከራስ በላይ ለሀገር፣ ከሥልጣን ይልቅ ለትውልድ ማሰብ ካለ ይህ የማይቻልም የሚገድም አይደለም፡፡ ይቻላል! የሚል ሀሳብ ነበረበት፡፡

ግን አንዱም አልሆነምና 2006 እንደቀደሞቹ ሁሉ ግዜውን ጠብቆ ቀናቱን ቆጥሮ አለፈ፤2007ም በዚሁ መልኩ እንደውም እርሱ በተለየ ሁኔታ ወያኔን ለመቶ በመቶ የፓርላማ ወንበር አሸናፊነት አብቅቶ ሊጠናቀቅ ሲል በዋዜማው ያው ቅዠቴ አለቅ ብሎኝ በዲስ ዓመት ፍቅር ብንመሰርት በሚል ርዕስ በጻፍኩት ጽሁፍ እንዲህ የሚል መልእክት ለማስተላለፍ ሞከርሁ፡፡

የቱንም ያህል ስንቆፍር ውለን ስንቆፍር ብናድር የሚያለያዩን ጉዳዮች አንድ ከሚያደርጉን በዝተውም ልቀውም ሊገኙ አይችሉም፡፡ እንደውም በሀቅና በንጹህ ህሊና በንጽጽር ከተፈተሸ የሚያለያዩን ሚዛን የማይደፉ ናቸው ማለት ይቻላል፡፡ ነገር ግን እነዚህ ገነውና ጎልተው ማዶና ማዶ እንድንቆም ለማድረግ የሚያስችል አቅም ያገኙት ከእኔ በላይ የሚል አጋንንት ሰፍሮብን  የመነጋገር ፈቃደኝነት፣ የመወያየት ባህል፤ የመደማመጥ ትእግሰት ያሳጣን በመሆናችን ነው፡፡ እናም በዚህ አዲስ አመት ዋዜማ ይህን አጋንንት እናስወጣና  የፍቅርን አምላክ ወደ ውስጣችን እናስገባ፡፡

ነገር ግን ከጋኔኑ ተላቀን ወደ ፍቅር መቅረብ ሳንችል 2008 አለቀ 2009ኝም ሊሰናበትን ይሄው ዋዜማው ላይ እንገኛለን፡፡ ወደ ፍቅር ቀረብን ማለት አግዚአብሄር ፍቅር ነውና ወደ እግዚአብሄር ቀረብን ማለት ነበር፡፡ ወደ እግዚብሄር ስንቅርብ ደግሞ ሁሉን አንደ ፍቃዱ የሚያደርግ የማይሳነው አምላክ ነጻነት ካሳጣን ወያኔም ፍቅር ከነሳን ሰይጣንም ይገላግለን ነበር፡፡እኛ ግን መች …..!

ዛሬም እነሆ ምንም ለውጥ ማምጣት አይደለም ለመለወጥ ሀሳቡ እንኳን ሳይኖረን 2009 ባለንበት እንደተገተርን ጥሎን ሊለወጥ ነው፡፡ የማይቆጨን መስቃ የማይመረን ምን ጎዶች ነን፡፡ሌላውን ለመውቀስ፣ ለመክሰስ፣ ለማኮሰስ የምንደፍር ራሳችንን ለማየት ግን ቅንጣት ወኔ የሌለን፣በራሳችን አይን ውስጥ ግንድ ተጋድሞ በሌላው አይን ውስጥ ሰንጥር ፍለጋ የምንማስን ፣ የሚገዙንን የምንንቅ የምንሳደብ የምናናቅ ግን በእነርሱ መገዛታችን ውርደት ሆኖ የማይታየን፣  አረ ስንቱ የእኛ ጉድ ተዘርዝሮ ይዘለቃል፡፡

ሀይሉ ገብረ ዮሀንስ ገሞራው ለሽልማትም ለእስራትም ባበቀው በረከተ መርገም የሚል ርእስ በሰጠው ግጥሙ ውስጥ “ያሰብከው ምኞትህ አልሆን ብሎ ሲከሽፍ ሁኔታው ሲጠጥር፣ ጠጣሩ እንዲላላ የላላውን ወጥር፤” የሚል ዘመን አይሽሬ መለልእት አስፍሮ ነበር፡፡የተማረበት ቀርቶ በቅጡ የተረዳው መኖሩ ያጠራጥራል እንጂ፡፡

ሀያ ስድስት ዓመት ሙሉ ከወያኔ ጋር ያለውን ገመድ ጉተታ ትተን እርስ በእርት እየተጓተትን ወጥረን ተወጣጥረን ወያኔ እየተንገዳገደም ወድቆ እየተነሳም እንዲገዛ አበቃነው፡፡ ይህ ሊቆጨን ሲገባ ፈጽሞ ስሜት አልሰጠንምና፡አሁንም  እዛው የዛሬ ምናምን አመት በቆምንብት ነን፡፡ እንደው እስቲ በእኛ በቀጥታ ባይደርስብንም በአብዛኛው ኢትዮጵያዊ ላይ የሚፈጸመው ሞት እስራት ስደት እንግልት ይታሰበንና የሀገሪቱ በጥቂቶች መቦጥቦጥ ይቁጨንና አዲሱ አመት ከመድረሱ አስቀድሞ ባሉት ሶስት ወራቶች የጠጠረውን ትተን የላላውን የምንወጥርበት፣ የትም ሊደርሰን ካልቻለው መንገድ ወጥተን አዲስ መንገድ ምንመርጥበት፣ የሰአስተሳሰብ ለውጥ አድርገን ከራስ በላይ ሀገር ለማለት የምንበቃበት፣ዙፋኑ አንድ ብቻ መሆኑንና እርሱም በህዝብ ፈቃድ መያዝ የሚገባው መሆኑን በማመን በየኪሳችን ያለውን ዘውድ ለመጣል ቢያሳሳንም በየቁም ሳጥናችን ውስጥ የምንቆልፍበት  ደረጃ ላይ ለመድረስ የሚያስችለን ዘመቻ በየራሳችን  ላይ ላይ እናውጅ፡፡

ብእረኛው ሎሬት ጸጋዬ ገብረመድን በትያትሩም በሥነ- ግጥሙም ለመምከርም ለማነሳሳትም ብሎ ብሎ ሲያቅተው  ይመስለኛል በስተመጨረሻው ግድም ይድረስ ለእኛ ከእኛ የሚል ተከታታይ ግጥም በጦቢያ መጽሄት አስነብቦን ነበር፤ ያም አንባቢ እንጂ የሚገነዘብ፣ የሚመለከት እንጂ የሚያስተውል ለማግኘት አልበቃም  እንጂ፤ እሱ እንኳን ይህችን ዓለም ከተሰናበተ አስራ አምስት አመታት ተቆጠሩ፡ በህይወት ያለነው ግን ወደፊት የለ ወደ ኋላ የለ እንደ ተርኪስ ባቡር ተገትረሽ ቅሪ እንደተባለው አንድ ቦታ እንደተቸከልን አለን፡፡ እስቲ ታዲያ ዛሬ እንኳን ትንሽ በምንላቸው መገዛታችን፣ በምንንቃቸው መዘረፋችን ይቁጨንና፣ ምንም ማደርግ ባለማቻላችን ህሊናችን ይወቀሰንና፣ ለልጆቻችን ምን እያቆየን እንደሆነ ለአፍታ ይታሰበንና ወዘተ የሶስት ወር ዘመቻ በራሳችን ላ አውጀን እኛ በእኛ ብለን እንነሳ፡፡ ያጣነው ፍቅር ነው እንጂ፤የራቀን ከራስ በላይ ማሰብ ነው እንጂ፣ችግራችን የሥልጣን ጥም ሆኖ ነው እንጂ  ወያኔን አስገድድም ሆነ አንበርክኮ ኢትዮጵያን የዴሞክራሲ ካባ ማለበስ ለ90 ሚሊዮን ሕዝብ የሚገድም የሚከብድም አልነበረም፡፡( ቀሪው ወያኔ ቢሆን ማለቴ ነው)

ታዲያ እንግዲህ አንቺ ኢትዮጵያ እኛስ ልጆችሽ ምንድን ነን?
አመንኩሸ ማለት የማንችል ፍቅራችን የሚያስነውረን፣
ዕድላችን የሚያስፎክረን
ቅንነት የሚያሳፍረን ቂማችን የሚያስደስተን
አረ ምንድን ነን? ምንድን ነን?
አሜኬላ የሚያብብብን
ፍግ የሚለመልምብን

ሎሬት ጸጋዬ ገብረመድህን

posted by Gheremew Araghaw

አርከበ እና አደይ አልጋነሽ – ናትናኤል አስመላሽ

አቶ አርከበ በዛሬው ምርቃት እንዲህ አለ “በዚህ ኣጋጣሚ በቂ ካሳ ሳይጠይቁ ለተነሱ ኣርሶ ኣደሮች ማመስገን እፈልጋለው” የትግራይ አርሶ አደሮች መሬታችን አንሰጥም ስላሉ ብቻ በአሸባሪነት ተከሰው እንደታሰሩ አቶ አርከበ አውቀው እንዳላወቁ ሰምተው እንዳልሰሙ አልፈዉታል። አፓርታይድ መንደርን ስትመሰርቱ ስንቱን ገበሬ አስለቅሳቹ ከቦታው እንዲፈናቀል አድርጋቹታል።

አደይ አልጋነሽ መሬቴን በነጻ አልሰጥም ስላሉ ብቻ በአሸባሪነት ተከሰው ለሁለት አመታት ያክል ታስረዋል፣ ከአደይ አልጋነሽ ጋር የታሰሩ ስድት የእግሪ ሓሪባ አርሶ አደሮችም አሉ፣ ታድያ አቶ አርከበ የትኛው የትግራይ አርሶ አደር ነው በቂ ካሳ ሳይሰጠይው መሬቱን የፈቀደላቹ? ከአርሶ አደሩ የተነጠቀ መሬት እኮ በሁለት መቶ እጥፍ ለጨረታ አቅርባቹ ሸጣቹ; ለአርሶ አደሩ መሰረታዊ የውሃ እና የመብራት ችግሮቹን መፍታት አልቻላቹም። እናንተ ከገበሬው መሬት ነጥቃቹ ፋብሪካው ለማስመረቅ ዊስኪ እና ጮማ ስትበሉ፣ የአደይ አጋነሽ ልጆች ደግሞ በርሃብ አለንጋ ይገረፋሉ።https://www.gofundme.com/hk3df-medical…

ኢፈርት ባቋቋማቸው ፋብሪካዎች ውስጥ ለስራ የሚቀጠር በሙሉ የባለስልጣን ዘመድ እንጂ መሬቱን የተነጠቀ ድሃው አርሶ አደር አይደለም። አሁንም በተገነባው ፋብሪካ ውስጥ ስራ የሚሰጣቸው ምንም ካሳ ሳይጠይቃቹ የተፈናቀለ አርሶ አደር ሳይሆን የናንተው ዘመዶች እና ተላላኪዎች ናቸው። መሰረታዊ የልማት ጥያቄዎች ሳትመልሱ በባዶ መሬት ላይ ለስልጣናቹ ብላቹ ፋብሪካ ብትገነቡ ዋጋው የለውም። ነገ ፋብሪካው በኤሌትሪክ እና ውሃ እጥረት ቢቆም ተጠያቂው ማን ነው? ትንናት ከናንተ ጋር እኩል ቂጣ ተካፍሎ ሲበላ የነበረው የትግራይ ገበሬ አሁን ስልጣን ስትይዙ መቀለጃ አደረጋቹት፣ የትግራይ ህዝብ ዝምታ ሞልቶ ሲፈስ ግን ዋጋውን አትችሉትም።

satenaw

posted by Gheremew Araghaw

The T-TPLF Trojan Horse of the Apocalypse Riding in Oromiya By Prof AL Mariam

Author’s Note: The ruling Thugtatorship of the Tigrean People’s Liberation Front (T-TPLF) in Ethiopia is said to be on the verge of passing a “law” protecting “Oromia’s special interest in Addis Ababa” and “giving Oromia extensive rights in the capital city” (hereinafter the T-TPLF Masters’ Addis Ababa Plan B). It is a trial balloon “leaked out” by the T-TPLF to gauge public reaction (hoping the Ethiopian public will be blinded, hoodwinked  and bogged down in recrimination about what name to give the capital) while they implement their diabolical Addis Ababa Master Plan B in broad daylight.

It may be recalled that the T-TPLF Master’s Addis Ababa Plan A aimed at incorporating contiguous farmland in Oromiya was “shelved” in January 2016 after the people facing expropriation and eviction from their lands showed stiff resistance to the T-TPLF’s naked land grab.

The T-TPLF is now using a clever gimmick in a futile attempt to re-implement that Master Plan by cloaking it in some bogus law about “Oromia’s special interest in Addis Ababa giving Oromia extensive rights in the capital city.”

The stratagem, the trick to be used to hoodwink everybody, is the creation of an emotional distraction by proposing to rename the capital “Finfine” or “Addis Ababa Finfine”. The T-TPLF hopes that while the people argue and flail their hands at each other about what to call the capital, it will sneakily implement its new and improved Masters’ Plan B and gobble up the lands of struggling Oromo farmers on the periphery of the capital. The T-TPLF pretends that whole “special interest” idea is a response to some urgent Oromo demands.

The only urgent demand the Oromos have ever made is for justice, equality, democracy, rule of law, accountability, human rights and first class citizenship. Nothing else!

But the T-TPLF leaders believe that by giving lip service to alleged Oromo demands for “special interest” in the capital, they can woo and hoodwink them.

The T-TPLF has such deep contempt for Oromos that it believes it can deal with them with the three Ps: Pander, Pacify and Placate. The T-TPLF believes that by throwing crumbs at Oromos in  the form of empty and hollow promises about “special interest in the capital” and symbolic concessions about naming the capital as “Addis Ababa/Finfine”, they can buy them off just like someone would give cotton candy to a crying child.

The T-TPLF has such deep contempt for Oromos that it believes they cannot tell the difference between a real and a Trojan horse saddled up for a lightning-fast (6 months to set the boundary of the city after the farmlands have been gobbled up) expropriation of their land in the name of “Oromo special interest in Addis Ababa”.

To add insult to injury, there are reports that the T-TPLF is setting up a forced turnout and public demonstration by Oromos to show their support to the Addis Ababa Master Plan B.

I regret to say much of the debate and discussion in the blogosphere (and I am told in the local bar rooms and public places in the capital) is about the re-naming or double-naming of the capital as “Addis Ababa/Finfine”.  They are all barking up the wrong tree. What to name the capital is the T-TPLF magicians’ sleight of hand; it is misdirection and distraction from the real thing. Swift implementation of Addis Ababa Master Plan B.

The T-TPLF has always been clever in its use of disinformation and propaganda to distract and confuse its opposition. The double-naming of the capital is a diabolically calculated distraction by the T-TPLF. By playing up and pressing the emotional issue buttons, the T-TPLF hopes to pit Oromos against Amharas and others as it watches them tearing each other up over what word to use to call the capital. (I don’t think it will work but the T-TPLF will leave no stones unturned to use ethnic divide and conquer to remain in power perpetually.)

Needless to say, everyone who has read my weekly commentaries over the past eleven years knows that I do not believe in and totally condemn ethnic politics.

declared long ago that for me there is not an Oromo, a Tigrean, an Amhara, a Gambellan, an Ogadeni, a Mursi, a Gurage… Ethiopian. There is only an Ethiopian.

To me, our humanity in our Ethiopianity is infinitely more important than our group identity and ethnicity, nation-ality or Africanity.

Ethiopianity is “EthiopiaWINet”. That is my simple creed. Win.et.

In the same vein, I have totally rejected the Art. 39 blather of the T-TPLF constitution about “self-determination’ and “secession”.

But I do uphold the self-determination provisions of Art. 55 of the U.N charter, and Art. 1 of the International Covenant on Civil and Political Rights. Art. 39 was diabolically designed by the T-TPLF to dismember Ethiopia by using the saber of ethnic politics.

In 1995, the T-TPLF wrote its infamous Art. 39 about “self-determination”, “secession” and other such garbage. Those who have illusions about Art. 39 should study apartheid South Africa’s Promotion of Bantu Self-Government Act No 46 (and other laws) which I discussed in my April 2016 commentary, “The Bantustanization (Kililistanization) of Ethiopia”.

Today, the T-TPLF preaches the false gospel of “Oromia’s Special Interest in Addis Ababa with extensive rights in the capital city” as part of its ongoing kililistanization program, the T-TPLF’s ultimate weapon of divide, conquer and rule forever. To sweeten the cotton candy more, the T-TPLF guarantees “Oromo residents of the city” a “right to self-determination” and representation of “25 percent of the city council membership” strictly based on ethnicity.

The only way the T-TPLF gangsters will allow “self-determination” is if they can no longer be the rulers of Ethiopia forever. Until then, they will use the Art. 39 as cotton candy to play games with some and as a boogeyman to scare the hell out of others.

Ethiopia under the T-TPLF is a new and improved collection of Bantustans, the ones they had in apartheid South Africa. Ethiopia has Kililistans, no different in form or function than Bantustans. Art. 39 basically promises the 9 Kililistans full-fledged statehood, just like the Bantu Authorities Act. Regardless, South Africa today is ONE. Ethiopia will forever remain ONE!

The T-TPLF’s justification for the Kililistans is that without T-TPLF guardianship and leadership, Ethiopia will go the way of the former Yugoslavia split into seven nations. The late thugmaster Meles Zenawi repeated the same message in a videotaped interview  in 2009. The only guarantor of Ethiopian unity and geographical integrity is the T-TPLF.  The only savior of Ethiopia is the T-TPLF.

The only savior of the hens in the henhouse is the wily fox.

On the topic of the T-TPLF’s vaunted “self-determination” article, it is worth noting that  Tigrean Peoples’ Liberation Front was organized for the single purpose of “liberating” Tigrai from “Ethiopia” and achieve “self-determination”.  That was clearly and unambiguously stated in their ‘Manifesto”. Indeed, the T-TPLF waged an armed “liberation” war to create the “Republic of Greater Tigrai” in a “two-step process:  1) redemarcating Tigray’s borders to expand the region’s borders within Ethiopia, and 2) acquiring coastal lands within Eritrea and seceding as an independent nation.”

When the TPLF became “victorious” in 1991, they did not run to Tigrai to establish their “Greater Republic”. They marched straight into the capital Addis Ababa to claim their prize.

For the past 26 years, Addis Ababa has been the T-TPLF’s cash cow, the goose that lays the golden eggs and platinum dollars and Euros, the gift that keeps on giving.

Addis Ababa is the nerve center of T-TPLF commerce, banking, construction, services and political power.

The T-TPLF has been bleeding the country dry from Addis Ababa since 1991. In the words of Global Financial Integrity, “The people of Ethiopia are being bled dry. No matter how hard they try to fight their way out of absolute destitution and poverty, they will be swimming upstream against the current of illicit capital leakage”.

Willie Sutton, the infamous American bank robber, was once asked why he robbed banks. His answer, which came to be referred as “Sutton’s law”, was simple:  “Because that’s where the money is.”

The T-TPLF robbers will never allow “self-determination” in Addis Ababa because that’s where a whole lot of their money, cashola, moolah, bread, dough is at. Straight up!

Anyone who seriously believes the T-TPLF will allow Addis Ababa or Oromiya to exercise “self-determination” is plain stupid. Straight up!

The only self-determination the T-TPLF has supported is for Eritrea because they believed Eritrea was an Ethiopian “colony”.  They lobbied the U.N, the U.S. State Department and other Western capitals to ensure recognition of Eritrea as a new nation, leaving Ethiopia landlocked. In the T-TPLF’s two-year war with Eritrea beginning in 1998, 80 thousand people were made cannon fodder.

Beyond the “self-determination” issue, I have also  vigorously rejected the T-TPLF’s “national question” and “oppressed nationalities” hogwash and have convincingly demonstrated that these notions were clever and shrewd gimmicks used by the late Zenawi and the T-TPLF to divert public attention from their real agenda of permanent political domination. The whole demonization campaign against the so-called “Ethiopian Empire” is designed as a cover to sneak in, justify and entrench their own T-TPLF Empire.

The fact of the matter is that the central and core mission of the T-TPLF has always been the disintegration and dismemberment of the Ethiopian nation. Their Grand Master Plan has been and remains the complete destruction of the Ethiopian nation.

The Addis Ababa Master Plan is no different. It is a gradual and step-by-step plan for the dismemberment of Oromiya.

They will NEVER, NEVER succeed in their plans.

I wholeheartedly endorse Kwame Nkruma’s poetic prophesy, “Ethiopia Shall Rise.”

Ethiopia shall rise like the Phoenix from the ashes of the T-TPLF.  Nkrumah wrote:

Just like the moons and suns,
With the century of tides,
Just like hopes springing high,
Still Ethiopia shall rise..

In an ever so slightly paraphrased  verse of Maya Angelou, Ethiopia shall rise like the sun rise, and that shall be no surprise, except for the T-TPLF.

But I do take deep personal offense that the T-TPLF should think that it could offer cotton candy and insult the collective Oromo intelligence by proposing “Oromiya Special Interest Area in Addis Ababa” to sneak in its “Addis Ababa Master Plan B”.  I know they believe that no one ever went broke underestimating the intelligence of the Oromo people.

That is a grave mistake!

I have laid out my views on the T-TPLF’s “Addis Ababa Master Plan A” (bulldoze struggling Oromo farmers and steal their land) aimed at ripping off land from struggling Oromo farmers on the outskirts of the capital in my January 2016 commentary, “Addis Ababa Master Plan? No, the T-TPLF Masters’ Plan!”

Well!!! The T-TPLF is back in July 2017 with its Addis Ababa Master Plan B (steal the land by whispering sweet nothings in the ears of Oromos and putting cotton candy in their mouths) with a vengeance.

In condemning the T-TPLF Addis Ababa Master Plan A, I issued a warning for eternal vigilance against the T-TPLF land snatchers.  I also “prophesied” that the  T-TPLF will be back to continue in its land grabbing in the foreseeable future with new tricks, gimmicks, bells and whistles:

Those who pushed back the T-TPLF and forced it to declare the Addis Ababa Master Plan null and void after incurring  great cost in human life may now feel jubilant and victorious. They may even feel they have “defeated” the T-TPLF.

Such feelings are not only foolish but could ultimately prove to be fatal miscalculations.

As sure as the sun will rise tomorrow, the T-TPLF land-grabbers will be back to grab their land like scared off buzzards picking carrion. Sure, they will step away for a while to let the dust settle, but they will be back with a vengeance!

The T-TPLF land snatching buzzards have returned with a vengeance! Just like I said they would 18 months ago!

In his book “Facing Mount Kilimanjaro”, Jomo Kenyatta wrote, “When the missionaries came to Africa they had the Bible and we had the land. They said ‘Let us pray.’ We closed our eyes. When we opened them we had the Bible and they had the land.”

The T-TPLF today says, “Let’s talk about ‘Oromiya’s  special interest in Addis Ababa’ and ‘self-determination’. Here is some cotton candy to chew on while we talk. The Oromos closed their eyes. When they opened them, they had empty words and cotton candy in their mouths and the T-TPLF had their land”.

Fool me twice, shame on me!

That Which We Call Addis Ababa (New Flower) By Any Other Name Would Smell As Sweet, But…

In Shakespeare’s “Romeo and Juliet”, Juliet asks, “What’s in a name?/ That which we call a rose/By any other name would smell as sweet.”

Juliet tells Romeo that a name is an arbitrary designation with no intrinsic meaning and the fact that Romeo carries the rival Montague name means nothing. The only thing that matters is that they should be and stay together as one in love.

What’s Montague? it is nor hand, nor foot,
Nor arm, nor face, nor any other part
Belonging to a man. O! be some other name:
What’s in a name? that which we call a rose
By any other name would smell as sweet;
So Romeo would, were he not Romeo called,
Retain that dear perfection which he owes
Without that title. Romeo, doff thy name,
And for that name, which is no part of thee
Take all myself.

I ask my Ethiopian brothers and sisters: What’s “Addis Ababa”? “Finfine”?

It is neither heart, soul, mind, spirit or conscience belonging to any man or woman.

What’s in the name “Addis Ababa” (New Flower) or Finfine (“gushing spray” of water from hot springs)?

That which we call Addis Ababa or Finfine, by any other name would smell as sweet.

If all people in Addis Ababa could live in equality and justice with their human rights respected, does it matter what name we give the capital?

The great theoretical physicist Richard Feynman observed that knowing the name of a bird in all the languages of the world would add no knowledge about the bird. “You’ll only know about humans in different places, and what they call the bird. So let’s look at the bird and see what it’s doing—that’s what counts.”

What counts is not whether the capital is called “Addis Ababa” or “Finfine” or Addis Ababa/Finfine”.  That tells nothing about the life of suffering and hardship of the vast majority of the people in the capital. We need to see what is happening in Addis Ababa and how the people are living there.

What counts is whether there is justice, equality, democracy, accountability and human rights in Addis Ababa or Finfine. What counts is whether all people in the capital enjoy first class citizenship. What counts is whether people in the capital feel secure in personal safety and have their human rights respected. These are the things that count.

What honor or profit is there in being a second class citizen in “Addis Ababa” or “Finfine”?

To live life in “Addis Ababa” or “Finfine” under a draconian state of emergency which inflicts untold suffering, hardship and misery on the people is not much of a life.

To live in the capital of a police state called “Addis Ababa” or “Finfine”, without dignity, without human rights, without due process and without the rule of law and in fear and trepidation is a life of bondage, captivity and slavery.

It is not the name of the city that counts, it is one’s dignity and freedom in that city that counts.

Johannesburg, South Africa’s largest city and capital retains its apartheid Afrikaans name as do others cities and towns. I don’t see South Africans bent out of shape over what to call  Johannesburg.

It is not about the name; it is about the game. It’s about the T-TPLF zero-sum game.

It’s about the shame of playing the T-TPLF zero-sum name game.

I have warned time and again that playing a zero-sum game with the T-TPLF will always result in a total loss for those foolish enough to play it. Soren Kierkegaard observed, “There are two ways to be fooled. One is to believe what isn’t true; the other is to refuse to believe what is true.” Take your pick about how you want to be fooled about the T-TPLF!

I don’t want to be misunderstood.

I understand the name game for the capital is another one of the T-TPLF’s weapon of mass distraction, confusion, conjuration, polarization and  ethno-exploitation.

I do understand that the T-TPLF is using the “Addis Ababa/Finfine” name game is aimed at starting a war between the “House of Oromos” and the House of Amharas”, just like they started the war between the House of the Montagues and Capulets.

All I am saying is, “I don’t play the name game”. In street talk, “Homey don’t play that!”

The “House of Amharas” should know and fully understand that they are ONE with the House of Oromos. United we stand, divided we fall for T-TPLF tricks and gimmicks and zero-sum games!

Lesson learned: In the end, the Houses of Montague and Capulet proved to be gigantic losers.

Let others play the name game contrived by the T-TPLF.

I want to talk about the return of the T-TPLF land snatchers riding a Trojan horse called “Oromiya Special Interest in Addis Ababa”, or the T-TPLF Masters’ Addis Ababa Plan B.

Return of the Land Snatchers: “Leaked copy” of the T-TPLF Masters’ Plan B for Addis Ababa

In my January 2016 commentary, “Addis Ababa Master Plan? No, the T-TPLF Masters’ Plan!”, I declared my opposition to the so-called Addis Ababa Master Plan (purportedly designed to strategically incorporate municipalities and unincorporated areas surrounding the capital in to a rapidly developing metropolitan economy) and discussed its long-term implications.

That “Master Plan” was opposed by struggling farmers in Oromiya in the periphery of the capital as it meant confiscation of their land for handover to T-TPLF bosses and lackeys.

True to form, the T-TPLF responded by massacring and jailing those opposed to the “Master Plan”. Human Rights Watch reported that since mid-November 2015, T-TPLF “security forces [had] shot dozens of protesters in Shewa and Wollega zones, west of Addis Ababa”; and in the town of Walliso security forces fired “into crowds of protesters leaving bodies lying in the street.”

The popular uprising against the “Master Plan” sent shock waves through the T-TPLF leadership, rank and file and the parasitic elites who tail behind the T-TPLF bosses gobbling up land and property from increasing numbers of poor Oromo farmers who are fast becoming landless, hopeless, voiceless and powerless. The T-TPLF brazenly denied the existence of a real “master plan”; they said it was just ideas for “conceptual analysis”.

In my January 2016 commentary, I also “prophesied” that the T-TPLF will lie low for a while and return with a vengeance to continue with its land grab.

Today, the T-TPLF land snatchers have returned with a vengeance carrying Master Plan B or the “Oromia Special Interest in Addis Ababa Plan.”

According to an allegedly “leaked copy” of the T-TPLF’s “Oromiya Special Interest in Addis Ababa” (hereinafter the T-PLF Masters’ Addis Ababa Plan B) “law” obtained by Horn Affairs (the T-TPLF usually sends up a trial balloon to gauge public opinion when preparing to issue one of its diabolical proclamations) there are various elements to that law.

Empty and Hollow Promises about “self-determination”, etc.

The T-TPLF Master Plan B is essentially a desperate move to pacify and neutralize Oromos and pit them against Amharas and others.

Master Plan B promises, “Oromo residents of the city” a “right to self-determination” and guaranteed representation of “25 percent of the city council membership” strictly based on ethnicity.

This is the T-TPLF’s diabolical version of “power sharing” with Oromos in city government.

But the city government is a wholly owned, operated and managed subsidiary of the T-TPLF.

Back in 2005, Dr. Berhanu Nega was elected mayor of Addis Ababa by a landslide and the T-TPLF promptly declared him an enemy of the state and railroaded him to jail. The T-TPLF itself officially admitted, “In a clean sweep, the CUD [Coalition for Unity and Democracy (Kinijit)]  won all the seats in Addis Ababa, both for the Parliament as well and for the city council and expected to form its Government in the capital city.”

Instead of forming a government, Dr. Berhanu and the slew of newly elected parliamentary and council representatives were railroaded to T-TPLF prisons.

Who owns and runs Addis Ababa city government today?

The T-TPLF, of course!

T-TPLF power sharing promises in the past have proven to be empty and hollow and dangerous.

In 1991, the Oromo Liberation Front (OLF) which was committed to “self-determination” was made a junior partner of the T-TPLF’s front organization, the Ethiopian People’s Revolutionary Democratic Front (EPRDF). The OLF was “given” 4 nominal minister-level positions in the T-TPLF transitional government. The OLF got 12 seats in the constitutional drafting and transitional body. Soon enough, the OLF figured out that the T-TPLF was taking it for a ride and left the front organization.  The T-TPLF responded by swiftly outlawing the OLF and declaring it a “terrorist” organization.

The fact of the matter is that the T-TPLF has declared a “terrorist group” any movement that opposes it, and lacking no other viable alternative called for “self-determination”, including the “Ogaden National Liberation Front” and “Western Somali Liberation Front”, “Afar Revolutionary Democratic Unity Front” and others.

The T-TPLF constitution under Art. 39 sets 4 conditions for the exercise of “self-determination” (secession) and “statehood” (Art. 47) . But all conditions for “self-determination” and “statehood” require prior approval of the T-TPLF.

Under Art. 39, one or more of the 4 conditions set forth therein must be met: 1) approval by “two-thirds majority of the members of the Legislative Council of the Nation, Nationality or People” (a wholly-owned subsidiary of the T-TPLF, 2) the “Federal Government [will] organize a referendum” (ha ha! The T-TPLF will organize the “referendum” just like it organized the 2015 elections in which it “won” by 100 percent), 3) “when secession is supported by a majority vote” (organized exclusively by the T-TPLF) and 4) when “Federal Government (T-TPLF) will have transferred its powers to the council of the Nation, Nationality or People who has voted to secede” (when the T-TPLF has transferred power to itself through a referendum”. This is the horse manure of Art. 39.

In other words, for any groups to exercise “self-determination”, they need the approval of the T-TPLF. That is how the T-TPLF allowed Eritrea’s “self-determination”.

Such is the T-TPLF’s zero-sum constitutional game. As ALWAYS, they win the self-determination game and those foolish enough to believe in an imaginary right of self-determination lose, as ALWAYS.

If Oromos should exercise “self-determination” (a factual and theoretical impossibility under Art. 39), so will the others.

That means the T-TPLF would have wiped itself out by allowing the “nations, nationalities and peoples” to exercise of “self-determination”. All of the tens of billions of dollars in looted wealth accumulated by the T-TPLF all over Ethiopia in the past 26 years will vanish into thin air by a simple act of “self-determination”.

Let’s deal with the simple truth: The T-TPLF bosses will NEVER, NEVER allow “self-determination” in Addis Ababa or anywhere else because that would mean their END.   Period!

The Big Scam- Cotton Candy for Oromos

In its “Oromiya Special Interest in Addis Ababa”, the T-TPLF is offering the Oromos cotton candy. (For my readers who may not be familiar with cotton candy, it is melted sugar spun at high speeds by centrifugal force to produce a fluffy wool-like texture. It looks big but once in the mouth, it is like eating “sugared air”.)

The T-TPLF is desperately trying to entice Oromos to support it by offering them cotton candy in the form of a special interest in Addis Ababa.

How ironic the T-TPLF is trying to pull the (cotton candy) wool over Oromos’ eyes!

The T-TPLF’s Addis Ababa Master Plan B promises the establishment of an “Oromo National Council by residents of the city”. The Council will allegedly have all sorts of powers and responsibilities. It can “enact laws policies and laws to preserve and promote Oromo language, culture and history”, “nominate the Mayor and the representatives of Oromos in the Cabinet” and “implement decisions” .  There will also be a “Joint Council consisting 22 representatives of Oromia government or the Oromo National Council and 22 representatives from the City  administration” to “supervise implementation of the laws enacted regarding Oromia’s special interest on Addis Ababa.”

The Council is said to have other “supervisory” functions over “education in Oromo language,  protection of the rights of Oromos evicted due to development works in the city and monitoring and assisting the proper implementation of this proclamation and subsidiary legislations.”

The T-TPLF “Addis Ababa Master Plan B” will allegedly guarantee Oromos 25 percent membership  on the “Addis Ababa City council”, a body that will be handpicked by the T-TPLF from among their Oromo lackeys. All cotton candy.

Anyone who wants to know how the T-TPLF treats Oromo officials, particularly military officers should read my translation of an interview with a former T-TPLF spy, “The T-TPLF Spook Who Sat by the Jailhouse Door in Ethiopia (Part I).” The spy reported that Oromo officers “become generals. There they are (invited to join the circle of corruption) and allowed to engage in corrupt practices. That’s how they (T-TPLF) corrupt Oromo generals and keep them from achieving top military levels. They don’t want them to get to the top levels.”

Making empty gestures and grandstanding has always been the case in T-TPLF government positions. There will be an Oromo front man in every T-TPLF ministry, but the guy exercising real power is a T-TPLF boss.

Am I lying!?

But that is nothing new. The T-TPLF is merely following an old tried and proven technique from the colonial days of Africa called “indirect rule”. English colonial boss Lord Fredrick Lugard perfected this trick in his book “Dual Mandate in British Tropical Africa. He promoted a policy of enforcing British laws through the traditional rulers who only served as intermediaries between the natives and the British government.

All of the Oromo “councils” and the rest of the make-believe organizations  are merely intermediaries  and convenient mechanisms for T-TPLF indirect rule.

There is even a provision in the Master Plan B which manifestly violates Art. 9 (supremacy of the “federal constitution”) of the T-TPLF constitution: “Any decision by any authority contradicting the decision of the Joint Council regarding Oromia’s special interests shall have no effect.”

Who will create, own, manage and operate the “Oromo National Council” and “Joint Council”?

The T-TPLF, of course!

The whole Council business is a stupid dog and pony show calculated to bamboozle, hoodwink, dupe and flim-flam Oromos and anyone else foolish enough to fall for it.

Here is the proof: The T-TPLF claimed to have “won” 100 percent of the seats in its kangaroo parliament in May 2015; and by 99.6 percent in 2010. In 2008, in “elections for regional parliaments, the T-TPLF won 1,903 of 1,904 seats.

Does it make any sense to believe the T-TPLF will allow anyone to exercise an independent role on the “Addis Ababa City Council”, a wholly-owned subsidiary of the T-TPLF?

If anyone believes that I have the Brooklyn Bridge to sell them at a fire sale price.

As I explained the negotiation strategy of the T-TPLF in my last commentary, “The Zero-Sum Negotiation Games of the T-TPLF in Ethiopia”, the T-TPLF will use ethnic politics, sectarianism, regionalism, etc. to divide and conquer the “opposition” in negotiations, elections or any other competition. They will throw crumbs to the various opposition groups and leaders just to watch them fight and tear each other up. It is like the master throwing a bone to a bunch of hungry dogs. The dogs will kill each other to get a piece of the bone. That is how the T-TPLF plays the opposition game and that is the aim of Master Plan B.

The T-TPLF also promises to restore “historic names of various parts of the city “,  commemorated Oromo heroes by naming buildings, roads and facilities”,  “allot television and radio airtime for Oromo language programs” and “educate the public to know and acknowledge Oromo’s historic ownership of and forced dispossession from Addis Ababa.” That means it will officially promote the politics of ethnic hate and antagonism.

The T-TPLF is throwing out red meat to Oromos and excite jealousy and unleash enmity against them by offering them “special” and preferred group status.

The T-TPLF promises Oromos “land, free of lease payment” in the capital for construction of public,  charitable and cultural buildings and “market places”. “Oromo residents of the capital are to be given “15% priority” to buy or rent condominium housing provided by the City Administration.”  Oromos will have “priority right to use public squares, centers, halls, stadiums, etc.” and “establish schools that provide education in Oromo language for Oromo residents of the city.” “implement affirmative actions to attain fair wealth distribution between the indigenous Oromo population and the majority population residing in the city.” prevent or minimize the dumping of waste to Oromia.

The nonsense about a “15% priority” in buying or renting condos is laughable. How would struggling Oromo farmers who have been evicted from their land be able to afford the expensive condos in the capital. Even the cheaper condos in the capital run over one-half million birr.

The truth of the matter is the T-TPLF is BIG BUSINESS for the T-TPLF. They are drowning in money by evicting Oromo farmers drowning in poverty.

According to one report,  “the Addis Ababa City administration, for example, expropriates land from farmers by paying displacement compensation calculated at 18 birr/m2 and subdivides and transfers it by leases to private residents for an average of 8,000 birr. Assuming farmers have an average land size of 1 ha (10,000 m2) one can imagine the size of profit that is collected by the government, while leaving the farmer with insignificant amount of compensation.”

Buy at 18 birr and sell at 8,000 birr. How obscene and sickening to make profits over the backs of poor families. (Excuse me, but I am trying not to vomit!)

Simply stated, 15% of nothing is nothing! That is exactly what the T-TPLF is offering the struggling Oromo farmers in the periphery of the capital.

Land expropriation is BIG business for the T-TPLF.

The T-TPLF believes all of the bogus preferential treatment crap will be the perfect wedge issues for ethnic division.

What will it take for the Amharas, the Gurages, Ogadenis, Afaris, Anuaks… to get special status, privileges, treatment and priority by the T-TPLF?

Who the hell made the T-TPLF the dispenser of special status, privileges, treatment and priority? An old Ethiopian proverb teaches, “A brazen thief will argue with the rightful owner.” The T-TPLF steals the land and now makes itself the landlord to distribute the land back to the rightful owners. What the hell?!

The whole message of the “Oromiya Special Interest” campaign is that Oromos are in training for first class citizenship like the T-TPLF members and supporters. T-TPLF members and supporters have a chokehold on the economy, civil service, military and political process. Addis Ababa will be a training ground for Oromos to get used to feeling first class citizenship and do, behave and act like T-TPLFers.

Of course, Oromos will never have real “priority” in anything. That is reserved permanently for the T-TPLF bosses and their supporters.

The Oromo “affirmative action” program promised in the T-TPLF Addis Ababa Master Plan B is the most insulting, degrading, disrespectful and dehumanizing provision. It is also manifestly contrary to Art. 25 of the T-TPLF constitution, “All persons are equal before the law and are entitled without any discrimination to the equal protection of the law… and are guaranteed equal and effective protection without discrimination on grounds of race, nation, nationality, or other social origin…” (See also Art. 42(4), 88(2).

The T-TPLF “proclamation” law reminds me of the proclamation of the pigs who control the government in George Orwell’s “Animal Farm”: “All animals are equal, but some animals are more equal than others”.

By the same token, all members of ethnic groups in Ethiopia are equal, but some ethnic group members are more equal than others.

How life imitates art in the T-TPLF pig sty!

The intended effect is obvious. Non-Oromos will resent Oromos for their “special privileges”. Non-Oromos will associate Oromos as T-TPLF lackeys and allies. Non-Oromos will discriminate against Oromos.  Oromos will get little, if anything, out of the “special privileges” and “deals”  offered by the T-TPLF. The only thing they will get is T-TPLFers in Oromo faces. It reminds me of Franz Fanon’s book “Black Skin, White Faces” on the psychological games played by the colonial conquerors on the natives. The colonial master believed that allowing the slave to eat at his table was a gift for which the slave should be grateful.

The role of “Oromia government” is limited to “proposing and being consulted on draft policies, plans and legislations pertinent to Oromo residents of the city and the relationship between the city and Oromia.” They have the right “to propose amendments to this proclamation.” The right to propose is for suckers (fools). Anybody can propose anything. End poverty in the world. Equality for all people. Human rights for all humans.

The issue is never who can propose, the issue is always who proposes.

Who has the right to dispose in the Addis Ababa Master Plan B?

The T-TPLF, of course!!!

The Real (Raw) Deal for the Oromos

Hidden deep in the rubbish and garbage of the “Oromiya’s special interest in Addis Ababa proclamation” is the T-TPLF’s crown jewel: The  ultimate plan to incorporate and gobble up land in the periphery of the capital so that T-TPLF bosses and businesses could expand their holdings and Oromo farmers become beggars in the street of the capital.

The T-TPLF Master’s Addis Ababa Plan B proclaims:

The [Addis Ababa] city shall provide various services for communities living in the surrounding Oromia districts.

The city shall pay compensation, at market price rate, when it evicts Oromos from lands within the city and resettle them within the same vicinity.

The city boundary shall be determined by a mutual agreement of the city administration and Oromia state government. The demarcation shall be completed within 6 months of the enactment of this proclamation.

What a clever con game to dispossess and expropriate land of struggling Oromo farmers!

Here is the T-TPLF trick.

First, the so-called “surrounding communities” adjacent to the capital will be integrated into the city in the name of providing “various services”.

The city cannot provide services to residents, let alone the “surrounding communities. There are over 100,000 children living in the streets in Addis Ababa. Water supply in the capital is so bad in 2017 that “going through an entire week or even a month without water has become common in many areas of the city.” The capital city (indeed the whole country) “does not have the facilities, equipment and human resource with the essential skills to support a coordinated emergency medical care system and as such lacks the basic infrastructure for delivering emergency care.”

What services could the city provide the “surrounding communities” except eviction and expropriation services?

Second, Oromos in the “surrounding communities” will, without any doubt, be “evicted” from their lands for “resettlement.” That is because the whole Master Plan B is to “integrate” the peripheral areas into the city so that there will be no periphery, just an ever expanding Addis Ababa without limits or boundaries.

How could evicted Oromo farmers be able to afford a condo and living expenses in Addis Ababa?

The cost of living in Addis Ababa is so high that only T-TPLF fat cats, members, supporters and lackeys can afford to live there. The figures are stunning. A four-person family needs nearly USD$2,000 a month (without rent) to live in Addis Ababa. Other reports make similar findings. Power outages and water supply cutoffs are the ugly realities of every day life in the capital. T-TPLF taxes are wiping out non-T-TPLF businesses.

Per capita income in Ethiopia, according to the World Bank is “$590 [which] is substantially lower than the regional average” and the “government aspires to reach lower-middle income status over the next decade.”

What a joke!!!

This business of taking away and giving back Oromo land makes no sense to me; but a lot of sense for the T-TPLF.

If the T-TPLF has so much free land to give away to Oromos in the city of Addis Ababa after evicting them out of the periphery of the capital, why take away their land in the first place? Leave them the hell alone!

Why does the T-TPLF need more land in Oromiya?

There was the scramble for Africa hatched at the Berlin Conference in 1884. Are we witnessing a T-TPLF scramble for Oromo land in 2017?

Third, the “city boundary” is said to be “determined”  by “Oromia state government” and the city of Addis Ababa, both T-TPLF lackeys.

This is simply a scam. The entire T-TPLF plan is to encroach on lands adjacent to the city so that T-TPLF can make Addis Ababa a full-fledged independent city-state of business, trade, commerce and politics under the total, complete and exclusive control of the T-TPLF.

That was precisely the aim of the Addis Ababa Master Plan A which sought to strategically incorporate municipalities and unincorporated areas surrounding the capital in to a “rapidly developing metropolitan economy”. But the people of Oromia fought back and temporarily defended their land. Now, they have to do it all over again!

The Addis Ababa Master Plan A was a World Bank/T-TPLF conspiracy calculated to displace struggling Oromo farmers and convert their land into private estates for use by the T-TPLF extended “royal families” and parasitical elites.

In July 2015, The World Bank issued a report entitled, “Addis Ababa, Ethiopia: Enhancing Urban Resilience.”

That report argued Addis Ababa must be a resilient city, and “building a resilient city therefore requires a holistic, multi-sectoral, and flexible approach to urban development.”

How can Addis Ababa become more resilient?  The report says the city must take “priority actions” which include first and foremost, “effective implementation of the Integrated Development Plan and related regulations” and investments in infrastructure projects.

“Integrated development plan”, according to the World Bank means “connecting people with rapidly growing regions” and connecting “smaller cities” and regions “by transport and linked to the electricity grid, smaller cities can attract industries for which the more advanced cities have become too expensive.”

In ordinary language, “integrated development plan” for Addis Ababa means disintegrating poor Oromo farmers and their families and scattering them into the wind.

But there is another sinister strategy underlying the T-TPLF Addis Ababa Master Plan B and all of the cozying up to Oromos with empty and hollow promises.

It is indeed a brilliantly slick strategy worthy of Sun Tzu’s “Art of War”: 1) Subdue the enemy without fighting. 2) Break the enemy’s resistance without fighting. 3) When two of your enemies are fighting, befriend one to use against the other. 4) When you move against the enemy be extremely subtle, even to the point of formlessness and soundlessness. In other words, be sneaky and cunning like a fox.

The whole effort to bribe the Oromos with free land, priority in housing, affirmative action, special status and privileges has one singular aim: Pacify, placate, neutralize and befriend them so that the T-TPLF can amass all of its forces against the Amahras.

The T-TPLF declared a state of emergency because both Oromos and Amharas together rose up against its rule. The T-TPLF was losing the war on the Amhara and Oromo front. That’s why it brought back its troops from Somalia in October 2016 to deal with the uprising in Oromiya and Amhara regions. If the state of emergency is lifted, they will all go right back to where they left off in October 2016.

The T-TPLF cannot handle two wars at the same time now.

I will say it again: The T-TPLF believes it can buy off and bribe Oromos with empty and hollow promises and cotton candy to bring them to their side which will give them free rein to lower the hammer (or artillery) on the Amharas with full force.

Once the T-TPLF takes care of the Amhara resistance, they will set in motion theit corollary strategy. Hammer the Oromos!

That’s how the T-TPLF almost got away with its scam moving formlessly and soundlessly in its Addis Ababa Master Plan B.

That’s how the T-TPLF land snatchers are riding their Trojan horse in Oromia today. Sun Tzu would have been so proud!

The fact of the matter is that whatever proclamations the T-TPLF Masters of the Zero-Sum game publish, it will not be worth the paper it is written on. It is all a desperate move by the T-TPLF to break out of the trap it set for itself in its state of emergency decree.

Those non-TPLFers who seriously talk about “Oromia Special Interest in Addis Ababa Plan” should ask themselves a simple question: Are the T-TPLF constitution and all of the T-TPLF proclamations over the past 26 years worth the papers they are written on?

Are they?

All Oromos want are the rights of first class citizenship enjoyed by all free peoples throughout the wrold—the right to equality, justice, dignity, human rights, vote in a free and fair elections and live peacefully under the rule of law. They don’t need no “priority”, “affirmative action”, special privileges or free land given to them after it is stolen from them.

Oromos are legendary for their equestrianship (horsemanship).

The Oromos, united, locked arm-in arm with all of their Ethiopian brothers and sisters from north to south, from west to east, without regard to ethnicity, religion, language or region, will never be defeated by the T-TPLF’s Trojan horse of the Apocalypse!

NEVER!

In the end, there is a lesson to be learned. The Houses of Montague and Capulet proved to be gigantic losers.

The “House of Oromos” and the “House of Oromos” should know and fully understand that they are ONE.

United we stand, divided we fall for T-TPLF tricks, gimmicks and zero-sum games!

Stop toying with, pandering to, patronizing and scamming Oromos!

STOP!

EMF

posted by Gheremew Araghaw

The Zero-Sum Negotiation Games of the T-TPLF in Ethiopia By Prof Al. Mariam

Author’s Note: This July 4th, I “celebrate” my eleventh year of writing uninterrupted weekly Monday commentaries.

On July 4, 2006, I formally and publicly declared my engagement in human rights advocacy, particularly Ethiopian human rights advocacy.  Tempus fugit (time flies)!

In a 7,860-word “manifesto” entitled, “Awakening Giant”, I explained why I decided to get involved in Ethiopia human rights advocacy and issued a plea to other Ethiopians to do the same. The “manifesto” was subtitled, “Can Ethiopians Living in America Make a Difference in their Homeland.”

In my “manifesto”, I declared the struggle for human rights in Ethiopia is a struggle to be won “not in battlefields soaked in blood and filled with corpses, but in the living hearts and thinking minds of men and women of goodwill.”

For the past eleven years, I have waged a struggle to win the hearts and minds of Ethiopians and people of good will throughout the world in my weekly Monday (and lately Thursdays and Fridays) commentaries (or as some affectionately call them “sermons”.)

I believe the struggle has been successful. The indisputable evidence of success is that the Thugtatorship of the Tigrean People’s Liberation Front (T-TPLF) was forced to declare a “state of emergency.” When a regime loses the battle for hearts and minds, it does one and only one thing: Declare a state of emergency and hide behind a fortress (which the T-TPLF calls “command post”) and run an open air prison in a police state.

Some may believe T-TPLF state of emergency rule in Ethiopia shows the apex of T-TPLF  power, the ultimate manifestation of their exercise of complete control and authority.

I see the T-TPLF on its last legs.

I am reminded of a poignant remark Teddy Roosevelt in a speech (a worthwhile read) he gave on Labor Day in 1903: “The death-knell of the republic had rung as soon as the active power became lodged in the hands of those who sought, not to do justice to all citizens, rich and poor alike, but to stand for one special class and for its interests as opposed to the interests of others.” So it has rung for the T-TPLF.

I am blessed to have had the opportunity to fight for human rights, democracy, the rule of law and freedom in Ethiopia and elsewhere with nothing more than my pen (more accurately, my computer keyboard) every single week for the past eleven years.

I still believe Edward Bulwer-Lytton is right in his expression of poetic wisdom: “True, This! —/ Beneath the rule of men entirely great/ The pen is mightier than the sword…/  To paralyse the Caesars, and to strike/The loud earth breathless! -…/”

Shakespeare was also right speaking through Rosencrantz in Hamlet, “… many wearing rapiers are afraid of goose-quills and dare scarce come thither.”

I shall continue to heed Thomas Jefferson’s counsel (the man who wrote the Declaration of Independence) to Thomas Paine in 1796: “Go on doing with your pen what in other times was done with the sword.”

No, the humming bird does not tire trying to put out the forest fire with droplets of water in its beak. It is a labor of love. This hummingbird shall continue to hum every Monday, Tuesday…

“A luta continua, vitória é certa.” (“The struggle continues, victory is certain”.)

=======================

Negotiating with the T-TPLF?

Recently, the Voice of America (Amharic) reported “16 Ethiopian opposition political parties agreed to discuss the anti-terrorism and other proclamations and 13 other agenda points including communications, press and charities and civic organizations” with the ruling regime in Ethiopia. I commented on the alleged “negotiations” in my June 25 commentary, “The Cruel Political Jokes of the T-TPLF in Ethiopia”.

In this commentary, I aim to apply basic “game theory” concepts to explore the possibilities of a “negotiation” between the T-TPLF and “opposition party leaders” and examine the range of strategic “moves” in what are certainly to be guaranteed zero-sum negotiation games in favor of the T-TPLF. (A list of potential T-TPLF negotiation strategies is discussed herein.)

Social science scholars use “game theory” to understand (ir)rational behavior in decision-making. Game theory “is the science of strategic thinking” and logical decision-making, and a methodology useful in developing desirable outcomes or “solutions” to specific decision problems.

Game theory has been applied extensively to examine and understand the dynamics of negotiations aimed at conflict resolution in a process of bargaining and compromising. Thomas Schelling, an eminent game theorist, explained the essence of game theory (without the complex mathematical models) as it applies to negotiations: “Two or more individuals have choices to make, preferences regarding the outcomes, and some knowledge of the choices available to each other and of each other’s preferences. The outcome depends on the choices that both of them make … There is no independently ‘best’ choice that one can make; it depends on what the others do.”

I would argue Shelling’s definition would apply universally except in zero-sum games where there is a single optimal strategy. In a zero-sum game, one “person” will lose and one person will always win. The win (+1) added to the loss (-1) equals zero. In other words, one side wins everything, the other side loses everything and total loss for one = total gain for the other.

The aim of most negotiations is generally to maximize one’s gains and minimize the opponent’s. Individuals, groups, states and other entities negotiate for a variety of reasons: to resolve conflict, to gain advantage, to achieve amicable relations, to maintain peace and avoid war and so on.  Successful negotiations often result when the parties operate on basic principles of fairness, good faith, trust, honesty, integrity, and a commitment to promote mutual benefit and satisfaction for a win-win outcome. But none of these parameters apply to zero-sum games.

The zero-sum election games of the T-TPLF

The T-TPLF claims it is in “negotiations”, “discussions”, “talks”, etc. with the opposition. Perhaps it is the “opposition leaders” who make such claims. For the T-TPLF, everything is a secret and words are used for the singular purpose of evasion and confusion.

For the purposes of this analysis, we shall assume the T-TPLF is in “negotiations” with the alleged “opposition leaders”. What does it mean to be in “negotiations” with the T-TPLF?

The T-TPLF has perfected the zero-sum game in Ethiopia over the past 26 years. Consider the following outcomes in the T-TPLF’s zero-sum election games.

In 2008, in “elections for regional parliaments, the EPRDF (the T-TPLF’s front organization) and its affiliates won 1,903 of 1,904 seats. In local and by-elections held in 2008, the EPRDF and its affiliates won all but four of 3.4 million contested seats.”  The T-TPLF “won” every seat but one. The opposition lost every seat but one.

In May 2010, the T-TPLF “won” all the seats in “parliament” by 99.6 percent (but one).  The opposition lost every seat but one.

In May 2015, the T-TPLF “won” 100% of the seats in “parliament”. The opposition lost every seats!!!

Such total and complete zero-sum electoral “victory” occurred in a country where there are 79 registered opposition political parties (players).

Such total and complete electoral “victory” occurred in a country where the real opposition party leaders are arrested on trumped up  terrorism charges and languish in official and secret T-TPLF prisons without due process of law for years.

The zero-sum negotiation games of the T-TPLF

The T-TPLF has played the same zero-sum games in its “negotiations” with the opposition, political prisoners and the loaners and donors.

In August 2007, the T-TPLF’s late thugmaster Meles Zenawi “pardoned” 38 opposition political leaders to “give impetus to political negotiations in Ethiopia after more than two years’ crisis and stalemate.” In October of that year,  “in spite of continuing negotiations between the government and the opposition , the political environment continued to deteriorate.” In that case, the T-TPLF had a double zero-sum game “win” in the negotiations: 1) by validating that the 38 railroaded leaders were actually criminals, and 2) by forcing them to “admit” crimes they never committed and “pardoning” them.

In 2009, the T-TPLF engaged in “negotiations” for the release of political prisoners, only after the political prisoners “had signed a paper admitting they tried to overthrow the government in an ‘unconstitutional’ manner.” Double zero-sum game win for the T-TPLF again.

In 2009, Zenawi led the African climate change negotiators to the U.N. Conference on Climate Change in Copenhagen and delivered a zero-sum ultimatum: Fork over $40 billion or we will “delegitimize you!” Zenawi blustered:

We will use our numbers to deligitimize any agreement that is not consistent with our minimal position… We are prepared to walk out of any negotiations that threatens to be another rape of our continent. The key thing for me is that Africa be compensated for the damage caused by global warming. Many institutions have tried to quantify that and they have come up with different figures. The sort of median figure would be in the range of 40 billion USD a year.

Zenawi really believed he could shakedown and rip off $40 billion from Western countries in a carbon blood extortion scheme.  Ahh!! Zenawi did not foresee the advent of Trump and the scrapping of the Paris Accords.

In 2010, the T-TPLF released Birtukan Midekssa, the first female Ethiopian political party leader, after she “apologized for denying being granted a pardon in 2007” and “imploring the prime minister to grant her a second pardon for her to be able to see her aging mother and child.” How denying an apology can be a crime is beyond me, but it was a double zero-sum game win for the T-TPLF.

In 2010, the T-TPLF engaged donors in “negotiations” to allow them to send election observers. The European Union sent observers and Zenawi called their report “useless trash that deserves to be thrown in the garbage”.  Zenawi’s T-TPLF declared it had “won” the 2010 zero-sum election by 99.6 percent.

In 2013, T-TPLF puppet prime minister Hailemariam Desalegn and Tedros (“Empty Suit”) Adhanom orchestrated an African Union treaty-cide unless the International Criminal Court (ICC) dismissed charges against criminals against humanity Uhuru Kenyatta and William Ruto. In his “negotiations” with the ICC, Adhanom demandedthat “sitting Heads of State and Government should not be prosecuted while in office.”

Simply stated, either the ICC dismisses the cases against the two Kenyan criminals against humanity or Hailemariam and Adhanom will lead a mass walkout of the Rome Statute. There was no mass walkout but (as I correctly predicted a year in advance) and the ICC case against Kenyatta and Ruto was dismissed on manifestly dubious grounds.

Today, T-TPLF head honcho Debretsion says, “Ethnic federalism is equality. T-TPLF supremacy is nothing but a conspiracy. To say Tigreans are supreme (everywhere), that is not the reality. That is a zero. Zero.”

True. It is a zero. It’s all a zero-sum game for the T-TPLF.

Why is the T-TPLF “open” to “negotiations” in the middle of a “state of emergency”?

Why is the T-TPLF talking about “negotiations” with the “opposition” now? What is at stake for the T-TPLF in any “negotiations”? Why would the T-TPLF negotiate when it has all of the power? What is the incentive for the T-TPLF to negotiate?

It is interesting that the T-TPLF should seek “negotiations” at a time when the Ethiopian economy is in tatters and  spiraling downward as the cost of living is skyrocketing, famine is consuming some 8 million people, various regions of the country are effectively outside of T-TPLF rule, internal divisions within the T-TPLF are becoming more pronounced, increasing numbers of the rank and file soldiers are going AWOL and so on.

It does not seem to make much sense for the T-TPLF running a “state of emergency” regime to engage with the opposition let alone “negotiate”. The T-TPLF arrests, jails, massacres, tortures and violates innocent citizens at will. The T-TPLF runs an absolute Stalinist police state in Ethiopia today. Stalinist police states never negotiate, at least with words. They negotiate with the chatter of AK-47s and Soviet-era 7.62 general-purpose PKMN machine guns.

That is how the T-TPLF negotiated with the Irrecha Festival crowd in October 2016 in the town of Bishoftu, some 45 miles southeast of the capital Addis Ababa. An estimated 800 plus people celebrating a religious festival were massacred by T-TPLF troops and twice that number severely injured during that event.

What does it mean to “negotiate” with the T-TPLF under a state of emergency?

Isn’t the very idea of “negotiating” with the T-TPLF simply laughable? It is like hyenas negotiating with antelopes about dinner. Total win for hyenas, total loss for antelopes.

In 1985, Nelson Mandela issued a statement from his prison cell explaining why he cannot negotiate with the hyena minority white apartheid regime: “I cannot and will not give any undertaking at a time when I and you, the people, are not free. Only free men can negotiate; prisoners cannot enter into contracts….” How can “opposition party leaders” under a black hyena apartheid regime ruling by a draconian “state of emergency” decree negotiate?

In its zero-sum game, the T-TPLF is putting on “negotiations” as mere political drama. It is a show staged for the loaners and donors. I believe it is a show staged for the Trump Administration and calculatedly aimed at blunting the legislative efforts currently underway in the U.S. House and Senate.

I believe there are a bunch of reasons why the T-TPLF is talking “negotiations”.

The T-TPLF talks about “negotiations” with the “opposition” to stall real change and use it as a ploy to buy time. For instance, they want more time to “buy off” “Oromos” and destroy the alleged “Oromo-Amhara” alliance against their rule. The Oromo Democratic Front (ODF) saw right through the recent T-TPLF shenanigans when it declared in a statement : “Without addressing the long-awaited demand and legitimate grievances of the Oromo people regarding the precarious and problematic status of Addis Ababa, the document appears rather intended to sow the seeds of discord, suspicion and intercommunal mistrust by exploiting the apprehension of various stakeholders on the future of Addis Ababa.” The ODF urged, “Say NO to the divide and rule tactics designed to weaken your resolve. Say Never to all attempts at putting one against another. The only way forward is to stand firm and fight in unison to end this brutal dictatorship.”

The T-TPLF wants to buy more time to divide the “Amhara” opposition and wage a war of attrition against their resistance to T-TPLF rule.

The T-TPLF aims to hoodwink the loaners and donors into giving them more money and the word “negotiation: perks up the ears of the loaners and donors.

The T-TPLF wants to project a public relations image of being reasonable and amicable. They want to put on a kinder and gentler face and conceal their blood-soaked hands in a white glove.

The T-TPLF, in their infinitely diabolical way, also aim to neutralize and delegitimize the already weakened opposition and publicly make them their lackeys. What opposition leader would have any credibility in the eyes of the people negotiating with the T-TPLF?  “Opposition leaders” negotiating with the T-TPL is like antelope leaders negotiating with hyenas about what (who) to have for dinner.

As I argued in my 2009 commentary, “The Raw Machismo of Dictatorship”,  for the T-TPLF negotiation means playing a “zero-sum game”. They win all the time, everybody else loses every time. More bluntly, the T-TPLF negotiating strategy is, Might makes right. Alternatively, it is “My way or the highway… or jail!” No more questions.

The T-TPLF will negotiate in earnest only and only if two conditions are met: 1) They will remain the only dominant political and economic force in the country. 2) They are so concerned and fearful about losing political power that they want to use negotiations to buy time to re-establish their political and economic supremacy.

Stated simply, the T-TPLF has one and only one overriding rational interest in any negotiations: Remain in power in much the same way as they are now. For one more day. One more week. One more month. One more year. One more decade…

Negotiating with the T-TPLF  

The most important point to keep in mind about the “opposition” with whom the T-TPLF is negotiating with is the fact that they are handpicked and extremely vetted by the T-TPLF.  These “opposition leaders” are the handmaiden of the the T-TPLF just like the fake EPRDF coalition, the front organization for the T-TPLF. They are “opposition leaders” created of the T-TPLF, by the T-TPLF, for the T-TPLF to negotiate with. They are the second re-invention of the EPRDF.   They are fake opposition leaders. They know it. The people of Ethiopia know it. Above all, the T-TPLF knows it.

The real opposition party leaders are languishing in T-TPLF jails.

What is there for the fake “opposition leaders” to negotiate? They say they have “13 agenda items including the anti-terrorism law”.

The T-TPLF has openly declared it will never negotiate the issue of political prisoners because there are none in Ethiopia, as I discussed in  my commentary last week. Additionally, there will be no negotiations on real power sharing and human rights accountability.

For the T-TPLF to agree to negotiate the issue of political prisoners tantamount to giving up everything.

Political prisoners are the tip of the iceberg of T-TPLF dictatorial rule and kangaroo  justice system. To admit the existence of political prisoners is to a public confession of the non-existence of the rule of law. It is an admission of massive human rights violations, bad governance, corruption, etc.

That is why the T-TPLF guys go ape_ _ _t at the mere mention of the phrase “political prisoners”. Political prisoners represent the essence, the deep core of what is wrong with the T-TPLF.

Political prisoners are the 800-pound gorillas in the negotiating room. Any negotiations that does not start with the acknowledgment and release of the tens of thousands of political prisoners is just window dressing. Better yet, it’s horse_ _ _t!

T-TPLF negotiating strategy in its zero-sum game against the “opposition”

I believe the T-TPLF will use following strategies in one form or another in its zero-sum negotiations game with the opposition:

1) Negotiate from a position of strength and you will have no reason to negotiate and you are guaranteed victory every time.  The T-TPLF controls and owns everything: the political process, the economy, the civil service and the military. The opposition inside the country have have nothing, literally nothing. How can people who have nothing negotiate with people who have everything? How can antelopes negotiate with hyenas about the dinner menu?

2) Negotiations are essentially elaborate public relations games. That means window dressing negotiations and going through the motions of negotiations. The T-TPLF’s cardinal negotiation strategy and rule is: Negotiate without negotiating and bargain without bargaining.  In other words, pretend to be negotiating and bargaining with the opposition, but in the end make suckers out of them.

3) Avoid real negotiations at all costs, but engage in make-believe negotiations. Negotiation is a game of attrition and a process of wearing down the opponent to the point where s/he walks away giving you an opportunity to lay blame on them. The reason for this is simple. Negotiations are a slippery slope. Any concessions to the opposition will only open the floodgates to other concessions. If the T-TPLF negotiates and makes any concessions, even small ones, it will only encourage the “opposition” to demand more. If the T-TPLF gives in to one of the “13 agenda items”, the opposition will press for demand number two and three and so on. Where will it stop? It is all or nothing. Therefore, the T-TPLF will NEVER engage in real negotiations, only make-believe ones.

4) Negotiations should be used to bait and trap the opposition. The T-TPLF’s  history of negotiations shows that it likes to use a prolonged process of enticing, delaying and stringing  along the opposition until the moment the trap is sprung on them. For the T-TPLF negotiating with the “opposition” is like someone baiting a mousetrap with cheese to catch mice. The T-TPLF will put out all sorts of cheesy promises, commitments, assurances, etc., to attract the opposition to the “negotiating table” only to slam shut the trap on them in the end.

5) In negotiations, just as in ordinary politics, use ethnic politics, sectarianism, regionalism, etc. to divide and conquer the “opposition” negotiators. Consequently, the T-TPLF will throw crumbs to the various opposition leaders just to watch them fight and tear each other up. It is like the master throwing a bone to a bunch of hungry dogs. The dogs will kill each other to get a piece of the bone. That is how the T-TPLF sees the “opposition” negotiating with it.

6) Negotiations are weapons of mass public distraction and confusion. By talking “negotiations”, the T-TPLF hopes to create an atmosphere of hope and optimism of a negotiated settlement of disputes and lifting of the state of emergency. The T-TPLF hopes it can hoodwink the people into believing that this time it is for real. The T-TPLF will make the hard choices and make things right. That was exactly the promise the hyenas made to the antelopes before inviting them to dinner in their den.

7) Negotiations are for suckers (fools). I have said it for years that the T-TPLF slicksters believe they can outsmart, outmaneuver, out-trick and out-finesse their opposition any day of the week. The T-TPLF guys think of the “opposition leaders” as a bunch of cowards, fools and idiots. Susan Rice captured the essential attitude of the T-TPLF leaders in her eulogy of Meles in 2012 when she said Meles “liked to call” his opposition “fools, or “idiots”. The T-TPLF guys believe that they are negotiating with fools and idiots when they sit down with the opposition for their make-believe negotiations.

8) Negotiation is a competitive blood sport. For the T-TPLF, that means take the easy way first to bring pressure on the opposition to negotiate a deal.  If the “opposition” wants to play hardball, offer them rewards, money, jobs, business opportunities. If that does not work, threaten or slam them in jail for violating the  “anti-terrorism law”.

9) The purpose of negotiation is to cut down your opponent, not to cut a deal. That is the essence of the T-TPLF’s zero-sum game. The late Zenawi once said of the opposition, “We will crush them with our full force; they will all vegetate like Birtukan (Midekssa) in jail forever.” The T-TPLF will crush anyone who is foolish enough to sit down and negotiate with them.

10) In negotiations, use them and lose them. The T-TPLF will use and lose the “opposition” negotiators as soon as it feels the “opposition” has served their purposes and more comfortable in their grip on power.

In the end, all “opposition” negotiators will be crushed by the T-TPLF. If they are lucky enough to walk away, they will do so empty-handed, heads hanging down and cursing themselves, “What damn fools we have been!” In the end, whatever make-believe deal is cut with the T-TPLF at “negotiations”, it will not amount to a hill of beans. It will not be worth the paper it is written on.

My answer to the “opposition” negotiating with the T-TPLF shall come in the memorable words of Forrest Gump: “Stupid is as stupid does.”

Unsolicited advice to any “opposition” negotiators: Understand  the T-TPLF’s zero-think and zero-sum gamesmanship and then just have fun

Anyone (opposition parties, donors, loaners, etc.) interested in “negotiating” with the T-TPLF must understand a few truths.

First the T-TPLF does not believe in a non zero-sum game in negotiations. They must win 100 percent of the time, just like they “won” the 2015 “elections” by 100 percent. That is because they perceive their opposition, the larger society, the donors and loaners as their enemies while sitting and plotting in their echo chamber of intrigue. They see compromising and give and take as a fatal weaknesses.

Second, the T-TPLF does not believe in a “win-win” strategy in which each side can gain some and lose some while minimizing losses and maximizing gains through a process of good faith bargaining, negotiation, compromise and conciliation. Negotiation for the T-TPLF is about one-upmanship. It is about hoodwinking and crushing the opposition.

Third, the T-TPLF practice zero-think. They see anyone else winning in any matter small or big (political or economic) as a devastating loss to them. They have a mindset of losers with a deeply ingrained conviction in their collective psyche that political opponents committed to democratic principles are mortal enemies, not merely political competitors.

Fourth, for those who suffer zero-think mindset, negotiations and competitive elections are not part of the  natural order of things in politics. Democratic politics of “you win some, lose some” is completely alien to them. The fact remains that as long as the T-TPLF prisoners of doubt and despair remain trapped in their echo chambers of intrigue chained to a zero-sum mindset of fear and loathing, there can be no real negotiations or political change; only missed opportunities.

Ironically, only losers play zero-sum games.

What is there to negotiate?

The T-TPLF has already stated there will be no negotiation on political prisoners, real power sharing leading to free and fair elections and human rights accountability.

That leaves only one item for negotiations: Negotiate an exit strategy for the T-TPLF ensuring a peaceful transfer of power without the politics of vengeance and revenge.

Of course, the T-TPLF will never negotiate a peaceful transition. That is because they believe they are untouchable; they believe they can use ethnic politics to keep the people divided and weak; they believe they can stay in power by making Ethiopia the killing fields of the 21st century.

The Proverb goes, “Pride goes before destruction, And a haughty spirit before stumbling.” They said the Titanic cruise ship was unsinkable. When it hit an iceberg under the surface, it went down. The Titanic T-TPLF will also go down.

Only a Faustian bargain to be gained in a T-TPLF negotiation

My views on negotiations and bargaining with the T-TPLF are well-known.

In my 2009 commentary, “Loan Sharking Ethiopia’s Future!”, I warned, “Don’t make a pact with the devil!” I expounded on that theme in my August 2016 commentary, “Ethiopia: Beyond the Politics of Hate”.

The T-TPLF is willing, able and ready to make a Faustian deal with anyone, at any time and in any place! Goethe’s Dr. Faust made a pact with the Devil, exchanging his soul for wealth, success, worldly pleasures and power.

The T-TPLF is an equal opportunity Devil. The T-TPLF will promise and deliver wealth, success, worldly pleasures and power to anyone, regardless of ethnicity, nationality, religion, etc., who is prepared to sell his soul. The T-TPLF does not give a damn who you are and will make a deal with you at any cost provided, in the end, it gets your soul.

As Zenawi liked to say, loyalty to the T-TPLF is far more important to the T-TPLF than ethnicity, religion, education, work experience or anything else. Loyalty to the T-TPLF is the Devil’s  litmus test.

As to the T-TPLF’s new and improved 2017 “negotiations” with the “opposition”, I say it is  just the old Faustian scam with the Devil.

My advice to any “opposition negotiators” is, “The devil is in the T-TPLF details…”

NO NEGOTIATIONS WITH THE T-TPLF UNTIL ALL POLITICAL PRISONERS ARE RELEASED.

EMF

posted by Gheremew Araghaw

ግራ የገባው ህወሓት ኦሮሚያ ውስጥ ለመደበቅ እየሞከረ ነው ተባለ

BBN news

በመላ ሀገሪቱ ከፍተኛ ተቃውሞ ያጋጠመው የህወሓት መንግስት ሰሞኑን ኦሮሚያ ኦሮሚያ ለመጫወት ደፋ ቀና እያለ መሆኑ ተገለጸ፡፡ አምባገነኑ የህወሓት መንግስት እየመጣበት ካለው ህዝባዊ መዓት ለማምለጥ ይረዳኛል ያለውን ዕቅድ ሁሉ ይዞ ብቅ እያለ ሲሆን፣ የተቃውሞ ወጀቡንም ኦሮሚያ ውስጥ ተደብቆ ለማምለጥ መፈለጉን ታዛቢዎች ይናገራሉ፡፡ የለውጥ ጥያቄ የተነሳው በመላ ሀገሪቱ ቢሆንም፣ ህወሓት ግን አንድን ብሔር ነጥሎ በመያዝ፣ ቅራኔ ለመፍጠር መከጀሉን አስተያየት ሰጪዎች በመግለጽ ላይ ናቸው፡፡

በኢትዮጵያ የተነሳው ተቃውሞ በአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ አለመቀልበሱን የተረዳው ህወሓት፣ አሁን ደግሞ አንድን ብሔር ከሌላው ብሔር በዓይነ ቁራኛ እንዲተያይ ለማድረግ ጥርጣሬ የሚፈጥሩ እንቅስቃሴዎችን መጀመሩ በአደባባይ እየታየ ነው ተብሏል፡፡ ከሶስት ቀናት በፊት ይፋ የተደረገው የአዲስ አበባ ኦሮሚያ ዞን ልዩ ጥቅም አንደኛው የመጫወቻ ካርድ ሲሆን፣ ሌሎች የመጫወቻ ካርዶችም እየተሳቡ መሆኑ ተመልክቷል፡፡ ህወሓት ሙሉ በሙሉ ፊቱን ወደ ኦሮሚያ ክልል በማዞር የጀመረው አዲስ እንቅስቃሴ፣ የክልሉን ህዝብ በጥቅማ ጥቅም ለመደለል ማሰቡን እንደሚያሳብቅበት ታዛቢዎች ያስረዳሉ፡፡

አዲሱ ሰነድ ይፋ በተደረገበት ሶስት ቀናት ውስጥ ብቻ ኦሮሚያን የተመለከቱ የተለያዩ ዜናዎች ሊደመጡ ችለዋል፡፡ አንደኛው ዜና አወዛጋቢው ሰነድ ሲሆን፣ ‹‹በአርሲ ዞን ዶዶታ ወረዳ በ400 ሚሊዬን ብር ለሚገነባው የመስኖ ልማት ፕሮጀክት የመሰረተ ድንጋይ ተቀመጠ፡፡›› የሚለው ዜና ደግሞ ሌላኛው የሕወሓት እንቅስቃሴ ነው፡፡ እንቅስቃሴው ይቀጥልና ‹‹ከ2 ዓመት በፊት የመሰረት ድንጋይ የተቀመጠለት የነቀምቴ አውሮፕላን ማረፊያ ግንባታ ተጀመረ፡፡›› ይላል፡፡

በዚህ ያልተገደበው የህወሓት አዲስ ኦሮሚያ ተኮር ዘመቻ፣ ‹‹የአዲስ አበባ አስተዳደር ለኦሮሚያ ልዩ ዞን ከተሞች ንፁህ ውኃ ለማቅረብ ፕሮጀክት ነደፈ፡፡›› ይላል፡፡ እስከዛሬ ተኝቶ የከረመው ህወሓት መጪው የህዝብ ማዕበል ሲያባንነው፣ ድንገት ተነስቶ ኦሮሚያ ውስጥ ለመደበቅ መሞከሩ፣ ሊመጣ ካለው ማዕበል እንደማያድነው አስተያየት ሰጪዎች ይናገራሉ፡፡ ሰሞነኛውን ዜማ ኦሮሚያ በማድረግ፣ በሌላው የህብረተሰብ ክፍል ላይ ጥርጣሬ በመፍጠር አንዱን ከሌላው ጋር በዓይነ ቁራኛ ለማስተያየት እየተደረገ ያለው ጥረት የትም እንደማያደርስ የሚገልጹት ታዛቢዎች፣ ህወሓት ለኦሮሞም ሆነ ለአማራ፣ ለጉራጌም ሆነ ለደቡብ ህዝበ እንዲሁም ለሌሎቹ የሀገሪቱ ህዝቦች የማይጠቅም መንግስት መሆኑን ታዛቢዎቹ ያሰምሩበታል፡፡

posted by Geremew Aragaw

የአማራ ህልውናና መብት የሚከበረው በራሱ ትግል እንጅ በሕገመንግሥቱ አይደለም። (ከይገርማል)

ሕገመንግሥት የአንድ ሀገር ገዥ/የበላይ ሕግ ነው። ሌሎች ህጎች የሚወጡትና ተፈጻሚ የሚሆኑት ሕገመንግስቱ ላይ የሰፈሩትን ጽንሰሀሳቦች መሰረት አድርገው ነው። ከህገመንግሥቱ ጋር ተቃርኖ ያላቸው ሌሎች ህጎች ተቀባይነት የላቸውም። ይሁንና እኛ ሀገር እንዲህ አይነት ነገር አይሰራም። እንደሚታወቀው በህወሀት አምባገነንነት ስር በምትማቅቅ ሀገር ውስጥ ነው የምንኖረው። ለሚፈለገው ተግባር ጠቀሜታ ይሰጣል ተብሎ እስከታመነ ድረስ በህገመንግሥቱ ላይ የሰፈሩ መብቶችን የሚጥስ የወያኔ ሀሳብ በአንድ ቀን አዳር ተረቆ ህግ ሆኖ ሊወጣ ይችላል። ወያኔ እንደድርጅት ይቅርና አንድ የወያኔ ሹም ሕገመንግሥቱን የሚጥስ ተግባር ቢፈጽም ምንም ማለት አይደለም። እንዲህ ያሉ ሁኔታወች ብዙ ጊዜ የሚያጋጥሙ በመሆኑ በማናችንም ላይ መደናገር አይፈጥርብንም። ሕገመንግሥቱ የኢትዮጵያ ብሔር ብሔረሰቦችና ሕዝቦች በሀገሪቱ ዕኩል መብት ያላቸው መሆኑን ይናገር እንጅ ዕውነታው ግን እንደዚያ አይደለም። ለሕገመንግስቱ ከበሬታ መስጠትና ተገዥ መሆን የሚጠበቀው ከወያኔና በላተኞቹ ውጪ ባለው ማህበረሰብ ዘንድ ነው። በተለይ በአማራው ላይ እየደረሰ ያለውን ግፍ በሕገመንግሥቱ አግባብ ለመዳኘት የሚቻል አይደለም፤ ለአማራው ስለማይሰራ። ለ26 ዓመታት ያህል የደረሰውን የሰውና የንብረት ጥፋት በተመለከተ ለሚነሳው የሕዝብ ጩኸት ጆሮ ሰጥቶ በተለያዩ ክልሎች የሚኖሩ አማሮች ተለይተው ለምን የጥቃት ሰለባ ሊሆኑ ቻሉ፣ ምን ያህል ሰው ተገደለ፣ ምን ያህል ሕዝብ ተፈናቀለ፣ ሰዎች የተገደሉት በምን እና እንዴት ነበር፣ የጠፋው ንብረት አይነትና መጠን ምን ይመስላል? በሚል ዝርዝር ሁኔታውን ለማወቅ የተደረገ ጥናት የለም፤ በአጥፊወች ላይ ርምጃ ለመውሰድም አልታሰበም። የብሔር ብሄረሰቦችና ሕዝቦችን መብት ያስከብራል ተብሎ የወጣው ሕገመንግሥት ለአማራው አይሰራም።

 

ኦሮሚያ ከአዲስ አበባ የምታገኘው ልዩ ጥቅም አለ ሲባል ብዙም አልገባኝም ነበር። አሁን እንደተረዳሁት ክልሉ ብቻ ሳይሆን የክልሉ ኗሪም የአዲስ አበባ ልዩ ተጠቃሚ እንደሆነ ነው። ይህም ማለት በአንድ ሀገር እየኖርን በዋና ከተማችን አዲስ አበባ የዜጎች የጥቅም መበላለጥ ተፈጠረ ማለት ነው። የጥቅም መበላለጥ ማለት ዕኩል መብት አለመኖር ማለት ነው። በመሰረቱ የአንድ ሀገር ዜጎች የተለያየ መብትና ጥቅም ሊኖራቸው አይገባም። ክልሎች በራሳቸው ሰዎች የመተዳደር አስፈላጊነት በህግ በተሰጣቸው ኃላፊነቶች በስራቸው የዋሉትን ሰው ሰራሽና ተፈጥሯዊ ሐብቶች ለማስተዳደር፣ ለማሳደግና ሕዝባዊ ተጠቃሚነትን ለማረጋገጥ፣ በክልሉ የሚኖረው ሕዝብ የዴሞክራሲያዊ መብቱ እንዲጠበቅ፣ በክልሉ ሀብትና አገልግሎት ፍትሀዊ ተጠቃሚ እንዲሆን (እኩል እድል እንዲያገኝ)፣ በቋንቋው እንዲማር/እንዲዳኝ፣ ባህልና ወጉን እንዲያጎለብት፣ እና ሰላሙ እንዲረጋገጥ ለማስቻል እንጅ በሀገሪቱ ዜጎች መሀል ልዩነት ለመፍጠር መሆን አልነበረበትም።

 

ይቅርታ ይደረግልኝና የአንዳንድ ሰዎች ሁኔታ ምኑም አይገባኝም። ስለፍላጎትና አቅርቦት (demand and supply) አንስተው ኦሮሚያ ከአዲስ አበባ ልዩ ተጠቃሚ የመሆን መብት ሊኖረው እንደሚገባ ሊያስረዱ የሚሄዱበት መንገድ በጣም ግራ የሚያጋባ ነው። በመሰረቱ አዲስ አበባ የሚመረት የእርሻ ምርት የለም ቢባልም አዲስ አበባ የሚመረት የፋብሪካ ውጤት ግን አለ። ኦሮሚያ የግብርና ምርት አቅራቢ ስለሆነች ከአዲስ አበባ ልዩ ጥቅም ሊጠበቅላት ይገባል ከተባለ አዲስ አበባ አምርታ ወደኦሮሚያ ለምትልከው የፋብሪካ ውጤትም ልዩ ጥቅም  የመጠየቅ መብት አላት ማለት ነው። ለነገሩ ያህል ነው እንጅ ለአዲስ አበባ የግብርና ምርት የሚቀርበው ከኦሮሚያ ብቻ አለመሆኑን ማንም ያውቃል። ሊሆን የሚገባው በአዲስ አበባ ዙሪያ የሚኖሩ የኦሮሚያ ክልል ኗሪወች ቢፈናቀሉ ተመጣጣኝ ካሣ የማግኘት መብት እንጂ ማንም ዜጋ በሀገሩ ላይ የበለጠ ተጠቃሚና ዝቅተኛ ተጠቃሚ የሚያደርግ የተለያየ መብት አይደለም። በአንድ ሀገር ውስጥ የሚኖሩ ዜጎች ዕኩል መብት ያላቸው ናቸው። ዜጎቹ በፈለጉበት ቦታ ተዘዋውረው የመኖር፣ የመስራትና ሐብት የማፍራት መብት አላቸው። በርግጥ ክልሎች ሕገመንግሥቱን ተከትለው በሚያወጧቸው አካባቢያዊ ህጎች የመገዛትና እንደማንኛውም የክልሉ ዜጋ በማህበራዊ ጉዳዮች የመሳተፍ ግዴታ ሊኖርባቸው ይችላል።

 

“ለኦሮሚያና ለኦሮሞ ሕዝብ ተሰጠ የተባለው ልዩ ጥቅም እዚህ ግባ የማይባል ተራ ነገር ነው፤ ወያኔ በኦሮሚያ የተነሳበትን የሕዝብ አመጽ ለማብረድ ሲል እንደደነበረ የወሰደው ርምጃ ነው” ብለው የሚያስቡም አሉ። እኔ ግን እንደዚያ አላስብም። የማምነው ነገር ቢኖር አማራውን አቅም አልባ ለማድረግ እየወሰዱ ያሉት ቀደም ብሎ የተጠና ዕቅድ እንደሆነ ነው። መጀመሪያ ወልቃይትንና ራያን ከአማራው ለመንጠቅ ሲያስቡ የኦሮሞ ድጋፍ እንዲኖራቸው አዲስ አበባን ጨምሮ እጅግ ሰፊ አካባቢ ለኦሮሚያ ሰጡ፤ በከሚሴና በባቲ የሚኖሩት ኦሮሞወች ራሳቸውን በራሳቸው እንዲያስተዳድሩ በሚል በልዩ ዞን እንዲደራጁ እንዲደረግ ለጉዳይ አስፈጻሚው ብአዴን ትዕዛዝ አስተላለፉ። አማሮች በዛ ብለው በሚገኙባቸው ሌሎች ክልሎች ራሳቸውን በራሳቸው እንዲያስተዳድሩ ቀርቶ በቋንቋቸው እንዲማሩ፣እንዲዳኙ፣ ይባስ ብሎ እንደወልቃይትና ራያ ባሉት አካባቢወች በቋንቋቸው እንዲናገሩ እንኳ ዕድሉ አልተሰጠም፤ እንዲያውም መሬታችሁን እንጅ እናንተን ስለማንፈልጋችሁ ወደክልላችሁ ሂዱ ተብለው ከሞት የተረፉት እየተፈናቀሉ ግፍ ተፈጸመባቸው እንጂ። ሰው ያልገባው ከምንም በላይ የጎሠኞች የተጠናከረ ትብብር መኖሩን ነው። የሚለያዩት በመለስተኛ ፍላጎቶች ሲሆን ዋና ጠላት ነው ብለው ሁሉም የሚስማሙበት ደግሞ አማራውን ነው። በአንዳንድ ልዩነቶች ሲናቆሩ ይቆዩና አማራው በእግሩ ለመቆም ቻቹ ችግራ/ወፌ ቆመች ለማለት ሲጀምር ልዩነታቸውን ትተው ሁሉም በአንድ ላይ ይነሱበታል፤ ወፌ ቆመች ሳይሆን ወፌ ላላ ነው የሚገባህ ብለው ስቃዩን ያበሉታል። ጎሠኞች እንደውሻ እርስ በርስ ቢነካከሱም ጠላት ነው ብለው የፈረጁት አማራ ላይ ግን ተባብረው ሊያጠፉት ይነሳሉ።

 

ወያኔወች አንድ ነገር ለማድረግ መጀመሪያ መምከር ከዚያ መወሰን፣ ውሳኔውን በሀይልም ቢሆን ተግባራዊ ለማድረግ መንቀሳቀስ፣ በመጨረሻም የሚቃወሙትን በተለያየ መንገድ ማስታገስ ከተቻለ ሕዝባዊ ጩኸቱ የአንድ ሰሞን ይሆንና ቀስ በቀስ እየተለመደ ይሄዳል የሚሉት ስልት አላቸው። ይህ ስልት ጠላት ነው ብለው የፈረጁትን አማራ አናሳና ከፉክክር የራቀ በማድረግ በሂደት ጭራሹን እንዲጠፋ ያቀዱትን እቅድ ለማሳካት የሚከተሉት የአሰራር ዘዴ ነው።

 

የወቅቱ አማራን የማዳከሚያ ስልታቸው ከአዲስ አበባ ጋር ያለውን ታሪካዊ ቁርኝት ጨርሶ መበጠስ ሆኗል። በዚህም መሰረት በአባቶቻችን ከተማ አማራው እንደሌላ ሀገር ዜጋ እንዲቆጠር ሲደረግ ባለቤት ነው ለተባለው ኦሮሞ ልዩ ጥቅም ሰጠን ብለው አውጀዋል። ብአዴን እንደለመደው ውሳኔውን አብሮ አጽድቋል። የኦነግ ጀሌወች በደስታ ጮቤ እየረገጡ “ገና ብዙ ይቀራል” እያሉ ነው። ዕውነታቸውን ነው፤ ገና ብዙ ይቀራል። የኦሮሞ ድርጅቶች የወያኔ የክፉ ቀን ደራሽ ሆነው የሚቃጣበትን ሁሉ ለመመከት የተቀመጡ ኃይሎች መሆናቸውን ማንም የተገነዘበ አይመስልም። በአንዳንድ ልዩነቶች ተጣላን ብለው በተኳረፉ ጊዜ የኦነግ አመራሮች ወደየሚፈልጉት ሀገር የተጓዙት በቦሌ በኩል ነበር። ውጭ ከወጡ በኋላም በወያኔ ላይ የተባበረ ኃይል እንዳይነሳ የብተና ስራ በመስራት ላይ ናቸው። አንዳንድ የኦነግ አመራሮች እንደነ አንዳርጋቸው ጽጌ የሚፈለጉ ስላልሆኑ  አሁንም ቢሆን ሰበብ እየፈጠሩ ወደ ኢትዮጵያ ወጣ ገባ ማለታቸውን አላቆሙም።

 

የአማራው ችግር ብዙ ነው። አሁን ደግሞ በዋና ከተማው ባህርዳር ህልውና ላይ ያንዣበበ አደጋ ተከስቷል። አደጋው ለከተማዋ ህይወት የሆነው ጣና በእምቧጮ አረም መወረር እና ሆን ተብሎ ወደሀይቁ በሚለቀቅ ፈሳሽ መበከል ምክንያት የመጣ ነው። ወደሀይቁ የሚፈሰው ቆሻሻና ጎጂ ኬሚካል ሀይቁን ቤታቸው አድርገው በሚኖሩ እንስሳት ላይ ጥፋት ሊያስከትል እንደሚችል የሚያጠያይቅ አይደለም። የክልሉ መንግሥት በከተማው ቁጭ ብሎ ይህን ብክለት ለምን ዝም ብሎ እንደሚመለከት የሚታወቅ ነገር የለም። ጣናን የወረረው ባዕድ አረም እንዴት መጣ? ለሚለው ጥያቄ መልስ የሚሰጥ ያለ አይመስለኝም። ቢኖርም አረሙ በሌሎች አካባቢወችም የተከሰተ አመጣጡ በውል ያልታወቀ ነው የሚል ሊሆን ይችላል። ወያኔ በተንኮል ሰይጣንን የሚያስንቅ፣ የሚያስቀና መሆኑን ላልተረዳ የሚናገሩትን ሊያምን ይችላል። አረሙ እንዴት ጣና ላይ ብቻ ተከሰተ የሚል ጥያቄ እንዳያስነሳ በሌሎች ሀይቆች አካባቢም በስሱ በተን አድርገው ጣና ላይ አፍስሰውብን ቢሆንስ! አዎ እንደዚያ ነው! እኛ ጣናን የወረረውን አረም ስናርም እነሱ ደግሞ ሌላ የቤት ስራ ሊሰጡን ይዶልታሉ።

 

ከማን ጋር ነው የሚዶልቱት ቢባል መልሱ ከኦነግና መሰል የጎሣ ድርጅቶች ጋር የሚል ይሆናል። የጎሳ ድርጅቶች የተመሰረቱበት መሰረታዊ ፍላጎት ራሳቸውን በራሳቸው እንዲያስተዳድሩ ለማስቻል ነው የሚል ቀና የመሰለ ሀሳብ የያዘ ይምሰል እንጂ በውስጡ ተሸፍኖ የተቀመጠ የአማራውን መጥፋት ለማቀላጠፍ ሁሉንም ባለድርሻ የማድረግ እና የአንድነት ኃይሉን ቦታ የማሳጣት እጅግ አደገኛ ሀሳብ አለው። የጎሣ ድርጅቶች አንድ ናቸው ስንል ዝም ብለን ከመሬት ተነስተን አይደለም። በአማራው ላይ የሚደርሰው ማሳደድ እና ግድያ የተለየ እንዳይመስል አልፎ አልፎ የሌሎች ጎሣወች የርስ በርስ ግጭት ቦግ ብሎ እልም እንዲል ይደረጋል። እንዲህ ያለው ነገር በአማራ ላይ ለሚደርሰው መከራ ሽፋን ተብሎ የሚፈጸም የክፋት ስራ ነው። በዚህ ወቅት የሚጠፋው የሌሎች ጎሣ አባላት ህይወት የጠላትን ጦር ለመምታት እንዲያስችል መተላለፊያውን ከፈንጂ በማጽዳት ተግባር ተሰማርተው መስዋዕትነት እንደሚከፍሉ ወታደሮች የሚቆጠር ነው።

 

አማራው ህልውናውን ለመከላከል ይደራጅ ስንል የዘር ማጥፋትን እንከላከል ማለታችን ነው። በዚህ ያልተደሰቱ ወገኖች አማራ ዘረኛ ሆነ በሚል ከብዙ አቅጣጫ ጦርነት ከፍተዋል። አማራ በዘሩ ከተደራጀ ከወያኔ ምኑን ተለየ ብለው ይከራከራሉ። “የተደራጀነው ራሳችንን ከጥቃት ለመከላከል እንጂ ዘረኛ ለመሆን አይደለም። ለ26 ዓመታት ያህል እንደ አውሬ ስንታደን ማንም የተቆረቆረልን አልነበረም።” ብለው መከላከያ ለሚያቀርቡት አማሮች የሚሰጠው መልስ የአማራው ችግር የሚፈታው የመላው ኢትዮጵያ ችግር ሲፈታ ብቻ ነው የሚል ነው። እኒህ ሰዎች ያልገባቸው ነገር በኢትዮጵያዊነት እንደራጅ ቢሉም የሚቆሙት ብቻቸውን መሆኑን ነው። በጣት ከሚቆጠሩት በስተቀር ብዙሀኑ የሌላ ጎሣ አባላት ያሉት እናት በየሚሏቸው በየጎሣ ድርጅቶቻቸው ውስጥ ነው። በአንድነት ስም ከተሰባሰቡትም መሀል ምን ያህል ተልዕኮ ተሰጥቶት እንደመጣ መገመት ይከብዳል። ጎሰኝነትን አውግዘው ለኢትዮጵያ እንሟገታለን ብለው ከልብ የተሰለፉ የሌላ ጎሣ አባላት ምን ያህል ናቸው? “እዚያ ቤት የሚደረገውን ሂዳችሁ እዩ!” የተባሉትስ?

 

ከዚህ በፊት በነበሩት የአንድነት ድርጅቶች ላይ ምን ደረሰ? ብለን ራሳችንን ብንጠይቅ መልሱ የአንድነት ድርጅቶች የነፍጠኛውን ስርአት ለመመለስ የሚያልሙ ናቸው ተብለው እንደተወገዙ ነው። እነ መኢአድ፣ አንድነት፣ ቅንጅት እንዲዳከሙ የተደረጉት የነፍጠኛ ስርአት አራማጆች ናቸው በሚል አይደለም? በኢትዮጵያዊነት በተደራጁት ሰላማዊ ድርጅቶች ውስጥ ተመልካችን እንዳይከፋው በሚል አማራው ከአመራር ቦታ እንዳይደርስ ተወስኖ ከታች ሆኖ ቢደግፍም “አማራ የታየበት ሁሉ የተወገዘ ነው” በሚል ስሜት የነፍጠኛ ድርጅት ነው እየተባለ ሲከሰስና በተንኮል እንዲፈርስ ሲደረግ ነው የምናውቀው።

 

በ1997 ዓ ቅንጅት ሲያሸንፍ የነፍጠኛው ስርአት አንገቱን ቀና እያደረገ ነው ተብሎ ሰላማዊ በሆነ መንገድ ታግለን የስርአት ለውጥ ለማምጣት ነው የተደራጀነው ሲሉ የነበሩት በጎሣ የተደራጁ ተቃዋሚ ኃይሎች ጭምር ክተት እንዳወጁበት መርሳት አይኖርብንም። ሻዕቢያም በበኩሉ በቅንጅት ማሸነፍ ደስታ እርቆት ብዙ ሲቀሰቅስ እንደነበረ የምናስታውሰው ዕውነት ነው። በደርግ ጊዜ ኢሕአፓን ከላይ ሆነው ይመሩት ከነበሩት ውስጥ ዋናውን ቦታ በመያዝም ሆነ በብዛት ከአማራው ይልቅ ትግሬወች ይበልጡ ነበር። ነገር ግን አማሮች ስለታዩበት ነበር በፓርቲው ውስጥ የነበሩትን ትግሬወች የአማራ አሽከር እያሉ ሲያዋርዷቸው የነበሩት፤ ከትግራይ ክልል ውጡ ተብሎ ድርጅቱ ውጊያ የተከፈተበት! እናሳ! ምን ሁኑ ነው የሚባለው? ለአማራው ማን ይታገል? ሳይደራጅ ብትንትን ብሎ ይጥፋ!

እንዲህማ አይሆንም!! እጅና እግሩን አጣጥፎ መከራን መቀበል ሳይሆን ተደራጅቶ እየታገለ መስዋዕት መሆንን ለተተኪወቹ ማውረስ መተኪያ የሌለው የህይወት መድኅን ነው። አማራው የራሱን ልጆች ድምጽ ብቻ ያድምጥ! ጨርሶ ላለመጥፋት መውተርተር የራሱ እንጅ የሌላ የማንም ድርሻ አይደለም። “ለእኛው ያለነው እኛው ስለሆንን ህልውናችንን ለመከላከል እንደራጅ” ብለው የተነሱትን አማሮች ትግላቸውን እንዲያቆሙ ለማድረግ እንቅፋት መፍጠር ሳይሆን መደገፍ የማንም በፍትህ እና በዕኩልነት የሚያምን ዜጋ ሁሉ ኃላፊነት ነው።

 

አንዳንዴ ራሳችን የምናውቀውን ዕውነትም ቢሆን በሌላ ሰው አንደበት ሲነገር ስንሰማው ክብደቱ የበለጠ ሊገለጽልን ስለሚችል በድጋሚ የምክር ሀሳቤን እንድሰነዝር ይፈቀድልኝ። “ብአዴን ውስጥ ያላችሁ አማሮች ልብ ግዙ! ትግሉ እናንተን ጨምሮ መላ አማራውን ነጻ ለማድረግ የሚደረግ ትግል ነው። የአማራ ታጋዮች የናንተን መብት ጭምር ለማስከበር ነው እየታገሉ ያሉት። የነርሱን ትግል መደገፍ የራሳችሁንና የቤተሰባችሁን ህልውና ማረጋገጥ ነው። አማራን ለማጥፋት የሚደረገው ደባ እናንተን የሚምር አይሆንም። በአንድ ወቅት አንድ የሽግግር መንግስቱን ቻርተር በማጽደቅ ሂደት የተሳተፈ ሰው ጋር ስናወራ፦

 

“የድርጅት አባል የሆንሁበትን ቀን መርገም የጀመርሁት በሽግግር መንግስቱ ቻርተር ተሳታፊ በነበርሁበት ጊዜ ነበር። ማንም እየተነሳ ‘አማራ ልብ የለውም። ዱሮም በስልጣን ላይ እንዲቆይ ያስቻለው ጀግንነቱ ሳይሆን ቀድሞ የነቃ ስለነበረ ብቻ ነው። ይህንን ዕውነታ እዚህ ያላችሁት አማሮችም አትስቱትም። አሁን ግን ሁላችንም ነቅተናል’ ሲሉን አለቆቻችንንም በመፍራት በየተቀመጥንበት ወንበር ተሸማቀን ጭብጥ አክለን ነበር የምንቀመጠው። ሁኔታው ሲታይ የአንድን ሀገር ጊዚያዊ መተዳደሪያ ህግ ለማጽደቅ ሳይሆን አንድን ሕዝብ ለመወንጀልና ለማዋረድ ሆን ተብሎ የተሰናዳ ስብሰባ ነበር የሚመስለው። እየነገርሁህ ያለሁት የአንድን ሀገር ጊዜያዊ ሕግ ለማውጣት በተሰበሰበ ከፍተኛ ጉባዔ መባል ያልነበረበትን በእኛ ላይ ያነጣጠረ የብልግና ንግግሮችን ቀንሼ ነው” ብሎኛል ከልቡ እያዘነ።

 

የአማራ ልጆች ተጋድሎ ይህንን ሁሉ ሸክማችሁን ለማቅለልም ስለሆነ በዕኩል ዐይን ታይተን መብታችን እንዲከበር ለሚደረገው ትግል የበኩላችሁን ድርሻ መወጣት ይኖርባችኋል። ይህ ትግል የእናንተ የክብር አካል ነው። የአማራው ትግል ከተኮላሸ በስድብ ብቻ ሳይሆን በአለንጋም እየገረፉ እንደሚያሰሯችሁ ልትገነዘቡት ይገባል። ስለዚህ በመጀመሪያ ድርጅታችሁን ከሰርጎ ገቦች ለማጽዳት ውስጥ ለውስጥ ተነጋገሩ። የእኛ ባልሆኑ ሰዎች አንመራም የሚል ጽኑ አቋም ይኑራችሁ። በረከት ስምዖንም ሆነ ተፈራ ዋልዋ ወይም አዲሱ ለገሰ የታገሉት ለህብረ ብሄራዊ ድርጅቱ ኢሕዴን እንጅ ለአማራው አልነበረም፤ ደግሞም አማራ አይደሉም። ስለዚህ የነርሱን አመራርም ሆነ ምክር አንፈልግም ብላችሁ ከድርጅት አባልነት ሰርዟቸው። ከዚያም በየቀበሌው የማደራጀት፣ በአካባቢ ሚሊሽያ ስም ወታደራዊ ስልጠና የመስጠት፣ የማስታጠቅና የተከፈተባችሁን የዘር ጥቃት ለሕዝባችሁ በማስገንዘብ ራሳችሁን ለመከላከልና በጉልበት የተነጠቃችሁትን ታሪካዊ ይዞታችሁን ለማስመለስ በጽናት መቆም ይገባል። ዛሬ በእጃችሁ ያለውን ዕድል ካልተጠቀማችሁበት ወደፊት እንደምትጸጸቱበት አትጠራጠሩ። አማራነት እኮ መከበሪያም ማስከበሪያም ነው፤ የጥቁር ዘር ኩራት፣ የነጻነት ምልክት፣ የጀግንነት ምሳሌ ነው። ዛሬ በናንተ ጊዜ ከመሬት ወድቆ ማንም ሲረጋግጠው ዝም ብላችሁ ስትመለከቱ፣ ያም አልበቃ ብሏችሁ ከጠላት ወግናችሁ የጥፋቱ ተባባሪ ስትሆኑ በልጅ ልጆቻችሁ እንዴት ትታወሱ ይሆን! አሁንስ ህሊናችሁን አይቆረቁራችሁም! ብትሞቱስ ነፍሳችሁ እረፍት ታገኛለች! “እንዲያው ከምኑ ነው የተፈጠሩት!” መባሉ ብቻውን አያሸማቅቅም!”

 

አዲስ አበባ ፊንፊኔ የሚለው ስም በተለዋጭ ተይዞላታል። መንገዶቿም፣ አደባባይዋም እንደአስፈላጊነቱ ዲማ ነገዎ ጎዳና፣ ሌንጮ ለታ አደባባይ እየተባለ ይሰየምላታል። በአማራ ስም የሚጠሩ ኦሮሞወች ምን እንዳሰቡ አይታወቅም። ወደፊት ዶሮ ግብር ድረስ ያለውን የአማራ መሬት ወደትግራይ ለማካለል ሲታሰብ የኦሮሚያን ድጋፍ ለማግኘት ሲባል የከሚሴ ኦሮሞወች ወደኦሮሚያ መካለል አለብን የሚል ጥያቄ እንዲያነሱ ይደረግና ቆቦ በጉልበት፣ ከሚሴ የሕዝብ መብት መከበር አለበት በሚል ሽፋን አማራን ይሰናበታሉ። እንዲህ እንዲህ እየተኮረኮመ አማራ ወደነበር ይሸጋገራል።

 

የአማራ ህልውናና መብት የሚከበረው በራሱ ትግል እንጅ በሕገመንግሥቱ አይደለም።  መፍትሄው ቆፍጠን ማለት ነው፤ ንፋስ ሳያስገቡ እጅ ለእጅ ተያይዞ መፋለም ነው። ያን ጊዜ አማራ እንደአውሬ መታደኑ ይቀርና ሁሉም ሰው መሆኑን አምኖ ይቀበላል። አሁን የሚንቀው ሁሉ ያከብረው ይጀምራል። የሚናገረው በቁምነገር ይደመጣል። ከሚሸሸው የሚቀርበው ይበዛል። የያዘው ይበረክታል የሄደውም ይመለሳል።

 

ትንሳኤ ለአማራ!

ትንሳኤ ለኢትዮጵያ!

posted by Gheremew Araghaw

የኦሮሞ ህዝብ እኩልነት እንጂ ልዩ ጥቅም ፈላጊ አይደለም – ገለታው ዘለቀ

የኦሮሞ ህዝብ ብቻ ሳይሆን ሌሎች የኢትዮጵያ ብሄሮችም ሆኑ ዜጎች በጋራ ከመሰረቱት ሃገር ልዩ ጥቅም ፈላጊዎች አይደሉም። ኢትዮጵያውያን በመሬት ዙሪያ በኢኮኖሚ ዙሪያ ለየቡድናቸው ልዩ ጥቅም ( special interest)  ይዘው በአንድ የፓለቲካ ጠገግ ዘንድ ለማረፍ አይስማሙም። አልተስማሙም። ኢትዮጵያውያን ለእንደዚህ ዓይነት ራስ ወዳድ ስምምነት ሃይማኖታዊም ባህላዊም መሰረት የላቸውም። ለእንግዳ እንኳን ቅድሚያ የሚሰጥ ባህል ነው ያላቸው።  ለነገሩ ኢትዮጵያ ብቻ ሳትሆን እጅግ ብዙ የዓለም ሃገራትም ቢሆኑ በመሬትና በኢኮኖሚ አካባቢ “ልዩ ጥቅም” የሚል ስምምነት በህገ-መንግስታቸው ላይ አያሰፍሩም። ልዩ ጥቅም የሚለው ፅንሰ ሃሳብ ራሱ ከፍትህ ምንጭ አይቀዳም። ራስን ያስቀደመ ስግብግብ ፍልስፍና በመሆኑ የሰው ልጆች ፓለቲካዊ ጠገግ ሲሰሩ  “በልዩ ጥቅም” አይስማሙም። ቡድኖች አገር ሲመሰርቱና ጠገጉን ሲሰሩ አንዱ ትልቁ ኪዳናቸው የጋራ እኩልነት፣ ፍትህ ነፃነት ናቸው። በጋራ የሚያቆሙት ይህንን ነው።  መንግስትም ዘብ ቆሞ ይህንን እሴት  እንዲጠብቅላቸው ይሻሉ። ይሁን እንጂ በታሪክ አጋጣሚ ብሄርን ለይቶ በኢኮኖሚ ወይም በማህበራዊ ጉዳይ ያልተመጣጠነ እድገት ካለ እነዚህ በአንድ ላይ የሚኖሩት ህዝባች ቀደም ብለው ለፍትህና ለእኩልነት በህገ መንግስታቸው ላይ ቃል በገቡት ጠቅላላ የፍትህ ሥርዓት መሰረት እንደየ ሁኔታው የተለያዩ ካሳዎች (affirmative actions) እየተጠቀሙ ለእኩልነት ሊሮጡ ይችላሉ።  ይህ ማለት ግን ልዩ ጥቅም በሚል ሃብትን መሬትን ለመቀራመት ሳይሆን  እኩልነትን በፍጥነት ለማረጋገጥ የሚወሰድ የማስተካከያ ርምጃ  ነው።

አሁን በቅርቡ በኢትዮጵያ ሚንስትሮች ምክር ቤት የወጣው መግለጫ ይዘት ካሳ ወይም afirmative action ሳይሆን ከብሄር ፌደራሊዝሙ አስተሳሰብ የመነጨ ከተፈጥሮ ሃብትና የመሬት የብሄሮች ቅርምት የመጣ ዶክትሪን ነው። ይህ አስተሳሰብ ደግሞ አደገኛ ነው። ይህ የብሄር ፓለቲካን መሰረት ያደረገ ፓሊሲ በሃገሪቱ የተፈጥሮ ሃብት አጠቃቀም በኢኮኖሚ ክፍፍል ላይ ብዙ የሚያተራምሱ ችግሮችን የያዘ ነው። ለምሳሌ ህገ-መንግስቱ አዲስ አበባ አካባቢ የኦሮሚያን ልዩ ጥቅም ያነሳል። ይህ ስሜት ግን ብዙ ጥያቄዎችን ይለምናል። ራስን በራስ ማስተዳደርና የራስን እድል በራስ መወሰን ዋና መመሪያችን ከሆነ ቡድኖች ሰብሰብ ብለው በሚኖሩባቸው ከተማዎች ሁሉ የልዩ ጥቅም ጉዳይ ይነሳባቸዋል።  ለምሳሌ አዋሳን እናንሳ። አዋሳ የደቡብ ክልል ዋና ከተማ ስትሆን ነገር ግን የሲዳማ ህዝብ በአዋሳ ላይ ልዩ ጥቅም ሊጠይቅ ይችላል ማለት ነው። ምክንያቱም የክልሉ ርእሰ ከተማ ሲዳማ እምብርት ላይ ስለምትገኝ።  አዋሳ ብቻ ሳትሆን አሶሳም፣ ጋምቤላም ይህንን ጥያቄ ያነሳሉ። የሚገርመው ይህ ችግር እስከ ዞን ከተሞችም ሊወርድ ይችላል። ብሄሮች ሰብሰብ ብለው  በሚገኙበት ከተማ አካባቢ የልዩ ጥቅም ጉዳይ ሊነሳ ይችላል። ውሎ እያደር ማለት ነው።  ይህ የሚያሳየው ልዩ ጥቅም የሚባለው ነገር  እንዴት የፍትህ ስርዓታችንን እስከ ታች እንደሚያበላሽብን ነው።  ይህ ጥይቄ ከፍ ሲል እንዳልኩት የተበደለን ለመካስ ሳይሆን የመሬትና የተፈጥሮ ሃብት ቅርምትን መሰረት ያደረገ በመሆኑ ከፍትህ የተጣላ እርስ በርስ የሚያናቁር ነገር ነው። በመርህ ደረጃ ያለውን ችግር ማንሳቴ ነው። ወደ  ተግባራዊ ጉዳዮች እንግባ ካልን ደግሞ በርግጥ የኢትዮጵያ መንግስት ለኦሮሞ ህዝብ ልዩ ጥቅም በዚህ አዋጅ አምጥቷል ወይ? ብለን መገምገምም አለብን።   በመግለጫው ላይ የተጠቀሰውን አንዳንዱን እናንሳ። የትምህርትን ጉዳይ እናንሳ። አንዱ የኦሮምያ ልዩ ጥቅም ማሳያ በአፍ መፍቻ ቋንቋ የአንደኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ይከፈታል የሚል ነው። ይሄ ልዩ ጥቅም ሳይሆን መብት ነው። ኦሮሞው ብቻ ሳይሆን ጉራጌም፣ ትግሬም ሊፈቀድላቸው ይገባል። የንፁህ መጠጥ ውሃ ጉዳይም እንደ ልዩ ጥቅም አይታይም። የግድ በማናቸውም መልኩ ይህ ህዝብ ንፁህ ውሃ ማግኘት አለበት። እስካሁን አለማግኘቱም ይገርማል። የቋንቋ ጉዳይ ሲነሳ መታየት ያለበት ጉዳይ ዲሞ ግራፊው ነው። በዛ ያለ አንድ ቋንቋ ተናጋሪ ባለበት ወረዳ ወይም የታችኛው የስልጣን ርከን አካባቢ የዚያ ቋንቋ ተናጋሪዎች ቋንቌቸው ኦፊሽያል ሊሆን ይገባል።  ሁሉንም  ቋንቋዎችም በዚህ መንገድ ኦፊሺያል በማድረግ ፍትህን ማውረድ ይቻላል። ኦሮምኛ የስራ ቋንቋ መሆኑ ሲነገር መልካም ነው። ታዲያ ከኦሮሞ ቀጥሎ በቁጥር ብዙም የማያንሰው የጉራጌ ብሄርስ? ስለዚህ ዓላማው  የተጎዳን የመካስ ጉዳይ ከሆነ ቋንቋዎች ሁሉ አሰራራቸው ተቀይሮ ለተጠቃሚው አገልግሎት እንዲሰጡ መደረግ አለበት። መግለጫው ፊንፊኔ የሚለውን ስያሜ ህጋዊ አድርጎታል። መልካም ነው። ሸገር፣ ፊንፊኔ፣ አዲስ አበባ እየተባለች ብትጠራ የሚከፋ አይኖርም። በተለይ ፊንፊኔ የሚለውን መጠሪያ ብዙ ሰው ከወደደው ይህ ስም እውቅና ቢሰጠው የሚደገፍ ነው።  ይልቅ ሌላው በመግለጫው ውስጥ የተቀመጠው አስገራሚ ነገር የመሬት አቅርቦትን የሚመለከተው ነው። የኦሮምያ መንግስት ለህዝብ ጥቅም የሚሆኑ ህንፃዎችን ለመስራት ሲያስብ ከሊዝ ነፃ ይሆናል ይላል። ይሄ በውነት ያሳዝናል።ይሄ አይደለም እኮ የኦሮሞ ጥያቄ። ለመሆኑ የኦሮምያ መንግስት የሊዝ ክፍያ የማይከፍል ከሆነ ማን ነው እንዲከፍል የተፈረደበት? ለምሳሌ የአማራ መንግስት ለህዝብ ጥቅም የሚሆን የሙዚየም ህንፃ አዲስ አበባ ለመገንባት ቢያስብ ይከፍላል ማለት ነው? ትግራዩ ቢያስብ ይከፍላል ማለት ነው? ጋምቤላ ቢያስብ ይከፍላል ማለት ነው? ለመሆኑ ኦሮሞስ በዚህ ይደሰታል? ይሄ አይሰራም። ወይ ሁሉም ይከፍላል። ወይ ሁሉም አይከፍልም። አለቀ። የኦሮሞ ህዝብ ጥያቄ አዲስ አበባ ውስጥ መሬት ለእኔ በነፃ ይሰጥ ሌላው ይክፈል አይደለም። የእኩልነት ጥያቄ ነው ያነሳው። ከተማዋ ስትስፋፋ ለሚፈናቀለው ገበሬ ተገቢ ካሳ ይሰጥ ነው እንጂ መሬት በነፃ ይሰጠኝ አይደለም።  ሌላው ጉዳይ የሥራ እድል ነው። ከፍ ሲል እንዳልነው  በቡድኖች መካከል ያለን የኢኮኖሚ እድሎች  የትምህርት እድሎች መራራቅ ለማስተካከል ካሳ (affirmative action ) በርግጥ አስፈላጊ ነው። ይሁን እንጂ አዲስ አበባ ከተማ አቅም አግኝታ ካሳ ካሰበች የተጎዱትን ሁሉ ማሰብ አለባት። ኦሮሞን ብቻ ሳይሆን አዲስ አበባን የማያውቁ ብሄሮች አሉ። እነዚህ ብሄሮች ባህላቸውን በከተማዋ እንዲያስተዋውቁ ራሳቸውን እንዲያስተዋውቁ እድሎችን ማስፋት ተገቢ ሊሆን ይችላል። የአካባቢ ስሞችን በሚመለከት እንደየ ሁኔታው በቀድሞ የኦሮምኛ ስም እንዲጠራ ይደረጋል ይላል የሚንስትሮች ምክር ቤት መግለጫ።  ይህ በውነት ሚዛን አይደፋም። ስልቻ ቀልቀሎ ቀልቀሎ ሥልቻ ነው ነገሩ። አዲስ አበባ ውስጥ ፒያሳ የሚለው ስም ተቀይሮ በአንድ የኦሮምኛ ስም ቢተካ ለኦሮሞ ህዝብም ቢሆን ትርጉም ያለው አይመስለኝም። ከተማይቱ ፊንፍኔ እንድትባል ሰዎች አሳብ ሲሰጡ እሰማለሁ። የየሰፈሩ ስም በኦሮምኛ መሆን አለበት የሚል ጥያቄ ግን አይሰማም። የኦሮሞ ህዝብ ስንት ግዙፍ ችግር እያለበት በስም ለውጥ ልቡን ማድረቅ በደል ነው። ይልቅ አንዳንድ አዳዲስ መንገዶች ሲሰሩ መንደሮች ሲሰሩ ስማቸውን በኦሮምኛ ብቻም ሳይሆን በሌሎችም ቋንቋዎች ቢሰየም ደስ ይላል። በአማርኛ በእንግሊዘኛ በጣሊያንኛ የተሰየሙ ቦታዎች እንደገና ቢቀየሩ የሚሰራው ያጣ መንግስት ሥራ ይሆናል ሥራው።  በአማራ ክልል አንዳንድ የኦሮሞ ስያሜ ያላቸው ቦታዎች አሉ፣ በደቡብ አንዳንድ የአማርኛ ስም ያላቸው ቦታዎች አሉ፣ በደቡብ የኦሮምኛ ስም ያላቸው ቦታዎች አሉ ወዘተ. ሃገሪቱ በቦታ ስም ለውጥ መታወክ የለባትም። ይህን ሁሉ እንዴውም የህብረታችን ጌጥ አድርገን ልናይ ነው የሚገባን። ይህን ካልኩ በሁዋላ ትንሽ ስለ ካሳ (Affirmative. Action ) ውይይት ልቀጥል።

በኢትዮጵያ ውስጥ እውነተኛ እኩልነትን ለማምጣት የተጎዳን መካስ በጣም ጥሩ መንገድ ነው። ይህ ጉዳይ ለብሄራዊ እርቅም መሰረት ነው። በርግጥ ሁሉም ቡድን ባለፉት ሥርዓቶች ተጎድቷል። ሁሉንም እንደየ ጉዳቱ መካስ ደግሞ ይቻላል። በአሁኑ ሰዓት ሃገራችን አፌርማቲቭ አክሽንን ተግባራዊ ማድረግ ከሚገባት መስክ አንዱ በኢኮኖሚና ማህበራዊ አገልግሎት አካባቢ ነው። እውነተኛ የአፌርማቲቭ አክሽን ከፈለግን የኢኮኖሚውን ያልተመጣጠነ የቡድን ሃብት ክምችት ነው ማየት ያለብን። እውን ይህ መንግስት ካሳ  ከፈለገ በህወሃት ሃብትና በኦህዴድ ሃብት መካከል ያለውን ልዩነት መመልከት ያስፈልጋል። የኦህዴድ ሃብትና የኤፈርት ሃብት ሲወዳደር ልክ አላሙዲንን አንድ በተለምዶ ሸምሱ ከሚባል ትንሽ ባለ ሱቅ ጋር የማወዳደር ያህል ነው። ግዙፍ የሃብት ልዩነት አለ። ደቡብ ደሞ በጣም ያንሳል፣ አፋር ጋምቤላ ሌሎች ብሄሮች ደግሞ ጨርሶ የላቸውም መሰለኝ።   አልማ ከህወሃት አይወዳደርም።  ይሄ ነው ማስተካከያ የሚሻው። ህወሃት ኦሮሞን ሊክሰው ካሰበ የአዲስ አበባ የሰፈር ስም በኦሮምኛ ሊሆንልህ ነው አይልም። ህወሃት ሌሎቹን ብሄሮች በመጫን ያከማቸውን ሃብት ወደ ብሄራዊ ሃብት ካዛወረ ነው ለኦሮሞ ህዝብ ትልቅ ካሳ። ኢትዮጵያን ከተደቀነባት አደጋ ለመታደግ አንዱ ትልቁ ርምጃ  ኢትዮጵያን ወደ አንድ የኢኮኖሚ ማህበረሰብነት መለወጥ ነው። ይህ በራሱ ብዙ ነገር የሚለውጥ ሲሆን በሂደት የተመጣጠነ የማህበራዊ አገልግሎት ማቅረብ ተገቢ ነው። መንግስት የያዝከው የተከፋፈለ ኢኮኖሚ የሃገርን አንድነት እያናጋ ለግጭት መንስኤ እየሆነ ነው ሲሉት ሽንጡን ገትሮ አንድ የኢኮኖሚና የፓለቲካ ማህበረሰብ ለመፍጠር እየሰራሁ ነው ይላል። አስቸጋሪ ነገር ነው የገጠመን በውነት። በሌላ በኩል    በህገ መንግስቱ ላይ መብታችን እስከመገንጠል ነው ይላል። ልክ የኢትዮጵያ ብሄሮች  እቃቸውን ሸክፈው  አንድ ቀን ብሽ ሲላቸው ለመበተን የተዘጋጁ አድርጎ ያሳያቸዋል። ኧረ ይሄ ነገር ጥሩ አይደለም ዲክተተር ብትሆኑ ይሻላል ይህን እስከ ሃቹ የሚጎዳንን ነገር እባካችሁ ሰርዙ  ሲባሉ አፍጠው መጥተው የአንድነታችን ዋስትና ነው ይላሉ። በጣም አስቸጋሪ ነገር ነው።

ምን ይሻላል?

አሁን ያለንበት የፓለቲካና የኢኮኖሚ ሁኔታ የኢትዮጵያን መስዋእቶች ሁሉ አጭዶ የበላ ነው። አንድ የኢኮኖሚና የፓለቲካ ማህበረሰብ ይፈጠር ዘንድ መሰረታዊው ነገር ቡድኖች ያሏቸውን የተፈጥሮ ሃብትና መሬት ኢኮኖሚ እውቀት ሁሉ ለኢትዮጵያዊነት መስዋእት ማድረግ አለባቸው። ይህን መስዋእት ማድረጋቸውን የሚያሳይ ለትውልድ የሚያሳልፉት አንድ አዲስ ኪዳን መግባትም አለባቸው። ይህ ኪዳን የሚይዘው ዋና ነገር የመስዋእትነት ጉዳይን ሆኖ ይህ ኪዳናቸው አንድ የኢኮኖሚና የፓለቲካ ማህበረሰብ ሆነው ጠንካራ የመኖሪያ አገራዊ ጠገግ እንዲመሰርቱ ያደርጋቸዋል። በመሆኑም የሚነሱ ተቃዋሚ ፓርቲዎች ይህንን የሃገርን የመስዋእት ጉዳይ ከፍ አድርገው ማሳየት አለባቸው። የአሁኑ የብሄር ፌደራሊዝም የሃገርን መስዋእቶች ሁሉ የዘረፈ ነው። የወሰድነውን መስዋእት እንመልስ። የተከፋፈለ የኢኮኖሚ ማህበረሰብ እየፈጠርን እንደገና ለአንድነት እንሰራለን ማለቱን ትተን በጋራ ለአዲሲቱ የተባበረች ኢትዮጵያ መስራት አለብን። ኢትዮጵያውያን ሁሉ ነፍስ ሳይቀርላቸው ለሃገራቸው ያላቸውን መስዋእት አድርገው ጠንካራ አንድ የኢኮኖሚና የፓለቲካ ማህበረሰብ ለመፍጠር መነቃነቅ ወጣቶች መመካከር አለባቸው። ይህን ስናደርግ ሁላችንን የሚክስ ስርዓት እንፈጥራለን።

እግዚአብሄር ኢትዮጵያን ይባርክ

geletawzeleke@gmail.com

posted by Gheremew Araghaw

Opinion: Ending famines and chronic hunger requires good governance

By Paul Dorosh 28 June 2017

The United Nations’ urgent call in February for hunger relief for 20 million people in South Sudan, Somalia, Yemen and Nigeria has drawn the world’s attention to the connection between conflict and hunger. While there is no doubt that armed conflicts are a main driver of these hunger crises, more mundane problems such as bad governance and poor public policies also leave many with insufficient access to food and demand attention. Food shortages in peaceful places such as Malawi and Zimbabwe illustrate that good governance, like peace, is a precondition for preventing famine.

The historical examples of Bangladesh and Ethiopia provide valuable insight into how to combat chronic hunger through principled governance and sound policies. Both countries previously experienced recurrent famines, but in more recent years have made tremendous progress in reducing the threat of hunger for their populations. While many in both countries still face serious hunger and malnutrition challenges, their success in reducing the worst hunger problems demonstrates that government investments in the right areas and programs — and policies that allow for growth — can increase food security and prevent famine.

In the early 1970s both Bangladesh and Ethiopia were internationally infamous for crippling famines and widespread malnutrition. Like today’s worst hunger crises, violence and civil unrest contributed, but so too did underinvestment in the economy in general — and in agriculture, roads, and public services in particular.

Beginning in the 1980s in Bangladesh and the early 2000s in Ethiopia, however, large-scale public and private investments in agricultural research and extension and the promotion of fertilizer use led to substantial gains in cereal production and the availability of food. Infrastructure investments such as expanding road networks helped effectively move crops from farms to markets. All together these investments helped smallholder farm households share in the gains from higher yields and production, raising their incomes and access to food. Rural nonfarm and urban incomes also rose due in part to multiplier effects of increased farm household spending, further extending the gains and reducing risks of hunger and malnutrition.

But not everyone in Bangladesh and Ethiopia could benefit from increased farm productivity. So to improve food security for their most vulnerable populations, each country has established successful social protection programs. In Bangladesh, the government utilized both domestic resources and food aid (from the United States, as well as other countries) to provide food to needy households through the well-targeted programs of Food For Work and Food For Education. And in recent years, programs on Maternal and Child Health Education have led to substantial improvements in nutrition for undernourished children. In Bangladesh, stunting for children under 5 years old fell from 72 percent in the early 1990s to 36 percent by 2015; in Ethiopia, stunting rates fell from 57 percent in the early 2000s to 40 percent by 2015.

Similar programs in Ethiopia have likewise reduced the worst risks of hunger. Since the early 2000s, the country’s Productive Safety Net Program has largely replaced annual appeals for emergency food aid with well-targeted system of transfers of food and/or cash to needy households, linked to a work requirement for able-bodied individuals. PNSP projects include terrace building to reduce erosion and maintenance of roads. More recently, the PSNP has also been expanded to address nutritional needs of mothers and children through maternal education and other nutrition programs.

Not all improvements to food security require large government investments, however. Changes to policies that impact foods can either exacerbate or relieve food shortages. Ethiopia’s 1984 famine was substantially worsened by government restrictions on transport of grain across regional boundaries by private sector traders. Similarly today, the government of Malawi’s attempt to stabilize maize prices by placing an export ban on the staple crop denied potential income for local farmers and raised costs of imported maize in neighboring countries.

Ethiopia in 2016 provides an instructive contrast. Following substantial market liberalization in the 1990s, private sector grain flows of maize from western Ethiopia helped stabilize prices in the drought-affected highlands of eastern Ethiopia. Government commercial imports of wheat combined with increased food aid (distributed through additional PSNP wheat transfers, as well as market sales) also contributed to increased availability of grain. Ultimately, as a result of these earlier medium-term investments and current short-run policy measures, Ethiopia to a large extent escaped the severe food shortages that have affected nearby Eastern African countries (although recent droughts in the far eastern portion of the country has devastated livestock populations there).

Of course, none of these policies and investments will be effective in substantially improving food security without an end to armed conflict. Food security is possible for the people of South Sudan, Somalia and other drought affected regions, but only once peace and security are restored.

In the short term, food aid and targeted relief programs are also badly needed. Food and other development aid provided by the United States, other western countries, the World Bank and other organizations played an important role in the achievements of both Bangladesh and Ethiopia — and they are now crucial to improve food security and economic growth in countries currently facing food security crises. But the historical examples also provide strong evidence that long-term commitments of national governments to rural development and food security are just as, or even more, important.

Enhancing food security in Eastern Africa and elsewhere in the world will require a multi-faceted set of public and private investments, sound policies and targeted interventions for especially vulnerable households. The examples of Bangladesh and Ethiopia show it can be done.

Join the Devex community and access more in-depth analysis, breaking news and business advice — and a host of other services — on international development, humanitarian aid and global health.

About the author

Paul dorosh

Paul Dorosh

Paul A. Dorosh has been the division director of the International Food Policy Research Institute’s development strategy and governance division since April 2011. His previous positions include IFPRI senior research fellow and program leader of the Ethiopia Strategy Support Program in Addis Ababa, senior economist at the World Bank, senior research fellow with IFPRI in Dhaka, Bangladesh and associate professor at Cornell University.

posted by Gheremew Araghaw

The EFFORT Conglomerate Monopoly

By B. Aklilu

The Endowment Fund For the Rehabilitation of Tigray or better known as EFFORT is a conglomerate of various companies formed in 1992 initially as a PLC with a capital of 100$ million but later were converted  to an endowment in 1995. This “Endowment” was formed to rebuild the war torn region of Tigray when the military junta Derg was overthrown by the TPLF armed struggle in 1990. The armed struggle of the TPLF, however, had started in the mid 1970’s and continued to gather momentum and finally formed EPRDF with other armed movements form other parts of the country to finally topple the Derg. To this day however, the TPLF has dominated the EPRDF and the entire politics of Ethiopia where its senior member hold some key positions in security and military and other important ministries. But the influence of the TPLF doesn’t stop there.  This political party has also monopoly control of the Ethiopian economy through the web of interrelated companies whose real owners are veiled behind a curtain of secrecy. Recent studies and publication done by prominent people like Ermias Legesse point to EFFORT, a little known conglomerate whose details are vague and not publicly available. According to an article be Oman Uliah, of Addis Standard, the capital build up of this secretive organization is more than US$3 billion in paid up capital and employs more than 47,000 people. EFFORTS main operation and the bulk of the employment opportunity is mainly in the region of Tigray. So just how did this giant of a company that virtually no one knows about manage to create assets which is one fourth the budget of the Ethiopian government for the supposed benefit of only 6% of Ethiopians? And where did EFFORT get the massive initial start up capital of a US$100 million?

How EFFORT was formed

The official narrative of how EFFORT was formed is that, it was formed with the assets of TPLF that was accumulated during the armed struggle mainly from the sale of wheat bags. It doesn’t take a bright mind to figure out you can’t create a huge conglomerate with just the sale of wheat bags. This forces us to think what other ways are there in which an armed group of insurgents can use to accumulate assets. If we look at how other such groups have created assets and income for the sustenance of the group, most have used armed force to rob institutions of state and other private ones. TPLF is no different. According to Aregawi Berhe who was a former veteran TPLF fighter in his PHD thesis dissertation describes how the TPLF robbed banks in the northern region using arms to generate income and create assets. Furthermore, there are allegations of siphoning aid money meant for feeding people in the 1980’s famine for the party’s agenda. The famous Band Aid also known as Live Aid organised by Bob Geldof generated $65 million pounds (US$100 million) currently estimated at more than $1.5 Billion for aid to Ethiopia.

The UK’s Daily Mail in an article by Zoe Brennan confirms to this saying “…the Tigrayan People’s Liberation Front (TPLF) used the cash, meant to pay for food for the starving, to fund attempts to overthrow the government of the time in a bloody civil war.” (2010)

To add to this BBC was also reporting that aid money from Band Aid had been funneled by warlords (mainly the TPLF) in the 1980’s away from aid to fund their operations. The BBC also confirmed that the accounts of Band Aid showed that at least US$11 million had been given to TPLF controlled relief agencies like REST.

Other sources like Gebremedhin Araya, a former veteran TPLF who was dealing with foreign aid workers at the time state that US$95 million had been used by the TPLF and its sister parties for war purposes and building of assets.

Although the exact amounts may be debated, it can be said that TPLF had accumulated its assets from carrying out heist operations like the one at the Axum bank and diverting substantial amounts of aid money in the 1980’s for the party’s use.

It is these accumulated assets that the TPLF used to create and establish EFFORT.

How did EFFORT transform into a Goliath

Even though the formation of the EFFORT conglomerate and its subsidiaries like SUR construction, Mesfin Industrial Engineering, Almeda Textile and 10 others(unofficial figures put number of companies at 66) is under very questionable grounds, how it got to the US$ 3 billion company is even more controversial. The board member of the member companies and management of the conglomerate are also members of the TPLF party which currently rules the country. This inherent characteristic of EFFORT makes it susceptible to corruption and conflict of interest. Hence we see that big government projects are repeatedly given to EFFORT companies. This can be shown by looking for the supplier of the Ethiopian military armed forces and police force uniform are all supplied by Almeda Textile. Sur construction is also handed big government construction projects like Gebba dam project, Zarema River May Day Dam Project, Tekeze Hydro plant and Tis Abay II hydro project. Electromechanical projects are handled by Mesfin Industrial Engineering. Messebo cement which is also a subsidiary of EFFORT is the sole supplier of cement for the Great Renaissance Dam. Gunna Trading, also another subsidiary, is the import export business and exports mainly coffee. With the backing of the EFFORT group, Gunna has disrupted the coffee export market in Ethiopia.

According to Addis Fortune, in 2011, the TPLF-led Meles regime authorized the Ethiopian Petroleum Enterprise (EPE), a government agency, to import 650,000 ton of coal worth US$29.5 million from abroad to supply Messobo’s cement factory.

These five companies between them have an annual turnover of a whooping 16.5 billion birr. The disparity with other local companies is enormous. The shadow of the EFFORT hegemony looms over the rest of the country’s economy in a playing field that is not level.

Another way EFFORT has used to grow is vertical integration which means material and service processed by one company is often an input to another company. So any expense of one company is an income of another. This is evident in the recent expansion of Ezana Mining(subsidiary of EFFORT) which includes the building of a new gold processing plant at a cost of 700 million birr. The electro mechanical is however being undertaken by Mesfin Industrial Engineering.

EFFECTS of EFFORT in the local economy

A monopoly on any economy destroys free trade and healthy competition. This in turn hurts other business and discourages other new ones from opening. But the ultimate victim is the Ethiopian people. Instead of businesses competing for a customer it’s the other way around, customers competing for products and services which drives up prices. This disturbs the equilibrium of the markets and hurts the wellbeing of the economy. This creates envy from more than 90% of the Ethiopian population that do not feast on the fruits of EFFORT which makes the grounds fertile for resentment against the establishment.

What Should be done

The case of EFFORT is a very complicated issue one that requires dialogue between all stakeholders mainly the Ethiopian people. Justice is always the best place to start. Officials who have committed corruption, profiteering and theft of resources of the country like the top management of EFFORT and elites of the TPLF should be served justice. The embezzlement of aid funds in the 1980’s for the purchase of weapons and turning it to cash for TPLF’s use which is the most inhumane act. Light should be shed in this matter because countless lost their lives while TPLF members advanced their propaganda. Those responsible for the demise of the Ethiopian economy should be held accountable. This would kick start the healing process and will signify the beginning of a new chapter of Ethiopian where all citizens are truly equal.

posted by Gheremew Araghaw

ኢትዮጵያ የሁሉም ኢትዮጵያዉያን እኩል ሀገር መሆን እንዲችል:- አዲስ አበባን እንደ ማሳያ – ሸንቁጥ አየለ

አዲስ አበባ ላይ እራሱ የወሰነዉን ዉሳኔ እና ረቂቅ ህግ እያለ የሚያሰራጨዉን ነገር በማራገብ በኢትዮጵያዉያን መካከል የጥላቻ መርዝ እንዲሰራጭ ወያኔ ደፋ ቀና እያለ ነዉ::

አዲስ አበባም ላይ ሆነ እሌሎች ጉዳዮች ላይ ወያኔ እየወሰነ ያለዉ ሆን ብሎ ህዝብን በሚያፋጅ እና ጸረ ኢትዮጵያዊነት በሆነ መልኩ ነዉ::ኢትዮጵያን ወያኔ በቅኝ ግዛት ስለያዛት ቅኝ ገዥነቱን በሚያጠናክር መልክ: ህዝቡን በሚለያይ መልክ እና በመጨረሻም ኢትዮጵያዉያንን እርስ በርሳቸዉ በሚያፋጅ መልክ ነገሮች እንዲሄዱ ይፈልጋል::

ምናልባት ኢትዮጵያ ከእጁ የምትወጣ ከሆነም በሚነሳዉ የርስ በርስ ጦርነት ድምጥማጧ እንዲጠፋ ወያኔ በደንብ አስልቶ የተነሳዉ ዛሬ አይደለም:: በተንኮል አማካሪዎቹ በኩል ወያኔ ህገ መንግስት ሲያረቅ ዛሬ የሚያናፍሰዉን ሁሉ አስልቶ እና አንሰላስሎ አስቀምጦታል::አሁን እያደረገ ያለዉ ነገሮችን ከተንኮል ጎተራዉ እየጎተተ ኢትዮጵያዉያን እርስ በርሳቸዉ እንዲጨራረሱ እና እንዲበጣጠሱ የጥላቻ ሊጡን ማጎብጎብ ነዉ::

ወያኔ ሌላዉ የመዘዘዉ ካርታ ኦህዴድ (ኦሮሞን ወክሎ) እና ብአዴን (አማራን ወክሎ) የአዲስ አበባን ጉዳይ በመወሰን ሂደት ዉስጥ እንዳሉበት ማስመሰል ነዉ:: እናም የወያኔ ካድሬዎች በደንብ አድርገዉ ይሄን ፕሮፖጋንዳ እያናፈሱት ሲሆን አንዳንድ የዋህ ሰዎች ደግሞ እዉነትም ኦህዴድ እና ብአዴን እዚህ ዉሳኔ ዉስጥ ያሉበት እየመሰላቸዉ የነዚህን ድርጅቶች ስም ሲያነሱ እና ሲጥሉ ይስተዋላል:: ሆኖም ኦህዴድ እና ብአዴን የሚባሉ የፈረስ እና የአጋሰስ ስብስቦች አዲስ አበባ እንዲህ ትሁን ወይም እንዲያ ትሁን እሚለዉ ዉሳኔዉ ዉስጥ እንዳሉ የሚመስላችሁ የዋህ ሰዎች እንዳትሸወዱ ማስገንዘብ እወዳለሁ:: ገና ኢትዮጵያን ከተቆጣጠረበት: ህገመንግስት እስከጻፈበት እንዲሁም እስካሁን ድረስ ሁሉንም ዉሳኔዉን እየሰጠ ያለዉ ብቸኛዉ ሀይል ወያኔ/ህዉሃት ብቻ ነዉ::

እናም ሁሉም ወገን ለዉጥ ከፈለገ እንዲሁም እዉነተኛ የህዝቦች ዘላቂ ሰላም ከፈለገ አንድ ነገር ላይ ብቻ ያተኩር::ወያኔን በማባረር እና ስሩን በመንቀል ላይ::ኢትዮጵያን ከወያኔ ቅኝ ተገዥነት ነጻ እማዉጣት ላይ::አዲስ አበባ ብቻ ሳይሆን ሁሉም የኢትዮጵያ ምድር የሁሉም ኢትዮጵያዉያን እኩል ሀገር መሆን የሚችለዉ ወያኔ ሲነቀል ብቻ ነዉ:: ወያኔ በኢትዮጵያ ፍጅት እና የጎሳዎች እልቂት እንዲመጣ አንዱን አካባቢ የአንዱ ብቻ: አንዱን ቀብሌ የዚያ ንብረት ብቻ እያለ ተንኮል እየጎነጎነ የሚፈጥረዉን ተረት ተረት ተቀብለህ ማንኛህም ወገን አብረህ አትሩጥ:: የቱም አካባቢ የማንም ብቻ አይደለም::ኢትዮጵያ የሁሉም ኢትዮጵያዉያን እኩል ሀብት እና እኩል ሀገር ነች::

ወያኔ ሆን ብሎ ኢትዮጵያን በሰባት ክልል ከልሎ ሰባቱን ክልሎች ለሰባት ብሄረሰቦች አድሎ ሲያበቃ ሰማኒያ የሀገሪቱ ብሄረሰቦችን/ጎሳዎችን/ማህበረሰቦችን ሀገር አልባ አድርጓቸዋል::በወያኔ የሀገር ሽንሸና መሰረት አንድ ክልል ሲከለል ያክልል የአንድ ብሄረሰብ ሀብት እና ንብረት ይሆንን እና በዚያ ክልል የሚኖረዉ ሌላዉ ኢትዮጵያዊ ግን መጤ ወይም ሀገር አልባ ተደርጎ እንዲቆጠር ይደረጋል::በአሁኑ ሰዓት በኢትዮጵያ ከሚገኙት ሰማኒያ ሰባት ብሄረሰቦች ዉስጥ ክልል ያላቸዉ ሰባት ብቻ ሲሆኑ ሰማኒያ የሚሆኑት የኢትዮጵያ ብሄረሰቦች/ማህበረሰቦች/ጎሳዎች ክልል የላቸዉም::

ይሄም ማለት በወያኔ የደንቆሮ ፍች መሰረት እነዚህ ክልል የሌላቸዉ ሰማኒያ ብሄረሰቦች አገር የላቸዉም::ምክንያቱም በየትኛዉም ክልል ቢሄዱ የሚቆጠሩት መጤ ወይም ሀገር አልባ ተደርገዉ ነዉ::የወያኔ አስተሳሰብ በመሰረታዊነት ታላቅ የተስቦ በሽታ የተጠናወተዉ አስተሳሰብ ነዉ::በርካታ ኢትዮጵያዉያንን እየገደለ ያለ እና በመጨረሻም ኢትዮጵያዊነትን ስሩ እንዲነቀል ተግቶ የተቀመረ አስተሳሰብ ነዉ::

በመሆኑም የመጀመሪያ ተቃዉሞ የሚጀምረዉ የወያኔን ህገመንግስት ብሎም ህግጋት: የወያኔን ክልል: የወያኔን ዉሳኔ እና የወያኔን አስተሳሰብ በሙሉ ዉድቅ ማድረግ ነዉ::ወያኔ የሰራዉን እና የወሰነዉን ሁሉ በልብህ አፍርሰህ መነሳት አለብህ:: ተወደደም ተጠላም ወያኔ የሰራዉ እና የዘራዉ ሁሉ ይፈርሳልም: ይደመሰሳልም::የወያኔ መርዝ እና ካንሰራዊ አስተሳሰብ በሙሉ ይነቀላል::

ኢትዮጵያ የሁሉም ኢትዮጵያዉያን እኩል ሀገር መሆን የሚችለዉ መቼ ነዉ ብለህ መጠዬቅ ከቻልክ ብቻ ይሄን እዉነት ትደርስበታለህ:: ኢትዮጵያ የኢትዮጵያዉያን ሁሉ ሀገር እንድትሆን ወያኔን ንቀል::ከዚያም ሁሉም በጋራ አንዲት ዲሞክራሲያዊት ኢትዮጵያን ለመስራት ወገብህን ጠበቅ አድርገህ ተነስ::ምርጫ የለም::ያለዉ ምርጫ አንድ ነዉ::ሁሉም እኩል አሸናፊ የሚሆንበትን ስልት እና ስትራቴጅ መንደፍ ነዉ::ይሄም ኢትዮጵያ የሁሉም ኢትዮጵያዉያን እኩል ሀገር መሆን እንዲችል ማድረግ::ለዚህም አንዲት ዲሞክራሲያዊት ኢትዮጵያን ለመስራት በጋራ መነሳት::

ኢትዮጵያን እግዚአብሄር ይባርካት !

posted by Gheremew Araghaw

The Cruel Political Jokes of the T-TPLF in Ethiopia By Prof. Al Mariam

 

“No Political Prisoners in Ethiopia” and “Negotiating With the Opposition”

The political prisoners

The Voice of America (Amharic) last week reported “16 Ethiopian opposition political parties agreed to discuss the anti-terrorism and other proclamations and 13 other agenda points including communications, press and charities and civic organizations” with the ruling regime in Ethiopia. However, the Thugtatorship of the Tigrean People’s Liberation Front (T-TPLF) “made it clear” the issue of political prisoners is off the table because there “there are no political prisoners in Ethiopia”.

Shiferaw Shigute, T-TPLF apparatchik and negotiator with “opposition parties” (the  infamous ethnic cleanser of tens of thousands of  “ethnic Amharas” from the Guraferda district of the Bench Maji Zone in Southern Ethiopia (see my April 2012 commentary “Green Justice or Ethnic Injustice?”) declared:

Regarding political prisoners, the big pillar of democracy is the supremacy of the rule of law. If there are political leaders who have been jailed on an individual basis, it is because they have violated the law.  For instance, participating in a terrorist activity, encouraging terrorism, aiding and abetting in terrorism, is a mistake, prohibited and subject to penalty. A political leader must first respect the law, and if the law needs to be changed, then work to change the law but not act in disregard of the law and claim to be a political prisoner. The person is then a prisoner of the law and not a political prisoner. Just because the person is a political leader, a journalist or something else, no one is above the law, all of us are under the law. That’s is why we have no political prisoners in Ethiopia.

The mantra of “no political prisoners in Ethiopia” has been chanted by T-TPLF leaders since at least 2007. In February of that year, the late thugmaster Meles Zenawi declared in a Financial Times interview, “Nobody has been imprisoned in Ethiopia for criticising the government. No one.

The political prison guards

In December 2006, Zenawi explained that the opposition leaders he jailed were engaged in “overthrowing the duly constituted government by unconstitutional means” and “pushing the country towards chaos”. By jailing them, Zenawi said he was upholding the “rule of law [which] is the basis for any democracy. And without the rule of law in democracy, you have chaos. And we had to enforce the rule of law. And they have had their day in court. That is as it should be. There are no regrets here.”

In 2007, in a memo sent to members of Congress, T-TPLF lobbyist DLA Piper “argued the terms ‘political prisoners’ and ‘prisoners of conscience’ are undefined and mischaracterize the situation in Ethiopia’ and should be removed from a bill that condemned the Ethiopian regime for detaining opposition activists.” I had an opportunity to engage DLA Piper in a lengthy letter challenging the public relations narrative and lobbying advocacy on the non-existence of political prisoners in Ethiopia and other issues.

In 2012, T-TPLF Puppet Prime Minster (PPM) Hailemariam Desalegn in an Al Jazeera interview said (forward clip to 7:53):

There are no political opposition that are languishing in prison, number one. And there are no other, you know, political activists that are languishing in place. We are very clear in our mind and in our policy that anyone who trespasses the law of the land, whether he is a politician or is in government is under the law, below the rule of law. So the rule of law has to work in the country…

In July 2013, Getachew Reda, T-TPLF mouthpiece, similarly declared:

We don’t have any single political prisoner in the country. We do have, like any other country, people who were convicted of crimes including terrorism who are currently serving their sentence. They would only be freed when either they complete their sentence or probation on good behavior. We are not going to do release anyone just because some European Union members said so.

The T-TPLF party line is simply all prisoners in Ethiopia are street criminals or terrorists.

The T-TPLF disinformation campaign on the non-existence of political prisoners is not only a brazen denial of the plain truth, but also idiotic and ludicrous. It is a witless campaign based on the Gobbelian propaganda precept that if you repeat a big lie often enough to the public, it will eventually become a public truth.

What is fascinating to me is the T-TPLF leaders’ Orwellian newspeak and doublespeak about the rule of law and political prisoners.

Orwell wrote in “1984”,  “The key-word here is blackwhite. Applied to an opponent, it means the habit of impudently claiming that black is white, in contradiction of the plain facts.” It also means “telling deliberate lies while genuinely believing in them, to forget any fact that has become inconvenient, and then when it becomes necessary again, to draw it back from oblivion for just so long as it is needed….”

The key-word with the T-TPLF is liestruth.  Applied to T-TPLF’s opponents in “1984 Ethiopia”, it means the habit of impudently claiming lies are truth, political prisoners are ordinary street criminals in contradiction of the plain facts. It is about ignoring an inconvenient truth. Thus, dictatorship is democracy. War is peace. Corruption is integrity. Freedom is slavery. Ignorance is strength. State terrorism is rule of law. State of emergency is state of peace.

What a cruel joke!

T-TPLF leaders speak reverentially about the rule of law and how their laws are exemplars of the ultimate expression of that principle.

As I discussed this issue in my April 2012 commentary, “The Rule of Law in Ethiopia’s Democratic Transition”, the T-TPLF leaders claim rule by diktat is rule of law. They scribble down their diktats (arbitrary decrees issued by command of the dictator), ram them through their rubber stamp parliament and try to palm them off as “laws” (legislation enacted by a legitimately elected body engaged in deliberative process). They  use their diktats to play policeman, prosecutor, judge, jury and executioner.

Under rule by diktat, the T-TPLF uses the “law” as a bludgeon — a sledgehammer — to vanquish their opposition.

There is no better example of this distorted and warped notion of the “rule of law” than the so-called anti-terrorism proclamation of the T-TPLF. In February 2012, Zenawi offered the following mind-boggling and mindless explanation to his rubber stamp parliament to give moral legitimacy and legal respectability to his anti-terrorism law :

In drafting our anti-terrorism law, we copied word-for-word the very best anti-terrorism laws in the world. We took from America, England and the European model anti-terrorism laws. It is from these three sources that we have drafted our anti-terrorism law. From these, we have chosen the better ones.  For instance, in all of these laws, an organization is deemed to be terrorist by the executive branch. We improved it by saying it is not good for the executive to make that determination. We took the definition of terrorism word-by-word. Not one word was changed. Not even a comma. It is taken word-by-word. There is a reason why we took it word-by-word. First, these people have experience in democratic governance. Because they have experience, there is no shame  if we learn or take from them. Learning from a good teacher is useful not harmful. Nothing embarrassing about it. The [anti-terrorism] proclamation in every respect is flawless. It is better than the best anti-terrorism laws [in the world] but not less than any one of them in any way…

For the T-TPLF, cutting and pasting words and phrases from the laws of other countries is what makes the rule of law.

I cringed in total embarrassment when I heard Zenawi proclaiming with pride his shameless plagiarism of American and British anti-terrorism laws “word-by-word” without changing “not even a comma”.

Such stunningly abysmal ignorance and shallow understanding of jurisprudence (and economics and politics and culture…) and glib talk about the rule of law is the hallmark of the T-TPLF. But that is how the T-TPLF rolls, copy and paste, imitate and impersonate, duplicate and replicate and plain old monkey see, monkey do.

The logic of Zenawi’s  argument is that America and Britain are democratic countries with a high degree of adherence to the rule of law principle; and they have anti-terrorism laws that are the “best” in the world. Since the T-TPLF has “copied word for word” their laws, it must necessarily mean they have the ultimate rule of law.

At the time, I tried to educate Zenawi with a metaphor of sorts. One cannot create a lion by piecing together the sturdy long neck of the giraffe with the strong  jaws of a hyena, the fast limbs of the cheetah and the massive trunk of the elephant. The king of the jungle is an altogether different beast. In the same vein, one cannot clone pieces of anti-terrorism laws from everywhere onto a diktat and sanctify it as “the rule of law”. For years, I have been saying that preaching the rule of law to the T-TPLF is like preaching Scripture to a gathering of Heathen or pouring water over a slab of granite.

The fact of the matter is that the T-TPLF is inherently incapable of functioning under the rule of law because they understand and practice only the rule of the bush/jungle.  In Kipling’s verse: “NOW this is the law of the jungle–,/ as old and as true as the sky;/ And the wolf that shall keep it may prosper, / but the wolf that shall break it must die./As the creeper that girdles the tree trunk,/ the law runneth forward and back;/ For the strength of the pack is the wolf, and the strength of the wolf is the pack…

Such are the ways of the T-TPLF wolf pack !

John Dugard in his book “Human Rights and the South African Legal Order” (1978, p. 136), perfectly summarized the use of the “law” to maintain a vast system of repression: “Although designed to combat terrorism, the Terrorism Act [of 1967] has itself become an instrument of terror and a symbol of repression.” Such indeed is the T-TPLF’s Proclamation No. 652/2009 of 2009 (Anti-Terrorism Proclamation). (See my May 2016 commentary, The “Law” as State Terrorism in Apartheid Ethiopia.)

As for the existence of political prisoners, there are hundreds of thousands of them in Ethiopia today; and the T-TPLF has filled the prisons since the day they swarmed the capital in May 1991.

In November 2016, the T-TPLF itself announced the “arrest of 11,607 people, including 347 women.” Zadig Abraha, T-TPLF spokesman, said, “[The detainees] have been given lots of trainings that were meant to give them lessons so that they won’t be part of the destructive trend that we have seen in the past.” The 11,607 people, including 347 women are simpley street criminals according to the T-TPLF.

A partial list of T-TPLF political prisoners and torture victims serving long prison  sentences handed down by T-TPLF kangaroo (monkey) courts is available HERE.

In May 2017, the European Parliament issued a resolution demanding release of political prisoners in Ethiopia.

“Afterthought”: While we are on the subject of the rule of law, why is it that the T-TPLF leaders have failed to investigate and prosecute the “security officers” and all of the leaders who authorized the massacre of nearly 800 innocent protesters following the 2005 election?

Why has the T-TPLF  failed to investigate and prosecute  “security officers” and all of the leaders who authorized the Irrecha massacre which resulted in the massacre of over 500 peaceful religious celebrants in October 2016?

Why has the T-TPLF refused ALL requests for investigations of human rights violations by the U.N. Human Rights Council?

Discussions (negotiation) with 16 opposition parties

The VOA (Amharic) reported “16 Ethiopian opposition political parties agreed to discuss the anti-terrorism and other proclamations and 13 other agenda points including communications, press and charities and civic organizations”.

Another T-TPLF newspeak and doublethink? A cruel joke indeed.

According to the “National Electoral Board of Ethiopia”, there are 79 political parties in the country, including the Ethiopian People’s Revolutionary Democratic Party (EPRDF), the front organization, for the T-TPLF.

Seventy-eight of the seventy-nine are ghost make-believe political parties. They exist in name only. They are licensed and regulated by the T-TPLF. The T-TPLF maintains agent provocateurs to spy, divide and disrupt opposition parties. The T-TPLF funds and even distributes U.S. and other aid money to “opposition parties” that support it. T-TPLF poaches members from opposition parties by giving out fertilizer and other agricultural services, food relief, jobs, university admissions  and other benefits.

The real opposition leaders are arrested on trumped up  terrorism charges and languish in official and secret T-TPLF prisons without due process of law for years. All of them are prosecuted and handed long sentences in T-TPLF  kangaroo (monkey) courts.

Ethiopia is a one-party dictatorship controlled by a secretive cabal of ruthless thugs.

In May 2010, the T-TPLF “won” only 99.6 percent of the seats in “parliament”.

In May 2015, the T-TPLF bested its 2010 record by “winning” 100% of the seats in “parliament”.

In 2008, according to the U.S. Human Rights Report, “In simultaneous elections for regional parliaments, the EPRDF and its affiliates won 1,903 of 1,904 seats. In local and by-elections held in 2008, the EPRDF and its affiliates won all but four of 3.4 million contested seats.

For the last nine years, the T-TPLF has been “winning” elections by virtually 100 percent, and in 2017 shamelessly claims to be negotiating with “opposition parties”.

What a cruel joke!

What “opposition parties” are in discussions with the T-TPLF? Opposition parties and leaders the T-TPLF has created in its own image? Opposition leaders the T-TPLF bought and sold ten times over? Opposition leaders who do not oppose the T-TPLF? Self-appointed opposition leaders who want to get along with the T-TPLF and line their pockets with thirty pieces of silver?

The T-TPLF has its opposition stooges babbling, “We believe that disagreements could easily be resolved through discussion and negotiation.”

The T-TPLF wants to “discuss/negotiate” issues with “opposition parties” after ramming through their so-called state of emergency decree and holding tens of thousands of innocent citizens in their jails.

Are the “opposition parties” the T-TPLF speaks of part of the T-TPLF newspeak/doublethink?

The T-TPLF has decimated all genuine opposition political parties, jailed their leaders and members and put the rest out into exile. Now it is in negotiations with make-believe” opposition parties”?

What a cruel joke!

The European Parliament in its May 2017 resolution noted, “the negotiation between the government and the opposition lacks credibility since opposition groups have been systematically decimated since 2010, leaving few truly independent voices left to negotiate with; whereas most political parties who are genuinely representative of broad communities have their senior members in prison on politically motivated charges.”

Mandela said, “Only free men can negotiate. Prisoners cannot enter into contracts.” Only on Planet T-TPLF can prisoners negotiate and enter into contracts with their captors.

In a democracy the people make jokes on their politicians. In a dictatorship, thugtators play cruel jokes on the people.

A cruel joke is an inside joke a group of people play on a person they hate for their own amusement.

The Thugtatorship of the Tigrean People’s Liberation Front (T-TPLF) has been playing a cruel joke on the Ethiopian people since 1991.

Excuse the hell out of me for not laughing!

emf

posted by Gheremew Araghaw

ሕገ-መንግስቱን በሚጥስ አዋጅ የኦሮሚያን “ሕገ-መንግስታዊ ልዩ ጥቅም” ማስከበር አይቻልም

ስዩም ተሾመ

ካለፈው ዓመት ጀምሮ በአዲስ አበባ እና ኦሮሚያ ዙሪያ የተለያዩ ፅሁፎችን አውጥቼያለሁ። “ማስተር ፕላን፡ የችግሩ መነሻ እና መድረሻ” በሚለው ፅሁፍ የአዲስ አበባ ከተማ ገና ከአመሰራረቷ ጀምሮ የኦሮሞን ሕዝብ መብትና ተጠቃሚነት ያላረጋገጠች መሆኗንና ማስተር ፕላኑ ደግሞ ይሄን የሚያስቀጥል ስለመሆኑ፣ “የአዲስ አበባን ማስተር ፕላን ማቋረጥ ስህተትን እንደ መሳሳት ነው” በሚለው ፅሁፍ ከአዲስ አበባ ማስተር ፕላን ጋር ተያይዞ ለተከሰተው ችግር ዘላቂ መፍትሄ መስጠት የሚቻለው የችግሩን ዋና መንስዔ መለየት ሲቻል እንደሆነ፣ በመቀጠል “ኦሮሚያን ለአመፅ፣ አዲስ አበባን ለቆሻሻ የዳረገች አንቀፅ” በሚል ርዕስ ባወጣሁት ፅሁፍ ደግሞ የኦሮሚያ ሕዝብ እና የአዲስ አበባ ከተማ ነዋሪዎች መብትና ተጠቃሚነት በዘላቂነት ሊረጋገጥ የሚችለው የሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49(5) ተግባራዊ ሲደረግ እንደሆነ በዝርዝር ገልጬያለሁ።

ከላይ በተጠቀሱት ሦስት ፅሁፎች በአዲስ አበባ እና በኦሮሚያ ክልል መካከል ያለው ግንኙነት ከጭፍን ደጋፍና ተቃውሞ በፀዳ መልኩ እንዲመራ እና የክልሉ ሕዝብና የከተማዋ ነዋሪዎች መብትና ተጠቃሚነት እንዲረጋገጥ፣ ለዚህ ደግሞ በሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49(5) አስፈላጊው የሕግ አዋጅ እና የአፈፃፀም መመሪያ መዘጋጀት አለበት በሚል መርህ ላይ የተመሰረቱ ናቸው። ስለዚህ፣ የኦሮሚያ ክልል በአዲስ አበባ ላይ ያለው ሕገ-መንግስታዊ ልዩ ጥቅም የሚያስከበር አዋጅ መውጣት አለበት እያልኩ በፅሁፎቼ ተከራክሬያለሁ። በጉጉት ስጠብቀው የነበረው ረቂቅ አዋጅ ግን እንዲህ ቅስሜን ይሰብረዋል ብዬ አልጠበቅኩም ነበር።

በመሰረቱ፣ በሀገር ወይም ክልል ደረጃ ሰላም፥ ልማትና ዴሞክራሲ ለማረጋገጥ በሚል የሚወጡ አዋጆች፣ ደንቦችና መመሪያዎች በምንም መልኩ ቢሆን ሕገ-መንግስታዊ መርሆችንና ድንጋጌዎችን መፃረር የለባቸውም። ሕገ-መንግስቱ በማንኛውም አካል ቢሆን ለሚወሰዱ የለውጥ እርምጃዎች እንደ መነሻ ሆኖ ያገለግላል የሚል እምነት አለኝ። “ሕገ-መንግስቱ በራሱ ክፍተቶች ስላሉበት አንቀበለውም” የሚሉ ወገኖች መኖራቸው እርግጥ ነው። ነገር ግን፣ “በሕገ-መንግስቱ ውስጥ የሚስተዋሉ ክፍተቶችን ራሱ ሕገ-መንግስቱ ላይ በተደነገገው አግባብ መሰረት መቀየርና ማሻሻል ይቻላል” የሚል ፅኑ አቋም አለኝ።

ይህ አቋም “ሕገ-መንግስቱ ፍፁም ነው” ከሚል ጭፍን አመለካከት የመነጨ አይደለም። ከዚያ ይልቅ፣ ሕገ-መንግስት ለዜጎች መብት እና ለመንግስት ስልጣን ዋስትና ነው። ስለዚህ፣ የሕገ-መንግስቱ መርሆችና ድንጋጌዎች የሚፃረሩ አዋጆች፣ ደንቦችና መመሪያዎችን ማውጣት በዜጎች ላይ ከሚፈፀመው የመብት ጥሰት በተጨማሪ የሕግ አውጪዎችን፣ አስፈፃሚዎች እና ተርጓሚዎችን (ሦስቱንም የመንግስት አካላት) ሥራና ተግባር ተቀባይነት ያሳጣዋል። ከዚህ በተጨማሪ፣ ሕገ-መንግስቱን የሚፃረር ማንኛውም ተግባር ከመሰረታዊ የመብት መርህ አንፃር ተቀባይነት አይኖረውም።

በመሰረታዊ የመብት መርህ (universal principle of right) መሰረት፣ ማንኛውም ዓይነት ተግባር በራሱ ወይም በዓላማው በሁሉም የእንቅስቃሴው ተሳታፊዎች ነፃነት ላይ ተፅዕኖ እስካልፈጠረ ድረስ ትክክለኛ ተግባር ወይም “መብት” ተደርጎ ይወሰዳል። ስለዚህ፣ የእኔ “መብት” የሌሎችን ሰዎች ነፃነት በማይገድብ መልኩ መንቀሳቀስ መቻል ነው። በመሆኑም፣ የእኔን ነፃነት ማክበር ለሌሎች ሰዎች ግዴታ፣ የሌሎችን ሰዎች መብት ማክበር የእኔ ግዴታ ነው። በተመሣሣይ፣ የኦሮሚያን መንግስትና ሕዝብ ሕገ-መንግስታዊ መብት ለአዲስ አበባ መስተዳደርና ነዋሪዎች ግዴታ ነው፣ የከተማ መስተዳሩንና የነዋሪዎቹ ሕገ-መንግስታዊ መብት ማክበር ደግሞ ለኦሮሚያ መንግስትና ሕዝብ ግዴታ ነው።

በአጠቃላይ፣ በመሰረታዊ የመብት መርህ እኛ ለሌሎች ያለብን ግዴታ ሳንወጣ ወይም የሌሎችን መብት ሳናከብር ሌሎች የእኛን መብት እንዲያከብሩ ወይም ለእኛ ያለባቸውን ግዴታ እንዲወጡ መጠየቅ አንችልም። የኦሮሚያ ክልላዊ መንግስት የአዲስ አበባ መስተዳደር እና የነዋሪዎቿን ሕገ-መንግስታዊ መብት በሚጥስ መልኩ የክልሉን ልዩ ጥቅም ማስከበር አይችልም። ይህን መርህ የሚፃረር ማንኛውም ሥራና ተግባር በሕዝብ ዘንድ ተቀባይነት አይኖረውም። እንዲህ ያለ አዋጅ፣ ደንብ፣ መመሪያ ወይም እቅድ ውሎ-አድሮ ለሕዝባዊ አመፅና አለመረጋጋት መንስዔ እንደሚሆን ጥርጥር የለውም።

የኦሮሚያ መንግስትና ሕዝብን መብትና ተጠቃሚነት ለማስከበር የሚያስችል የሕግ ማዕቀፍ በሌለበት ተግባራዊ ሊያደርገው የነበረው የአዲስ አበባ ማስተር ፕላን ለዚህ ጥሩ ማሳያ ነው። በአዲስ አበባ እና በፊንፊኔ ዙሪያ የኦሮሚያ ልዩ ዞኖች መካከል የተቀናጀ የመሰረተ ልማትና የአገልግሎት አሰጣጥ ሥርዓት ለመዘርጋት በሚል የፀደቀው የአዲስ አባባ ማስተር ፕላን ከክልሉና ከተማዋ አልፎ በሀገሪቱ ሰላም፥ ልማትና ዴሞክራሲ ላይ ትልቅ ጠባሳ ፈጥሯል። ለዚህ መነሻ ምክንያቱ ማስተር ፕላኑ በተለይ ከመሬት ሀብት አጠቃቀምና ከመሰረተ ልማት ግንባታ ጋር ተያይዞ የኦሮሚያን መንግስትና ሕዝብ መብትና ተጠቃሚነት የማያረጋግጥ ስለሆነ ነው። በሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49(5) መሰረት የኦሮሚያ ክልል ልዩ ጥቅም ለማስከበር የወጣው አዋጅ የአዲስ አበባን መስተዳደርና ነዋሪ መብትና ተጠቃሚነት የሚፃረር ከሆነ ተመሣሣይ እጣ-ፋንታ ይገጥመዋል።

በእርግጥ ይህ ፅሁፍ የኦሮሚያ ክልል በፊንፊኔ/አዲስ አበባ ላይ ያለውን ልዩ ጥቅም ለመወሰን በወጣው ረቂቅ አዋጅ ላይ ትኩረት ያደረገ ነው። ሆኖም ግን፣ እስካሁን ድረስ ትኩረት ያደረግነው በሕገ-መንግስቱ መርሆችና ድንጋጌዎች ላይ ነው። ለዚህ ዋና ምክንያት ረቂቅ አዋጁ የክልሉን ሕገ-መንግስታዊ መብት ለማስከበር በሚል ሰበብ የአዲስ አበባ ከተማ መሰተዳደርን ራስን በራስ የማስተዳደር ስልጣን እና የነዋሪዎች ሕገ-መንግስታዊ መብት የሚጥስ፣ የኦሮሚያን ክልል ሕዝብና መንግስት መብትና ተጠቃሚነት አያረጋግጥም። በአጠቃላይ፣ የኦሮሚያ ክልል በፊንፊኔ/አዲስ አበባ ላይ ያለውን ልዩ ጥቅም ለመወሰን የወጣው ረቂቅ አዋጅ ከሕገ-መንግስቱ አንፃር ሦስት መሰረታዊ ስህተቶች አንዳሉበት አንደሚከተለው በዝርዝር ለማሳየት እሞክራለሁ፡-

1ኛ፡- በኦሮሚያ ክልል “መሀል” ወይስ “አካል”?

በረቂቅ አዋጁ ውስጥ የሚስተዋሉት ክፍተቶች ከሞላ-ጎደል ሁሉም ማለት ይቻላል በዚህ የተሳሳተ እሳቤ ወይም ግንዛቤ ምክንያት የተፈጠሩ ናቸው። ጉዳዩን በዝርዝር ለማየት እንዲያስችለን በሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49 ንዑስ አንቀፅ 5 ላይ ያለውን ድንጋጌ እንመልከት፡-

“የኦሮሚያ ክልል፤ የአገልግሎት አቅርቦት ወይም ተፈጥሯዊ ሀብር አጠቃቀምና የመሳሰሉት ጉዳዮች በተመለከተ እንዲሁም አዲስ አበባ በኦሮሚያ ክልል “መሀል የሚገኝ በመሆኑ” የሚነሱ ሁለቱን የሚያስተሳስሩ አስተዳደራዊ ጉዳዮችን በተመለከተ ያለው ልዩ ጥቅም ይጠበቅለታል። ዝርዝሩ በሕግ ይወሰናል።” የኢፌዲሪ ሕገ-መንግስት፥ ምዕራፍ አራት፥ አንቀፅ 49

የኦሮሚያ ክልል በፊንፊኔ/አዲስ አበባ ላይ ያለውን ልዩ ጥቅም ለመወሰን የወጣው ረቂቅ አዋጅ ሕገ-መንግስቱን መነሻ አድርጎ የተዘጋጀ መሆኑን ለማሳየት አንቀፅ 49(5) በመግቢያው ላይ እንደሚከተለው አጣሞ አቅርቦታል፡-

“የኢትዮጲያ ፌዴራላዊ ዲሞክራሲያዊ ሪፖብሊክ ሕገ-መንግስት በአንቀፅ 49 ንዑስ አንቀፅ (5) የኦሮሚያ ክልል የአገልግሎት አቅርቦት ወይም ተፈጥሯዊ ሀብር አጠቃቀምና የመሳሰሉት ጉዳዮች በተመለከተ፣ እንዲሁም አዲስ አበባ በኦሮሚያ ክልል “አካል በመሆኑ” የሚነሱ ሁለቱን የሚያስተሳስሩ አስተዳደራዊ ጉዳዮችን በተመለከተ ያለውን ልዩ ጥቅም እንዲጠበቅለት በመደንገጉ፤…” ዝርዝሩ በሕግ ይወሰናል።” የኦሮሚያ ክልል በፊንፊኔ/አዲስ አበባ ላይ ያለውን ሕገ-መንግስታዊ ልዩ ጥቅም ለመወሰን የወጣ አዋጅ ቁጥር…..2009 (ረቂቅ አዋጅ) ገፅ 1

ከላይ እንደተጠቀሰው፣ የሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49(5) “አዲስ አበባ በኦሮሚያ ክልል መሀል የሚገኝ በመሆኑ” የሚለው ሐረግ በረቂቅ አዋጁ ውስጥ “አዲስ አበባ በኦሮሚያ ክልል አካል በመሆኑ” በሚለው ተቀይሯል። በረቂቅ አዋጁ ውስጥ የሚስተዋሉት ክፍተቶች ሕገ-መንግስቱ “መሀል” ያለውን “አካል” ብሎ ከመውሰድ የመጡ ናቸው። ምክንያቱም፣ በሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49 ንዑስ አንቀፅ 2ና 5 መሰረት፣ አዲስ አበባ በኦሮሚያ ክልል “መሀል የሚገኝና ራሱን በራሱ የማስተዳደር ሙሉ ሥልጣን” ያለው የከተማ መስተዳደር ነው። ረቂቅ አዋጁ ግን “አዲስ አበባ የኦሮሚያ ክልል አካል ስለሆነ ራሱን በራሱ የማስተዳደር ሙሉ ሥልጣን የለውም” በሚል እሳቤ የተዘጋጀ ነው።

አዲስ አበባ “በኦሮሚያ ክልል መሀል የሚገኝ በመሆኑ” የሚለው ሐረግ በአዋጁ ውስጥ “በኦሮሚያ ክልል አካል በመሆኑ” ተብሎ የተጠቀሰው በቃላት አጠቃቀም ምክንያት የተፈጠረ ስህተት ሊባል ይችላል። ነገር ግን፣ በሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 106 መሰረት የሕገ-መንግስቱ የአማርኛ ቅጂ የመጨረሻ ሕጋዊ እውቅና ያለው ሰነድ ስለሆነ የረቂቅ አዋጁን አገላለፅ ከስህተት አያድነውም። በአጠቃላይ፣ የኦሮሚያ ክልል በፊንፊኔ/አዲስ አበባ ላይ ያለውን ልዩ ጥቅም ለመወሰን የወጣው ረቂቅ አዋጅ በተሳሳተ የሕገ-መንግስት ትርጓሜ ወይም እሳቤ ላይ የተመሰረተ ስለሆነ ተቀባይነት የለውም።

2ኛ የኦሮሚያ “ልዩ ጥቅም” ወይስ “ልዩ መብት”?

በሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49 ንዑስ አንቀፅ 5 ላይ ለኦሮሚያ ክልል የተደነገገውን “ልዩ ጥቅም” እንመልከት፡-

“የኦሮሚያ ክልል፤ የአገልግሎት አቅርቦት ወይም ተፈጥሯዊ ሀብር አጠቃቀምና የመሳሰሉት ጉዳዮች በተመለከተ እንዲሁም አዲስ አበባ በኦሮሚያ ክልል “መሀል የሚገኝ በመሆኑ” የሚነሱ ሁለቱን የሚያስተሳስሩ አስተዳደራዊ ጉዳዮችን በተመለከተ ያለው ልዩ ጥቅም ይጠበቅለታል” የኢፌዲሪ ሕገ-መንግስት፥ ምዕራፍ አራት፥ አንቀፅ 49 (5)

የሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49 ንዑስ አንቀፅ 5 በረቂቅ አዋጁ ውስጥ የተሰጠውን ትርጉም እንመልከት፡-

“ልዩ ጥቅም” ማለት በሕገ-መንግስቱ ውስጥ እውቅና ያገኙ የኢኮኖሚ፣ ማህበራዊ፣ የባህል፣ የቋንቋ፣ አስተዳደራዊ፣ የልማት፣ የፖለቲካ፣ የአከባቢ ደህንነት፣ የንብረት መብቶች የመሳሰሉትን በልዩ ሁኔታ የኦሮሚያ ክልላዊ መንግስት በአዲስ አበባ ላይ የሚያገኘው ጥቅም ማለት ነው” የኦሮሚያ ክልል በፊንፊኔ/አዲስ አበባ ላይ ያለውን ሕገ-መንግስታዊ ልዩ ጥቅም ለመወሰን የወጣ አዋጅ ቁጥር…..2009 (ረቂቅ አዋጅ)፣ ገፅ 2

በሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49 ንዑስ አንቀፅ 5፣ አዲስ አበባ ከተማ በኦሮሚያ ክልል መሀል የምትገኝ እንደመሆኑ ከአገልግሎት አቅርቦት፣ ተፈጥሯዊ ሀብር አጠቃቀም እና ክልሉንና መስተዳደሩን በሚያስተሳስሩ አስተዳደራዊ ጉዳዮች ላይ የኦሮሚያ ክልላዊ መንግስት “ልዩ ጥቅም” ሊኖረው እንደሚችልና ይህም ሊከበርለት እንደሚገባ ይደነግጋል። በዚህ መሰረት፣ የኦሮሚያ ክልል “ልዩ ጥቅም” በዋናነት ከአገልግሎት አቅርቦት፣ ተፈጥሯዊ ሀብር አጠቃቀም እና ከመስተዳደሩ ጋር በሚያገናኘው አስተዳደራዊ ጉዳዮች ላይ ብቻ የተወሰነ ነው። ነገር ግን፣ የኦሮሚያ ክልል በከተማዋ ላይ ያለውን ልዩ ጥቅም ለመወሰን በወጣው አዋጅ መሰረት ግን ክልሉ ከኢኮኖሚ፣ ማህበራዊ፣ ባህል፣ ቋንቋ፣ አስተዳደር፣ ልማት፣ ፖለቲካ፣ አከባቢ ደህንነት እና ንብረት አንፃር በአደስ አበባ ላይ ልዩ መብት እንዳለው ይደነግጋል።

ነገር ግን፣ በሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49(5) ላይ ከተደነገጉት ከአገልግሎት አቅርቦት፣ ተፈጥሯዊ ሀብት አጠቃቀም እና አስተዳደራዊ ጉዳዮች ባለፈ በሁሉም ዘርፍ በከተማዋ ላይ ልዩ ጥቅም ይገባኛል ማለቱ ፍፁም ተቀባይነት የለውም። በዚህ የተሳሳተ እሳቤና የሕግ-መንግስት ግንዛቤ የመነጩና በረቂቅ አዋጁ ውስጥ የተዘረዘሩት፤ በክፍል ሁለት ተራ ቀጥር 11፥ 12፥ 13፥ 14 እና 16፣ በክፍል ሦስት ተራ ቀጥር 17፥ 18 እና 21፣ እንዲሁም በክፍል አምስት ተራ ቀጥር 30 እና 32፣ በከፊል ወይም ሙሉ በሙሉ ተቀባይነት የላቸውም።

3ኛ የኦሮሚያ ክልል “ሕዝብ” ወይስ “ተወላጅ”?

በኦሮሚያ ክልል በፊንፊኔ/አዲስ አበባ ላይ ያለውን ሕገ-መንግስታዊ ልዩ ጥቅም ለመወሰን በወጣው ረቂቅ አዋጅ መገቢያ ላይ “በኢፌዲሪ ሕገ-መንግስት መግቢያ ላይ የኢትዮጲያ ብሔር፥ ብሄረሰቦችና ሕዝቦች መጪው የጋራ እድላችን መመስረት ያለበት ከታሪካችን የወረስነው የተዛባ ግንኙነት በማረምና የጋራ ጥቅማችንን በማሳደግ ላይ መሆኑን በመቀበላችን፣” የሚለው የሕገ-መንግስታዊ መርህ ተጠቅሷል። ለዚህ መርህ የአዲስ አባባ ከተማ ገና ከአመሰራረቷ ጀምሮ ከኦሮሞ ሕዝብ ጋር የነበራት ኢፍትሃዊ ግንኙነት በማሳያነት የሚጠቀስ ነው።

በእርግጥ አዲስ አበባ የሀገሪቱ ዋና ከተማ እንደመሆኗ መጠን በሁሉም ዘርፍ እየሰፋችና እያደገች መሄዷ የማይቀር ነው። በዚህ ምክንያት፣ የከተማዋ እድገት የራሷ ግዛት በሆነው የ54ሺህ ሄክታር ላይ ብቻ ተወስኖ ሊቀር አይችልም። ከተማዋ በኦሮሚያ ክልል መሃል እንደመገኘቷና የመሬት ይዞታዋ ውስን እንደመሆኑ መጠን፣ ከተማዋ እያደገች በሄደች ቁጥር በዙሪያዋ ካለው የኦሮሚያ ልዩ ዞን ጋር መሬት እና አገልግሎት እንድትጋራ ትገደዳለች። ነገር ግን፣ ከተማዋ ላለፉት 130 ዓመታት ስታደርግ እንደነበረው፣ በዙሪያዋ ያለውን የኦሮሞ ገበሬ እያፈናቀለች መቀጠል የለባትም። ከዚያ ይልቅ፣ አዲስ አበባ እና በዙሪያዋ ያሉት የኦሮሚያ ክልል ነዋሪዎች በጋራ እጅ-ለእጅ ተያይዘው አብረው ማደግ አለባቸው። ለዚህ ደግሞ በአንቀፅ 49(5) ላይ በተደነገገው መሰረት የክልሉና የከተማ መስተዳደሩ መካከል፤ በአገልግሎት አቅርቦት፣ ሀብት አጠቃቀምና አስተዳደራዊ ጉዳዮች ረገድ ግጭት እንዳይፈጠር በሚያስችል መልኩ ዝርዝር ጉዳዩ በሕግ እንዲወሰን በሕገ-መንግስቱ ተደነገገ።

በዚህ መሰረት፣ የሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49(5) የአዲስ አበባ እና ከኦሮሞ ሕዝብ ጋር የነበራትን የተዛባ ግንኙነት ለማረምና የኦሮሞን ሕዝብና የከተማዋን ነዋሪዎች የጋራ ጥቅም ለማረጋገጥ ያለመ ነው። በተለይ ደግሞ በአዲስ አበባ ዙሪያ ያለው የኦሮሞ ሕዝብ ከከተማዋ እድገት ጋር ተያይዞ ከመሬት ያለመፈናቀል መብቱን ለማረጋገጥ ያለመ ነው። ይህ ደግሞ፣ አንደኛ፡- መሬት በሀገራችን ዋንኛ የሃብት ምንጭ ስለሆነ የሀገሪቱ ብሔሮች፣ ብሄረሰቦችና ሕዝቦች የፍትሃዊነት ተጠቃሚነት አንዱ ማረጋገጫ መሳሪያ መሆኑን፣ ሁለተኛ፡- በሀገራችን ሁኔታ መሬት ከማንነት ጋር የተያያዘ ስለሆነ ብሔር ብሄረሰቦች የማንነት መገለጫዎቻቸውን ማሳደግ የሚችሉት ከመሬት ያለመነቀል ዋስትና ሲያገኙ ነው” ከሚለው የሕገ-መንግስት ጋር በቀጥታ የተያያዘ ነው።

ከላይ ለመግለፅ እንደተሞከረው፣ የሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49(5) መሰረታዊ ዓላማ በጥቅሉ የኦሮሚያ ክልል ሕዝብን፣ በተለይ ደግሞ በአዲስ አበባ ዙሪያ የሚኖሩ የኦሮሞ ብሄር ተወላጆችን መብትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት በማረጋገጥ ላይ ማዕከል ያደረገ ነው። ከዚህ በተጨማሪ፣ የኦሮሚያ ክልላዊ መንግስት የማስተዳደር ተጠሪነቱ ለክልሉ ሕዝብ ነው። ስለዚህ፣ ክልላዊ መንግስቱ የሚያወጣቸው አዋጆች፣ ደንቦችና መመሪያዎች ዋና ትኩረታቸው የክልሉን ሕዝብ መብትና ተጠቃሚነት በማረጋገጥ ላይ ማዕከል ሊያደርጉ ይገባል። ነገር ግን፣ የኦሮሚያ ክልል በፊንፊኔ/አዲስ አበባ ላይ ያለውን ሕገ-መንግስታዊ ልዩ ጥቅም ለመወሰን በወጣው አዋጅ ዋና ትኩረቱ ለክልሉ ሕዝብ ሳይሆን በአዲስ አበባ ከተማ የሚኖሩ የኦሮሞ ብሄር ተወላጆችን ጥቅምና ተጠቃሚነት በማረጋገጥ ላይ ነው። በመሆኑም፣ ረቂቅ አዋጁ በተሳሳተ ግንዛቤና የሕገ-መንግስት ትርጓሜ ላይ የተመሰረተና የክልሉ ሕዝብ መብትና ተጠቃሚነት ስለማያረጋግጥ ተቀባይነት የለውም።

በመጨረሻም፣ የኦሮሚያ ክልላዊ መንግስት የኢፌዲሪ ሕገ-መንግስት የማሻሻል ዓላማና ግብ ካለው በሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 106 መሰረት ተግባራዊ አንቅስቃሴ ማድረግ ይጠበቅበታል። ነገር ግን፣ የሕገ-መንግስቱን ድንጋጌዎችና መርሆች የሚጣረስ ረቂቅ አዋጅ በማዘጋጀት “ሕግ-መንግስታዊ ልዩ ጥቅም” ይከበርልኝ ብሎ መጠየቅ አይችልም፥ አይቻልም። በአጠቃላይ፣ በሕገ-መንግስቱ አንቀፅ 49(5) ላይ የተደነገገውን የክልሉን “ልዩ ጥቅም” ለመወሰን የቀረበው ረቂቅ አዋጅ፤ በተሳሳተ እሳቤና በአጉል የቃላት ጨዋታ የታጨቀ፣ የአዲስ አበባ ነዋሪዎችን ሕገ-መንግስታዊ መብትና የከተማ መስተዳደሩን ራስን-በራስ ስልጣን የሚፃረር፣ እንዲሁም የኦሮሚያን ክልል ሕዝብና መንግስት መብትና ተጠቃሚነት የማያረጋግጥ በመሆኑ ተቀባይነት የለውም።

posted by Gheremew Araghaw

ሌ/ጄነራል ጻድቃን ፣ ህወሃት ፣ ኤርትራ እና ቀይ ባህር

በነጻነት ቡልቶ

ክፍል አንድ

ጄነራል ጻድቃን፣የውጭ ጉዳይና የደህንነት ፓሊሲእና  “የፓለቲካ ችግሮች

በግሪክ አቴናና በስፓርታ መካከል የተካሄደውን የጦርነት ታሪክና ከጦርነቱ ጋር የተያያዙ ስትራቴጃካዊ ጽንሰ ሃሳቦች በማፍለቅ ከሚደነቀው ጥንታዊው የታሪክ ጸሃፊ  የቱስዳይስ  The Peloponnesian war  ጀምሮ  እስከ  የጀርመኑ ካርል ቮን ክልሽዊትዝ  On War ፣  የባህር ሃይል  ስትራቲጂ አባት አልፌሬድ ማሃን The influence of Sea Power Upon History፡ ከዘመን ተሻጋሪ  የስትራቴጂ አስተምሮዎች ፈላስፋ ቻይናዊው ከሰን ዡ The Art of War  አንስቶ እሰከ ሉትዋርክ፣ ኮሊንስ የመሳሰሉ የዘመናችን የስትራቴጂና የደህንነት ጥናቶች ታላላቅ ተመራማሪዎችና  ምሁራን  የጻፏቸውንና ያፈለቁዋቸውን የስትራቴጂ ጽንሰ ሃስቦችና ቀመሮች  በጥልቀት ማጥናትና ማወቅ አስፈላጊና ጠቃሚ ናቸው፡፡  የሴኪዩሪቲና የስትራቴጂ እውቀቶችን ባካበቱ ምሁራንና ተመራማሪዎች የሚጻፉ የአብይ ስትራቴጂ (Grand strategy) ንድፈ  ሃሳቦችና ጽንሰ ሃሳቦች፣  ከነዚህ የሚመነጩ የብሄራዊ ደህንነት ስትራቴጂ ቀመሮችን ተመርኩዞ  የውጭ ጉዳይና የደህንነት ፓሊሲዎችን መንደፍ ሀገራችን ኢትዮጵያ ለተጋረጡባት ድርብርብ የፖለቲካ ችግሮችና ከችግሮቹም የሚመነጩትን ዘርፈ ብዙ የደህንነት አደጋዎችን ለመከላከል የማይናቅ ድርሻ አላቸው። በእነዚህም ዙሪያ  ጥልቀት ያላቸው ጥናቶችን ማድረጉ አስፈላጊ ነው። እነዚህንም የሚያስፈጽሙ አካላት መኖርና መጠናከር ለኢትዮጵያም ሆነ ለማንም ሀገር አስፈላጊ ከሆኑ ተቋማት ውስጥ በቀዳሚነት የሚቀመጡ መሆናቸው አይካድም። ከዚህ አኳያ ጄነራል ጻድቃን በእውቀት ላይ የተመሰረቱ ፖሊሲዎችና ተቋማት ለአንድ ሃገር የሚበጁ እንደሆኑ ወደ አደባባይ ጉዳዩን ማቅረባቸው ያስመሰግናቸዋል።

ነገር ግን በዋነኝነት በአንድ ሀገር ውስጥ የሚገኙ የፖለቲካ ስርአት መሪዎች ባህሪ ፣ የፖለቲካ ታሪካቸው (track record)፣ የሚከተሉት ኣካሄድና የፓለቲካ ፍላጎት በሀገሪቱ ዕጣ ፈንታ ላይ ቀዳሚና  ወሳኝ (Decisive) ድርሻ እንዳላቸው ክርክር የሚያስፈልገው ጉዳይ አይደለም። ይህንን ቀላል ዕውነት መረዳት የችግሮቻችንን መሰረት ለማወቅ ፣ አውቆም በቀዳሚነት የሚያስፈልገው ያለፈው 26 አመት ህወሃት የዘረጋውን  የፓለቲካ ስርአትና ተከትሎት የመጣውን  ግዙፍ  የደህንነት አደጋዎች ለመገንዘብ ይረዳናል።  ይህን አደጋ ለመቀልበስ ደግሞ ቁርጠኝነትና  የፓለቲካ ወኔ (Political will)  መኖር   ዋናው ቁልፍ ነው። ይህም በመሆኑ ነው “የፓሊሲዎች ቈንጮ የሆነውን የውጭ ጉዳይና የደህንነት ፖሊሲ” በባለቤትነት፣ በአስፈጻሚነትና በኣስተግባሪነት አሁን ላለው የሀገሪቱ የደህንነት ስጋት ዋና ቀፍቃፊ ምንጭ ለሆነው  የሕወሃት አመራር መስጠት ውሻን ሉካንዳ ቤት እንዲጠብቅ ከማድረግ ይቆጠራል ብዬ የምከራከረው። የብሄራዊ  ደህንነት አደጋዎች አመንጪና አሽከርካሪ (driver) የሆነውን አካል የዚህ ፖሊሲ ባለቤትና አስፈጻሚ ማድረጉ ስርአቱን ትንሽ ጠጋግኖ ለማስቀጠል ይረዳ እንደሆን እንጂ በዘለቄታው የኢትዮጵያን የደህንነትና ተያያዥነት ያላቸውን ዘርፈ ብዙ የፖለቲካ  ችግሮች  ማስወገድ አይቻልም። እንዳውም በተቃራኒው እነዚህ  ዘርፈ ብዙ የሀገሪቱ የፓለቲካ ችግሮች ተወሳስበው መቀጠላቸውና  ሀገሪቱንም ሆነ የአፍሪካ ቀንድን ለከፋ ትርምስና የደህንነት ኣደጋ ማጋለጣቸው አይቀሬ ነው።

ህወሃት የስልጣን ዕድሜውን ማስቀጠያ መርህ ወይም ከልቡ የሚያምንበት ገዢ ሃሳብ ከጠፋበት ሰንበትበት ብሏል። ህወሃቶችንና ኢህአዴጎችን አጣብቆ የሚያቆያቸው መርህ ፍርክርክ ባለበት፤ በተለይ ከቀድሞ መሪያቸው ከመለስ ዜናዊ ህልፈት በኋላ በእውር ድንብር በሚሄዱበት፤ በውስጣቸው የሚገኘው ቅራኔና ክፍፍል በጦዘበት፤ ሆኖም ላንሰራፉት የአንድ ብሄር የበላይነትና የዘረፋ ስርአት መሳሪያ የሆነን የመንግስት ስልጣን እንዳያጡ ተጣብቀው የሚገኙበት ሁኔታ ላይ ነው ያሉት። የኢትዮጵያን ህዝብ የሚያማልሉበት፣ የሚያሳምኑበትና ከጎናቸው የሚያሰልፉበት ሃሳብ እንደሌላቸውም ግልጽ ከሆነ ቆይቷል። ባጠቃላይም በህወሃት የበላይነት ስር የሚገኘው የፖለቲካ ስርኣት የቅቡልነት፣ የህጋዊነት፣ ብሎም የራስ መተማመንና የውህድ አመራር እጦት ድርብርብ ቀውሶች ታማሚ ሆኖ በሚማቅቅበት በአሁኑ ቀውጢ ሰዓት ላይ ጄ/ል ጻድቃን አንድ መላ ይዞላቸው የመጣ ይመስላል።  ምናልባትም “የሕዝብ የአስተሳስብ አንድነት” ሊያመጣ የሚችል ሁሉን አሰባሳቢ ገዢ ሃሳብ ነው ብለው ገምግመው ሊሆን እንደሚችል ከግምት ውስጥም ማስገባት ያስፈልጋል።

“ከህገ መንግስቱ በታች የፓሊሲዎች ቁንጮ” የሆነው የውጭ ጉዳይና የደህንነት ፓሊሲ በአግባቡ ተቀርጾ፣ ይህንን በቋሚነት የሚሰራ ኣስፈጻሚ አካል ማደራጀት ዋነኛ የኢትዮጵያ የፓለቲካ ችግሮች መፍቻ ምትሃታዊ አቅም (ማጂክ ዋንድ) ወይም የብር ጥይት (ሲልቨር ቡሌት) እንዳለው ተደርጎ በጄነራሉ ሰፊ ትንታኔ የተሰጠበት አይነተኛ ምክንያትም ከላይ የተዘረዘሩትን ግቦች ለማስፈጽም እንዲረዳ ታስቦ ሊሆን ይችላል። በመሰረቱ የኢትዮጵያ ዋነኛ ችግር ራሱ የህወሃት/ኢህአዴግ አገዛዝ ነው። አገዛዙ የሚያራምዳቸው ዘርፈ ብዙ ጸረ-ህዝብና ጸረ -ዲሞክራሲያዊ ተግባሮቹ  በኢትዮጵያ ውስጥ ለሚገኙ ችግሮች ዋነኛ ምንጭና ተዋናይ መሆኑን በገሃድ የሚያሳዩ ምስክሮች ናቸው። ለዚህም ነው ጄ/ል ጻድቃን በሰፊው ትንታኔ የሰጠበት የውጭ ጉዳይና የደህንነት ፓሊሲ መኖር አለመኖር ወይም ይህን ፓሊሲ የሚከታተልና አማራጭ ሃሳቦችን የሚያቀርብ ቋሚ አካል መኖር አለመኖር ሕወሃትን ቀስፎ ከያዘውና ከሚያሰቃየው የውስጥ ደዌው ጋር እምብዛም ተያያዥነት የለውም ብሎ መከራከር የሚቻለው። ጄ/ል ጻድቃን “የፓለቲካ ችግሮች”  በሚል ጥቅል ሀረግ አደባብስው ያለፉዋቸውን ሕወሃት ሰራሽ የሆኑ ችግሮችን እንደሚከተለው ማቅረብ ይቻላል።

ዋናው የኢትዮጵያ የደህንነት ኣደጋ የሀቀኛ ዴሞክራሲያዊ ስርአት አለመኖር ነው። ትልቁ የደህንነት አደጋ የኢትዮጵያን የብሄር ችግሮች ፈትቷል ተብሎ ከጅምሩ ሕወሃት እንደ ትልቅ ስኬት ሲመጻደቅበት የቆየው ፌዴሬላዊ ዲሞክራሲያዊ ስርአት ዴሞክራሲያዊም ፌዴራላዊም አለመሆኑ ነው! የህወሃትን ፍላጎት፣ የበላይነት፣ የዘረፋ፣ የኣድሎአዊነትና የዘረኝነትን ስርዓት ማስጠበቂያና ማስቀጠያ መሳሪያና ጭንብል ከመሆን በዘለለ የተባለውን ሐቀኛ ዴሞክራሲንም ሆነ ፌዴራሊዝምን እውን አለማድረጋቸው ነው።

ህወሃት መራሹ የኢትዮጵ እገዛዝ ዛሬ የኢትዮጵያን ህዝብ በባርነት ቀንበር ውስጥ ጠፍንጎ ይዞ፣ ስልጣን ከላይ እስከ ታች ድረስ በአንድ ብሔር ቁጥጥር ስር አስገብቶ አይን ያወጣ ዘረፋ፣ ግድያና አፈና መፈጸሙና ማስፈጸሙ የህዝብና የዜጎች የዕለት ተዕለት ትእይንት የሆነባት አገር ናት ኢትዮጲያ!  ህዝቦቿ ባዶ እጃቸውን አደባባይ ወጥተው የመብትና የዴሞክራሲን ጥያቄ ባቀረቡ ቁጥር መልሳቸው በአጋዚ ቅልብ ጦርና በፌዴራል ፖሊስ  እንደ ጠላት በጥይት የሚቆሉባት፣ ዜጎቿ በጅምላ የሚታሰሩባት፣ የሚፈናቀሉባት፣ በየአመቱ በ10 ሚሊዮን የሚቆጠሩ ልጆቿ የሚራቡባት፣ በሺዎች የሚቆጠሩት ደግሞ ለተሻለ ሕይወት ወደ ስደት ሲሄዱ በባሕር ላይ የዓሳ ነባሪ ቀለብ ሆነው የቀሩባት፣ እህቶቻችን የአረብ ገረዶች ሆነው ለወሲብ ጥቃት የተጋለጡባት፣ ከፎቅ ላይ እየተወረወሩና በፈላ ውሃ እየተቀቀሉ በየቀኑ ሬሳቸው ወደ አገር ቤት የሚጫንባት፣ ነዋሪዎቿ በቆሻሻ ክምር ናዳ የሚያልቁባት አገር ሆናለች ኢትዮጲያ!  ከዚህም በተጨማሪ ዜጎች የመኖር ዋስትና ተነፍጓቸው በሰላም ከቤታቸው ወጥተው በሰላም መግባት የሚችሉበት ሕይወት የሩቅ ዘመን ትዝታ ከሆነ ሰነባብቷል።  እንደ አሸን የፈሉ የስርዓቱ ሰላዮች እስከ ቤተክርስቲያንና መስጊድ ድረስ ሳይቀር ለመሰለልና አለመተማመንን ለመፍጠር  የተሰማሩባት፣ ዘረፋ፣ ውሸት፣ ሌብነትና ማጭበርበር ባህል የሆነበትና ሰዎችን እንደሸቀጥ የማዘዋወር ንግድ እየተንሰራፋ የመጣበት አስደንጋጭ ሁኔታም ተፈጥሯል። እነዚህና ሌሎች እዚህ ላይ ያልተዘረዘሩ ተወራራሽ ችግሮች ህወሃት በሚመራው አገዛዝ የተፈጠሩ ናቸው።

ጄነራል ጻድቃን በእድገትም፣ በዲፕሎማሲም ሆነ በሰላም ማስከበር ወዘተ በአለም ማህበረሰብ ዘንድ የሃገራችን ተቀባይነት ጨምሯል በማለት የህወሃትን አገዛዝ “ስኬቶች” እውቅና በመስጠት ችግሩ በዋነኛነት የውጪና የደህንነት ፖሊሲ ችግር ነው በሚል አገላለጽ  ለማድበስበስ ሞክረዋል። እንዲሁም ብጥብጥና ትርምስ የፈጠሩት የጸረ ሰላም ሃይሎች በቀጥታ ከሻዕቢያ ወይም በሻዕቢያ መንግስት አቀነባባሪነት የተፈጠረ ነው የሚል አንደምታ ያለውም ሃሳብ አስቀምጠዋል። በተለይም ደግሞ ጄነራሉ የኢትዮጵያ ህዝብ ያነሳውን ተደጋጋሚ የመብትና የነጻነት ጥያቄ በሻዕቢያ ተላላኪነት የፈረጇቸው ሽብርተኞችና የጸረ ህዝብ ሃይሎች ሴራ አድርገው ለማቅረብ የሞከሩበት ሂደት በጣም አስገራሚ ነው።

የህወሃት ትግራዮች የበላይነት በሌሎች ህዝቦች ኪሳራ በኢኮኖሚ፣ በፓለቲካ፣ በወታደራዊ፣ በደህንነት ተቋማት ውስጥ የአንበሳውን ድርሻ እንዲኖራቸው መደረጉና ይህም ኢፍትሃዊ አሰራር በሌላው ኢትዮጵያዊ ላይ የፈጠረው የበይ ተመልካችነት፣ የባይተዋርነትና የሁለተኛ ደረጃ ዜግነት ስሜት በህዝቦች አብሮ የመኖር እድል ላይ አሉታዊ ጥላውን አሳርፏል። ይህም ጤናማና የተረጋጋ ማህበረሰብ ለዘለቄታው ለመፍጠር በሚደረገው ሂደት ላይ የራሱን ሳንካ ማሳረፍ ብቻ ሳይሆን ህዝብ ለህዝብ፣ ብሄር ለብሄር በጎሪጥ ኣንዲተያይ፣ በተቃርኖ እንዲቆምና ወደ ግጭት ምናልባትም ፍጅት ወደሚያስከትል ደረጃ ያደርሰው እንደሁ እንጂ  የብሄራዊ ደህንነትን ወደሚያረጋግጥ፣ የሰላምና መረጋጋትን ዋስትና ወደሚያስቀጥል መንገድ ፈፅሞ ሊመራው አይችልም።

እጅግ ጥልቀት ያለው የደህንነት ፖሊሲ ተቀመረ አልተቀመረ ፋይዳ ቢስ ነው። መሰረታዊ ምክንያቱም ይህ ፓሊሲ ሊከላከላቸው የሚችሉ የደህንነት አደጋዎች መሰረታዊ ምንጫቸው የደህንነት ፖሊሲ አወጣለሁ የሚለው ራሱ ህወሃት የዘረጋው አምባገነናዊ፣ ዘራፊ፣ ዘረኛ፣ አድሎአዊ የአፓርታይድ መሰል ስርአት በመሆኑ ነው! ጅራፍ ራሱ ገርፎ ራሱ ይጮሃል እንዲሉ ህወሃት ራሱ የሃገሪቱ ዋነኛ የደህንነት ስጋት ሆኖ ሳለ “በጥልቀት የተጠናና ምልእኡ የሆነ የሃገሪቷን የደህንነት ፖሊሲ አስፈጻሚ/አስተግባሪ ምሆኑ በጣም አስቂኝ ያደርገዋል። ጄነራሉም ቢሆኑ ህወሃትን የሃገሪቷ የደህንነት ስጋቶችና አደጋዎች የሚያመንጭ ኃይል ሆኖ ሳለ ራሱ መፍትሄ ብሎ የሚያስቀምጠውን የደህንነት ፖሊሲ ባለቤትና አስፈጻሚ ሊሆን እንደማይችል መረዳት የገባዋል። በህወሃት የበላይነት የሚዘወረው አገዛዝ የሃገሪቷ ትልቁ የደህንነት ስጋትንና አደጋ ስለመሆኑ መካካድ አያስፈልግም። ጄነራል ጻድቃን ይህንን ሐቅ ጠንቅቀው የሚረዱት ይመስለኛል።

ከላይ እንደተጠቀሰው እጅግ ከባዱ የኢትዮጵያ የደህንነት አደጋ ህወሃት በመላው የኢትዮጵያ ህዝብ ላይ ያንሰራፈው የትግራይ የበላይነት ወይንም የገዢ መደብነት ስርአት ነው። ይህም ስርዓት በፖለቲካው፣ በኢኮኖሚው፣ በመንግስታዊ ተቋማት፣ በመከላከያ፡ በደህንነት  “እንወክለዋለን የሚሉትን” የትግራይ የህዝብ ቁጥር ፈጽሞ የማይመጣጠን የአናሳ ብሔር አባላትን የተጠቃሚነት፣ የፈላጭ ቆራጭነት፣ ኢፍትሀዊ በሆኑ መንገዶች ለዘመድ አዝማዶቻቸው ሁሉ ሳይሰሩ በአንድ ጀንበር ባለሃብት የሚሆኑበትንና የሚከብሩበትን መንገድ በግልጽና በስውር ያመቻቸ እኩይ ስርዓት ነው። በሌላ በኩልም  በየእስር ቤቶቹ የሌሎች ብሄር ተወላጆች “አንተ አማራ፣ አንተ ኦሮሞ፣ አንተ  ጉራጌ. ሽንታም ” በማለት እያዋረዱ ትግሪኛ ተናጋሪ በሆኑ የሰርዓቱ ሰዎች የሚፈጸሙ እጅግ ዘግናኝ ግፎችና ሰቆቃዎችን እዚህ መዘርዘሩ ለቀባሪው ማርዳት ነው። የዚህ መጥፎ ስርዓት ሰላባ የሆነው የኢትዮጵያ ሕዝብ ለሃያ ስድስት ዓመታት ያየው፣ የሰማው፣ የደረሰበትና ያንገፈገፈው የግፍ ዋንጫ ነውና! በብዙ መገለጫዎች የሕወሃትን የበላይነት፣ መሰሪነት፣ ስግብግብነት፣ ጭካኔ ማሳየት ይቻላል። ለዚህም ነው ህወሃት የሚዘውረው አገዛዝ ከመቼውም ጊዜ በላይ የኢትዮጵያ ብሄራዊ የደህንነት ስጋትና አደጋ ተደርጎ የሚቆጠረው። ጄነራል ጻድቃን ይህን ራሱ ስጋት የሆነውን ሃይል ነው እንግዲህ ሃገሪቷን የሚያረጋጋና ከተደቀኑባት የደህንነት አደጋዎችም መጠበቅ የሚያስችል የደህንነት ፖሊሲ እንደሚያወጣና የፖሊሲው ይዘትም ምን መሆን እንዳለበት የተናገሩት!

የኢትዮጵያ ህዝብ በፍትህ ህይወቱን የሚመራበትን፣ የህግ የበላይነት በሰፈነበት ስርአት የሚዳኝበትን፣ ፍትሃዊ የሆነ የስልጣንና የሐብት ክፍፍል፣ ማህበራዊ ፍትህ  የሚሰፍንበትን ስርዓት ከምንም ጊዜውም በላይ ይናፍቃል። ዜጎች በነጻነት አብረው የሚኖሩባት ፣ የዘላቂ ሰላምና ደህንነት ዋስትና የተረጋገጠባት፣ ብዙሃኑ እየተራበ ጥቂቶች በጥጋብ የማያገሱባት፣ ማሕበራዊ ፍትህና ብልጽግና ለሁሉም አካባቢዎች በተግባር የሚተረጎምባትን ኢትዮጲያን ማየት ይመኛል። ሆኖም ከምኞት ባሻገር ለነኚህ የተቀደሱ ዓላማዎች መሳካት ዜጎች ሁሉ ከልብ ሊጨነቁባቸው፣ ብሎም በጽናት ሊታገሉላቸው የሚገቡ ግቦች መሆን አለባቸው። አሁንም እደግመዋለሁ!   ዛሬ  በኢትዮጳያ  ውስጥ የተንሰራፋው የሕወሃት ገዢ መደብ ሁሉንም በባለቤትነትንና በበላይነት  ይዞ በሚገኝበት እጅግ አስፈሪና አሳፋሪ ሁኔታ ውስጥ እንገኛለን።

ይህ ዐይን ያወጣ አድሎአዊና ኢፍትሀዊ የስልጣን፣ የሀብትና የጥቅም ክፍፍል ብሎም ይህ ክፍፍል የፈጠረው አስከፊ የሆነ ብሄሮች የጎሪጥ የሚተያዩበት ሁኔታ ሊካድ አይገባውም። እንደውም የብልህና አርቆ አሳቢ፣ ዘመን ተሻጋሪ፣ ባለራይና  የፓለቲካ መፍትሄ አመንጪነት መነሻ መሆን ያለበት ይህን መራር ሐቅ ከምንም በፊት አስቀድሞ በመቀበልና በመጋፈጥ መሆን ይኖርበታል።፡ ምክንያቱም ይህ ነባራዊ   ሁኔታ ለዘለቄታው የሕዝብ አብሮ መኖር፣ ሰላም፣ መረጋጋትና ባጠቃላይ ለሀገሪቱ ህልውና የሚያሰጋ ትልቁ  የደህንነት ፈተና  በመሆኑ ነው። እናም ይህንን  አደገኛ አካሄድ በትዕግስት፣ በጥበብና በቁርጠኝነት በመቀልበስ  የአገሪቱን ህልውና፣ የሕዝቦችን  በእኩልነትና በሰላም መኖር ለማረጋገጥ መጨነቅና መታገል ሲገባ ነው እንጂ ጄነራሉ እንዳነሱት ሃሳብ የችግሮቹን ዋና ምንጭ ትተው ጉዳዩን ከውጪና ደህንነት ፖሊሲ ጋር  በዋነኘት በማያያዝ አይደለም።አለባበሰው ቢያርሱ ባረም ይመለሱ እንዳይሆን።

በኢትዮጵያ ውስጥ መጥቶ የነበረው የጸጥታ ችግር አስቀድሞ ሊታይ ይችል ነበር። በሰው ህይወት፣ በንብረት ላይ ጉዳት ሳያስከፍል፣ የጊዜአዊ ኣስቸኳይ ኣዋጅ ሳያስፈልግ ለመከላከል ይቻል ነበር። ሀገር ተናውጦ “በጊዜያዊ አስቸኳይ አዋጅ ነው የቆመው” ይላሉ ጄ/ል ጻድቃን!  እውን የመጣው የህዝብ ቁጣና አልገዛም ባይነት የፖሊሲ አለመኖር ወይንስ የሕወሃት/ኢህአዴግ ፖሊሲዎች ጸረ-ህዝብነት ያመጡት ነው ብሎ ለጠየቀ ሰው መልሱ ግልጽና ግልጽ ሆኖ ይታየዋል። በተለያዩ ጊዜያት የተተገበሩ የህወሃት ፓሊሲዎች ያመጡት ድርብርብ ችግሮች መሰረቱ የስርዓቱ ጸረ- ዲሞክራሲያዊና ጸረ- ህዝብነት መሆኑ ላይ ነው። ሌላ ምንም ሚስጥር የለውም! ይህን መሰረታዊ ችግር በደህንነት ፖሊሲ ምሉዕነትና አፈጻጸም ያለመኖር  የመጣ ችግር ነው ብሎ ለማቅረብ መሞከር ሃገሪቱ አሁን የገባችበትን ቅርቃር በሚገባ ባለመገንዘብ ወይንም ኃላፊነት በጎደለው መንፈስ ሆነ ተብሎ ለራስ በሚሰላ ጥቅም አማካኝነት ችላ የማለት ጉዳይ እንደሆነ ተደርጎ ነው የሚወሰደው።

ጄ/ል ጻድቃን የስርዓቱን ዝቅጠት “የውስጥ የፓለቲካ ችግር” ሲሉ በደምሳሳው ቢገልጹትም የሀገሪቱን የፓለቲካ ችግሮች ዋና ዋና ገጽታዎች ከዚህ በፊት በጻፉት ጽሁፍ በስሱም ቢሆን እንደገለጹት በዚህኛው ቃለ ምልልሳቸው ሊገልጹና ሊዘረዝሩ አልደፈሩም። መሰረታዊ የህዝብ ጥያቄዎችና ከላይ የተዘረዘሩት እውነታዎች የሚቀየሩበት መሰረታዊ ለውጦች እስካልመጡ ድረስ “የህዝብ የአስተሳሰብ አንድነት” ሊመጣ ከቶም አይችልም። በሀገሪቱ የሚገኙ ችግሮች ስርአቱ የወለዳቸውና ያሳደጋቸው እንደመሆናቸው መጠን በዚህ ስርአት የህዝብ ጥያቄዎች መልስ ሊያገኙ እንደማይችሉ ያለፉት ሃያ ስድስት አመታት ስለ ስርአቱ ማንነትና ምንነት ብዙ አሳይቶናል፤ ብዙም አስተምሮናል። በዚህ ረዥም ሂደት ውስጥ ህወሃት ይበልጥ ከህዝቡ እየተነጠለ ዛሬ አብዛኛው የኢትዮጵያ ህዝብ የስርአቱን መውደቅ የሚናፍቅበት ሁኔታ ውስጥ ይገኛል። ህወሃት የህዝቡን የአስተሳሰብ አድማስ ወደ ሚፈልገው አቅጣጫ ለመምራት ቀርቶ የራሱንም ህልውና ለማቆየት ከማይችልበት አዘቅት ውስጥ መግባቱን ለማሳየት  ብዙ መድከም የሚያስፈልግ አይመስለኝም። እንዳውም ዋናው ጥያቄ መሆን ያለበት ““ሕወሃት የወደቀበት አዘቅት ውስጥ ምን ያህል ጊዜ በሕይወት ይቆይ ይሆን?” የሚለው ይመስለኛል።

በመቀጠልም አሁንም ትልቅ የደህንነት አደጋ  “እያረገዘ ያለ ሊኖር ይችላል” ይላሉ ጄ/ል ጻድቃን። የጊዜ ጉዳይ ነው እንጂ እነዚህ የተረገዙ ችግሮች የፖለቲካ ስርዓቱ መሰረታዊ ለውጥ እስካላመጣ ድረስ መፈንዳታቸው አይቀሬ ነው። ለማርቀቅና ለማጸደቅ ውይንም ለማሻሻል እያሰቡት ያለው የደህንነት ፓሊሲ ይህን የለውጥ ሱናሜ ሊያቆመው ከቶም አይቻለውም። ሌሎች የስርአቱ ፓሊሲዎች ሁሉ የሚመነጩት ከዚህ የህወሃት መለያ ከሆኑት ስግብግብነቱ፣ ጸረ ዲሞክራሲያዊና ጸረ ህዝብ ባህሪያቶቹ በመሆኑ ነው።”መከለስ ያለበት” የውጪና የደህንነት ፖሊሲም ከህወሃት ጸረ ህዝባዊነትና ጸረ ዲሞክራሲያዊነት የሚመነጭና የስርአቱን እድሜ ለማራዘም ተብሎ የሚቀመር በመሆኑ ከመነሻው ጄነራል ጻድቃን እንደተመኙት የችግሮቹ መፍትሄ ሆኖ ሊመጣ አይችልም።

መሰረታዊ የህዝብ ጥያቄዎች በመሰረታዊ ለውጦች እስካልተመለሱ ድረስም “የህዝብ የአስተሳሰብ አንድነት” ሊመጣ አይችልም። የሀገሪቱን ዘርፈ ብዙ የፓለቲካ ችግሮች ለመፍታት የማይፈልግ፣ ይህን ካደረግኩ ስልጣኔን አጣለሁ በሚል ስሌት ዘረኛና አምባገነን የሆነውን የህወሃት የፓለቲካና ኢኮኖሚያዊ የበላይነት ለማስቀጠል የሚተጋ፣ በተንኮልና በመሰሪነት እንዲሁም በጭካኔው የተካነ መሆኑ የተረጋገጠለት ስርዓት የአገሪቱን የጸጥታና የደህንነት ችግሮች ለዘለቄታው ሊፈታ የሚችል ሃይል ሊሆን አይችልም።ከገለማ እንቁላል ጤናማ ጫጩት አይፈለፈልም እንዲሉ! ራሱ የሃገሪቷ የደህንነት ስጋት ስለሆነ ከማንም በላይ የችግሮቹ ምንጭና መንስኤ ነው!

አርበኞች ግንቦት 7ም ሆነ ኦነግ እንዲሁም ሌሎች ጄ/ሉ ያልጠቀሷቸው ሃይሎች ህልውና መሰረት በሃገር ውስጥ ህወሃት የፈጠራቸው ሁኔታዎች፣ ጸረ ህዝብነቱና ጸረ ዴሞክራሲያዊነቱ፣ ራሱ ያወጣውን ህገ-መንግስታዊ መብቶች በተደጋጋሚ በመርገጥ ስላማዊ ህጋዊ ትግልን ለማድረግ ፈጽሞ በማይቻልበት ደረጃ የፖለቲካ ምህዳሩን በማጥፋቱ እንጂ እነዚህን የፓለቲካ ሃይሎች ሚረዱ ሁሉ፡  ኤርትራን ጨምሮ ስለፈለጉ ሊሆን አይችልም። ጭቆና ባለበት ጭቆናን የሚታገሉ ሃይሎች መኖራቸው ተፈጥሯዊ እውነታ ነው። የነዚህን ሃይሎች ተጽዕኖ ለመቀነስና ጨርሶውኑ ለማጥፋት የደህንነት ፖሊሲ አይነቶች ቢደረደሩ ምንም የሚፈጥረው ፋይዳ የለም። የነዚህ ሃይሎች የህልውና መሰረት ስርዓቱ የፈጠራቸው ዘርፈ ብዙ “የፖለቲካ ችግሮች“ ናቸው። የስርዓቱ ጸረ ህዝብነትና ጸረ ዲሞክራሲያዊነት እስካለ ድረስ በየፊናው የሚደረገው ትግል እያደገና እየሰፋ እንደሚሄድና ህዝቡ ከዚህ አስከፊ ቀንበር ነጻ ለመውጣት ምንም አይነት መስዋዕትነትን ከመክፈል ወደኋላ እንደማይል ጄኔራሉ የሚጠፋቸው አይመስለኝም።

(ይቀጥላል)

ነጻነት ቡልቶን ቀጥሎ ባለው የኢሜልና ፌስቡክ አድራሻ ማግኘት ትችላላችሁ

Netsanetbulto2017@gmail.com

https://www.facebook.com/netsanet.bulto.58

posted by Gheremew Araghaw

ማንኛውም ኢትዮጵያዊ በየትኛውም የኢትዮጵያ ምድር ላይ ልዩ ጥቅም አለው! የሚኒስትሮች ምክር ቤት ውሳኔ የሕወሓት ሀገር ከፋፋይ ቀጣይ አጀንዳ አካል ነው

(የጉዳያችን ማስታወሻ)
ጉዳያችን / Gudayacnhn
ሰኔ 21/2009 ዓም (ጁን 28፣2017)
++++++++++++++++++++
ዛሬ ሰኔ 20፣2009 ዓም የሕወሓት ሚኒስትሮች ምክር ቤት የኦሮምያ ክልል በአዲስ አበባ ላይ የሚኖራት ጥቅም በሚል ርዕስ ውሳኔ ማሳለፉ እና የሕወሓት ኢህአዴግ  99% አሸነፍኩ ወዳለበት ምክር ቤት እንደሚመራ ተነግሯል። ጉዳዩ ልዩ መብት የሰጠ የመሰለው ካለ እርሱ ከ26 አመታት በኃላም ገና ፖለቲካ ሀ ሁ እያለ እንደሆነ መረዳት ያለበት ይመስለኛል።

file photo

1/ ልዩ ጥቅም የሁሉም ኢትዮጵያዊ መብት አይደለም እንዴ?
 
ልዩ ጥቅም የሚለው አባባል በእራሱ የመከፋፈል አላማ ያነገበ አባባል ነው።አንድ ሰው ልዩ ጥቅም ለማግኘት ዋናው መሰረት ሊሆን የሚገባው በኢትዮጵያዊነቱ ነው እንጂ የታሪክ የበላይነት ወይንም የዘር መሰረቱ ወይንም የተለየ አነጋገር በመናገሩን መሰረት አድርጎ የሚሰጥ ከሆነ መከፋፈል ነው።ማንኛውም ኢትዮጵያዊ በየትኛውም የኢትዮጵያ ምድር ላይ ልዩ ጥቅም ሊኖረው ይገባል። ልዩ የሚያደርገው ደግሞ ከኢትዮጵያ ምድር በመውጣቱ ነው።ከጃፓን ወይንም ብራዚል የመጣ ሰው የማይኖረው ልዩ ጥቅም ኢትዮጵያዊ ሊኖረው ይገባል።ይህ ማለት ኦሮሞው አዲስ አበባ ላይ በኢትዮጵያዊነቱ ልዩ ጥቅም እንደሚኖረው ሁሉ አዲስ አበቤውም በኦሮምያ ላይ ልዩ ጥቅም አለው።ኦሮሞው በመቀሌ ላይ ልዩ ጥቅም እንደሚኖረው ሁሉ የአክሱሙም ሰው በኦሮምያ ላይ ልዩ ጥቅም አለው።የወለጋው ገበሬ በጎንደር ላይ ልዩ ጥቅም እንዳለው የራስ ዳሽን ገበሬም በነቀምት ላይ ልዩ ጥቅም አለው።ይህ ሁሉ ልዩ ጥቅም የሚመነጨው እንደ ህወሓት የሚኒስትሮች ምክር ቤት በከፋፋይ አጀንዳ ላይ የተመሰረተ ሳይሆን በኢትዮጵያዊነት ሙሉ መብት ሁሉም የኢትዮጵያ ዜጋ እና መሬት በሁሉም የኢትዮጵያ መሬት ላይ ልዩ ጥቅም አለው።የኦሮምያ ልዩ ጥቅም በአዲስ አበባ የሚለው የሚኒስትሮች ምክር ቤት ውሳኔ  በእራሱ ከፋፋይ የሆነው  የስርዓቱ አጀንዳ ቀጣይ ምዕራፍ ነው።
2/ የውሃ ፍሳሽ አገልግሎት ለሁሉም ኢትዮጵያዊ የሚሰጥ አገልግሎት አይደለም እንዴ?
 “የአዲስ አበባ ውኃና ፍሳሽ አገልግሎት በአዲስ አበባ ዙርያ ላሉ የኦሮምያ ክልሎች ያካተተ ይሆናል” ይላል ከአዋጁ አካል ውስጥ አንዱ።አሁንም ውሃ የማግኘት ልዩ መብት የሁሉም ኢትዮጵያዊ መብት ነው።ይህ አዋጅ ባይወጣ ኖሮ በኢትዮጵያዊነቱ በአዲስ አበባ ዙርያ ያሉ የኦሮምያ ክልሎች የውኃ አገልግሎት ላያገኙ ነበር? የውኃ ፍሳሽ አገልግሎት ለማግኘት የልዩ ጥቅም አዋጅ ባይወጣ ኖሮ በኢትዮጵያውነታቸው የማግኘት መብት የላቸውም ነበር? ይህ በእራሱ ከፋፋይ አቀራረብ ነው።በአዲስ አበባ ዙርያ ያለ የኦሮሞ ሕዝብ ውሃ ለማግኘት ልዩ አዋጅ መጠበቅ ነው ያለበት ወይንስ በኢትዮጵያዊነቱ የሚያገኘው መብት ነው መሆን ያለበት? ለአዲስ አበባ ውሃ ፍሳሽ አገልግሎት ወጪ የሚሸፈነው  ቀረጥ  ከኦሮምያ የሚመጣ ገንዘብም ጭምር መሆኑን የሚኒስትሮች ምክር ቤት ሊያረሳሳን ነው ? እናስ የአዲስ አበባ ዙርያ የኦሮሞ ማኅበረሰብ ገና ለገና ከአዲስ አበባ ሕዝብ ጋር አብሮ ይነሳብኛል ልከፋፍለው በሚል እሳቤ ውሃ በልዩ ጥቅም አዋጅ መሰረት ይዘረጋልሃል የሚል አዋጅ ረቂቅ አንድ ሐሙስ የቀረው እና የታመመ የሚኒስትሮች ምክር ቤት ካልሆነ ማን ያወጣዋል?
3/ የጤና አገልግሎትስ የሁሉም ኢትዮጵያዊ መብት አይደለም እንዴ?
 
በአዋጁ ረቂቅ ላይ “አዲስ አበባ ወይም ፊንፊኔ የኦሮሚያ ክልል ዋና ከተማ በመሆኗ በከተማዋ የሚሰጠው የጤና አገልግሎት በከተማዋ ዙሪያ ያሉ የክልሉ ተወላጆችን ታሳቢ ያደረገ ይሆናል” ይላል። የጤና አገልግሎት የኢትዮጵያዊነት ልዩ ጥቅም ነው።ማንኛውም ኢትዮጵያዊ በየትኛውም የሀገሪቱ ክፍልል ቢኖር የጤና አገልግሎት የማግኘት መብቱ ነው።በእዚህ ረቂቅ ላይ አዲስ አበባ እና ኦሮምያ የተለያዩ ሀገሮች ይመስል በአዲስ አበባ የሚሰጠው የጤና አገልግሎት በከተማዋ ዙርያ ያሉ የክልሉ ተወላጆች ታሳቢ ያደርጋል ሲል ዛሬ ተነስቶ ልዩ ጥቅም የሰጠ አስመስሎ ሕዝብ የመከፋፈል አላማ ለማሳካት ብቻ የተገለፀ ነው።
4/ የአዲስ አበባ ሕዝብ እና የኦሮምያን ሕዝብ ከህወሓት በበለጠ ይተዋወቃል 
በእዚህ ረቂቅ አዋጅ ላይ የአዲስ አበባ ስም በፊንፊኔ፣የከተማዋ አንዳንድ ቦታዎች እና አደባባዮች በኦሮምያ ታሪክ ይቀየራሉ የሚል ሃሳብ የያዙ አረፍተ ነገሮች እንዲሁም ኦሮምኛ ከአማርኛ ጋር የስራ መጠቀምያ ይሆናል ይላል።ኦሮምኛ የስራ መጠቀምያ መሆኑ አማርኛ እስካልገባው ድረስ ኦሮምያ የተወለደ ኢትዮጵያዊ በኦሮምኛ አገልግሎት ማግኘቱ ሙሉ መብቱ ነው።ዛሬ ህወሓት እንደ ልዩ ጥቅም አድርጎ ማቅረቡ ነው የማይመቸው። ይህ እንዴት ልዩ ሆኖ ይቀርባል? ኢትዮጵያዊ መብቱ በሚለው ስር የሚገባ ነው።አንድ የጋምቤላ ተወላጅ አዲስ አበባ መጥቶ አማርኛ ካልገባው በጋምቤላ አነጋገር አገልግሎት የማግኘት መብቱ ኢትዮጵያዊነቱ ያጎናፀፈው መብት ነው እንጂ ልዩ መብት ሊባል ያችልም። ሕወሓት ለመከፋፈል ስትፈልግ ልዩ መብት ብላ ትርክት መጀመሯ አስቂኝ ነው። የአዲስ አበባ ስያሜ መቀየር እና የከተማዋን ታሪካዊ ቦታ ከመቀየር አንፃር የተነሳው አገላለጥ በእራሱ የተደናበሩ ሰዎች ያወጡት ረቂቅ አዋጅ ነው። በመጀመርያ ደረጃ በአዲስ አበባ ውስጥ የተሰጡት ስሞችም ሆኑ የአዲስ አበባ የእራሷ ስያሜ እውን ታሪካዊ አመጣጥ የሌለው ባዶ ትርክት ከነበረ የታሪክ ሰዎች ይንገሩን እና እንመን።በሐሰት ታሪክ ግን የትም ሀገር ስም አይቀየርም። ይህንን ልሞክር የሚል ካለ የመስቀል አደባባይ እና የአብዮት አደባባይ ስያሜን ማስታወስ ነው።በሕልም እና በስሜት ሕዝብ ያጋጭልኛል ከሚል እሳቤ ብቻ ሕወሓት ይህንን ማሰቧን እራሱ የኦሮሞ ሕዝብ እና የአዲስ አበባ ነዋሪ ጠንቅቆ ይረዳል።
ባጠቃላይ ልዩ ጥቅም በሚል ቡልኮ የተሸፈነው የህወሓት ሚኒስትሮች ምክር ቤት ረቂቅ አዋጅ አዲስ አበባ እና ኦሮምያን የተለያዩ ሀገር በማስመስል የአዲስ አበባ እና ዙርያዋን ያሉት የኦሮምኛ ተናጋሪ ኢትዮጵያውያን ግንኙነት ኢትዮጵያዊ የሆነ የጋራ እሴት ሳይሆን የጥቅም ግንኙነት ብቻ ያላቸው  አስመስሎ የማቅረብ ሙከራ ነው።መንግስት የተባለ አካል የመጀመርያ ስራው ዜጎቹን በእኩልነት የማስተዳደር፣ሕግ የማውጣት እና የማስፈፀም አቅሙን የማስመስከር  መሆን ይገባው ነበር።ከእዚህ ውጭ አንዱን አስነስቶ በእዚህ አካባቢ ልዩ ጥቅም አለህ።አንተኛው ግን በምትኖርበት ከተማ ከእርሱ ያነሰ ጥቅም ነው የምታገኘው የሚሉ አባባሎች በእራሳቸው ህዝብን ለመከፋፈል የሚደረጉ አጀንዳዎች የማስቀጠል ሥራ አካል ካልሆኑ ሌላ ሊሆኑ አይችሉም። አዲስ አበባ እና ኦሮምኛ ተናጋሪውን ኢትዮጵያዊ ለመከፋፈል አትሞክሩ።ማንኛውም ኢትዮጵያዊ በየትኛውም የኢትዮጵያ ምድር ላይ ልዩ ጥቅም ሊኖረው ይገባል። ሕዝብ የምታገለውም ሁሉም ኢትዮጵያዊ በኢትዮጵያዊነቱ እኩል ልዩ ጥቅም እንዲኖረው ነው።

ይህንን ፅሁፍ የምደመድመው አንድ የኦሮሞ ማኅበረሰብ አክቲቪስት በተናገረው ንግግር ነው። አባበሉ አሁን ሕወሓት እየዳከረበት ካለው የመከፋፈል ከንቱ ሥራ ፍሬ እንደሌለው በሚገባ ያሳየ ነው። አክትቪስቱ ያለው እንዲህ ነበር

“ሕወሓት የኦሮሞ ማሕበረሰብ ከሌላው ኢትዮጵያዊ ወገኑ ጋር ያለውን ማኅበራዊ፣ፖለቲካዊ እና ምጣኔ ሃብታዊ ትስስር በመቶዎች በሚቆጠሩ  ዓመታት ውስጥ ያለፈ እና ጠንካራ የደም ትስስር መሆኑን ህወሓት በደንብ ያወቀው አይመስለኝም።እነርሱ ራቅ ካለ አካባቢ ስለመጡ የእዚህ አይነቱ ጠንካራ ግንኙነት ታሪክ በደንብ የገባቸው አልመሰለኝም።የኦሮሞ ሕብረተስብ አሁን ሕወሓት እለያይበታለሁ እያለ የሚያቀርባቸው አጀንዳዎችን የመለያያ አጀንዳዎች እንደማይሆኑ ጥንት በሰራቸው ስርዓቶች ካፈረሳቸው ቆይቷል።ሕወሓት ትልቅ የመረጃ ክፍተት ላይ እንዳለ መረዳት አለብን” ነበር ያለው።
posted by Gheremew Araghaw

የአባቶቻችንና የአያቶቻችን መስዋእትና ጀግንነት በትግሬ ወያኔዎች ዘመን በእኛ አይዋረድምና አይጣስም -ገረመው አራጋው

ኢትዮጵያን ለማረድና ተቀራምቶ ለመብላት የሱዳንና የትግሬ ወያኔ ስምምነት መንስኤው በእውነት፣ በታሪክና በሀቅ ላይ የተመሰረተ ሳይሆን ከጥቅም ጋር የተያያዘ ጠላትነት ነው፡፡ የሱዳንና የትግሬ ወያኔ ግንኙነት ከ1976 ጀምሮ የተጠነናከረ ሲሆን ይህም የሆነ በወያኔዎች ልመና ነው፡፡ ምክንያቱም አለቃቸውና ጌታቸው የነበር ሻቢያ ማለትም ኢሳያስ ከአሁን ጀምሮ እንዳላያችሁ በማለት ከኤርትራ ስላባረራቸውና ድጋፍ ስለነሳቸው ነው፡፡ ከሱዳን ወደብ ተነስቶ በኤርትራ በኩል እየገባ ከነሱ ይደርስ የነበር ኢትዮጵያን የሚያተራምስ የምእራባዊያን በተለይም የእንግሊዝ የጦር መሳሪያ፣ ትጥቅና የምግብ እርዳታ ስለቆመባቸው ከመቸገርም አልፈው እከትሞላቸው ነበር፡፡

በዚህም ጊዜ ነው የኤርትራ በር ሲዘጋባቸውና የሻቢያ ሞግዚትነት ሲያበቃ ተከዜን ተሻግረው ጎንደር በመድረስ በወልቃይት በኩል ከሱዳን ጋር ግንኙነት የጀመሩ፡፡ ሱዳንም ይህን ችግራቸውን ያውቅ ስለነበርና መሄጃ እንደሌላቸው በማመን ለሚደርግላቸው ውለታ ምላሽ በለምነቱና በሀብታምነቱ ከሚታወቀው የጎንደር ግዛት መሬት በስስት የሚቋምጥ የመቋደስ ምኞት እንዳለው የነገሯቸው በዚህ ጊዜ ነው፡፡ ትግሬ ወኔያዎችም በዚህ ሁኔታ ነው የተጠየቁትን ሁሉ እንደሚፈጽሙ ቃል በመግባት በሱዳንና በምእራባዊያን እርዳታ ለስልጣን ሲበቁ የፈለጋቸውን ያህል የኢትዮጵያን መሬት ሱዳኖች መውሰድ እንደሚችሉ ያሳወቋቸውና በዚህም መልክ ግንኙነታቸው በኢትዮጵያና ሀዝቦቿ ላይ የሁለቱ ወንጀል ተመስርቶ እስከ አሁን ድረስ የቀጠለ፡፡

በእንግሊዝና ሲአይኤ አማካኝነት ሱዳን ውስጥ ሻቢያና ትግሬ ወያኔዎች እስከታረቁበት 1978 ድረስ ለሶስት አመት አካባቢ ሁለቱ ጠላቶች ነበሩ፡፡ በዚህም ወቅት ነው በኢትዮጵያ የባህር በር እንደሚዘጋና ኤርትራ የምትባል ሀገር ትግርኛ ብሄረሰብን ብቻ በሚወክል ሻቢያ አማካኝነት ከኢትዮጵያ መገንጠል እንዳለባት ለመታረቅ የተስማሙና የተወሰነ፡፡

ወያኔ ስልጣን ከያዘ ጀምሮ ለሱዳን የሚሰጠው የጎንደር አስተዳደር አካል የሆነ በጣም ለምና ሰፊ ቦታ ፋሲለደስን ጨምሮ በታሪክ እስከ ደርግ ዘመን ድረስ ሱዳን የይገባኛል ጥያቄ አቅርባበት አታውቅም፤ መረጃ በማቅረብ ልትከራከርበት ቀርቶ፡፡ የትግራይ አካል ስላልሆነ ግድ ባለመሰኘት ለመወዳጃ ሲሉ በጉቦ መልክ ከጎንደር እየቆረሱ ትግሬዎች በደስታ ለሱዳን የሚሰጡት በጣም ለምና ጠቃሚ መሬት ሙሉ በሙሉ ለኢትዮጵያ እንደሆነ ህጋዊና አለማቀፋዊ ብዙ መረጃዎች ያሉት ሲሆን ለሱዳን ስለመሆኑ ግን አንዳችም መረጃ የለውም፡፡ አሁን እየሆነ ያለ መንግስት ነኝ የሚል ትግሬ ሀገሪቱን በቁጥጥሩ ስር በማድረግ እንደፈለገው እየሆነ በጉቦ መልክ የሀገርን በጣም ለምና ጠቃሚ ግዛት ለባእድ አሳልፎ እየሰጠ ነው፡፡

ትግሬ ወያኔ በአንድ በኩል እሱ በወልቃይት ወረራና ዘረፋ እያካሄደ በሌላ በኩል ደግሞ ይህን ወረራ ለማስቀጠል ሱዳን ትረዳው ዘንድ የፈለጉትን ያህል የኢትዮጵያን መሬት በጉቦ መልክ ለሱዳኖች እየሰጠ ይገኛል፡፡ አጀማመራቸውና አመጣጣቸው በአማራ ላይ ጥላቻ ተሞልተው ወንጀል እየፈጸሙ ኢትዮጵያን በማፍረስ ሁሉም እንቅስቃሴያቸውና ግባቸው ለትግራይና ትግሬ ብቻ ስለሆነ ከትግሬና ትግራይ ውጪ የሚደርስ የህዝብ በደልና የሀገር ጉዳት ለግባቸው መሳካት እንደሆነ የሚታያቸው ናቸው፡፡ የለየላቸውና ከዚህ በፊት በአለም ታሪከ ውስጥ ታይቶ የማይታወቅ ጨካኞች ሆነው እንጂ በመሪነት ደረጃ ላይ ሆነው ግን እንዴት ለምና ጠቃሚ የሆነን የሀገር ግዛት ለግል መወዳጃ ሲሉ ለባእድ ያስረክባሉ? ምን አይነት አረመኔዎች፣ ጨካኞችና አደገኞች እንደሆኑ የምናውቃቸው ብንሆንም አረመኔነታቸው፣ ጨካኝነታቸውና አደገኛነታቸው ግን ወሰንና ወደር የሌለውና በተጠናከረ ሀይል በጉልበት ካላስቆምናቸው ገና ገና ከከፋ ችግር ውስጥ ሁላችንንም የሚከቱን ሰይጣኖች ናቸው፡፡

ሰሜን ሱዳን ከ407 ብሄረሰቦች በላይ የሚኖሩባት ነች፡፡ ከሁሉም የአጎራባች ሀገሮች ጋር ግጭት አለባት፤ ከኢትዮጵያም ሀዝብ ጋር፡፡ ላለፉት 14 አመታት በዳርፉርና ቀይ ባህርን ጨምሮ በሰሜን ምስራቅ ሱዳን እንዲሁም ላለፉት 6 አመታት በሁለቱ ቆርዶፋን፣ ብሉ ናይልና አበዬ ሰላም የሌላትና ጦርነት የሚካሄድባት ነች፡፡ ከግብጽ ጋር ከከባድ ግጭት ላይ ናቸው፡፡ ጎንደርን የሚያዋስነውና ለም የሆነው ቦታቸው ብቻ ነው ሰላማዊ የሱዳን ግዛት የሚባል፡፡ ይህም የሆነበት ምክንያት ትግሬ ወያኔወች በኢትዮጵያ በተለይም ወልቃይትን ጨምሮ በጎንደር የሚያካሂዱትን ወንጀል ለማስቀጠል ያመቻቸው ዘንድ ሀገር እያፈረሱና እየቆረሱ የባእድ ሀገር አካል የሆነን የሱዳንን ደህንነት ስለሚጠብቁና ከመሬት ጀምሮ ስጦታ ስለሚያደርጉለት ነው፡፡

ከትግሬ ወያኔዎች ጋር በመተባበር ኢትዮጵያን አፍርሰው በጋራ ለመጠቀም ተባብረው የሚሰሩ የባሽር መንግስትና ትግሬዎች ግን ሊወጡበት ከማይችሉ ጣጣ ውስጥ የገቡ ሲሆኑ በቅርብ ቀን መስመጣቸው አይቀርም፡፡ ወታደር የሆነ ባሽር ልክ እንደ ትግሬዎች ስልጣን የያዘ በጉልበት ነው፡፡ በሰልጣን ላይ 28 አመታትን ያስቆጠረ ሲሆን ያረጃና በጣም በሽተኛ ነው፡፡ በአለም አቀፍ ፍርድ ቤት በወንጀለኛነት ተከስሶ ለመያዝ የሚፈለግና እንደፈለገው መንቀሳቀስ የማይችል ወንጀለኛ ነው፡፡ ከ6 አመት በፊት ምንዛሬው ከ3 ዶላር በታች የነበር የሱዳን ፓውንድ አሁን ከ23 ዶላር በላይ ደርሷል፡፡ 35 ሚሊዮን ህዝብ የሚኖርባት፣ ድሃ የሆነች፣ ማእቀብ የተጣለባት፣ በጦርነት የምትታመስና የተገለለች ሱዳን የውጪ ብድር ከ53 ቢሊዮን ዶላር በላይ ነው፡፡ ከ75 በመቶ በላይ ጥቁር አፍሪካዊ እና ቀሪው ደግሞ ሀበሻዊ፣ ሜሩን፣ ኑቢያ፣ ቤጃና የመሳሰሉት የሰው ዘርን ነን በሚል ሰበብና በ407 ብህረሰቦች በጎሳና ሌላም መከፋፈል ተጨምሮበት ሱዳን የተመሰቃቀለችና በጦርነት የምትታመስ ሀገር ስትሆን መፍረሷ የማይቀር ሀቅ ነው፡፡

በዚች አይነቷም ላይ ነው ተስፋ በመጣልና ታማኝ አገልጋይ በሪያ በመምሰል እያጎበደዱ ትግሬዎች ከሱዳን ጋር በማበር ሀገራችንንና ህዝባችንን የሚጎዱና በጣም ለምና ጠቃሚ የሆነን የኢትዮጵያ መሬት እንደ ቡና ቁርስ ከጎንደር እየቆረሱ ለሱዳን የሚሰጡ፡፡ መሆን የነበረበት ግን ሱዳን የመሬት ጥያቄ በኢትዮጵያ ላይ ካላት በግልጽ በመውጣት በህዝብና በህግ ፊት ቀርበው ምክንያታቸውን ከነመረጃው በማቅረብ ኢትዮጵያን በትክክልና በብቃት ከሚወክሉት ጋር መከራከርና ውሳኔውን መቀበል ነው፡፡ ይህ ከትግሬ ወያኔዎች ጋር በድብቅና በምስጢር ለሁለቱ የጋራ ጥቅም በሚሆን እየተስማሙ የኢትዮጵያን መሬት መውሰድ ግን ወረራ ሲሆን ቦታው የትም ስለማይሄድ ትግሬዎች ሲባረሩ በኢትዮጵያዊያን የጋራ ሀይልና ጥረት መመለሱ የማይቀር ሀቅ ነው፡፡

ኢትዮጵያኖች ግን በተለይም ምሁሮች በእውቀታቸውና ችሎታቸው እስከ አለም ፍርድ ቤት በመድረስ የወያኔዎችን ወንጀል ማጋለጥና ሱዳን የምትወስደውን የመሬት ስጦታ በመረጃ በተደገፈ መቃወምና ተቀባይነት እንደሌለው ማሳወቅ አለባቸው፡፡ ጀግና ጎንደሬዎች በጀግንነታቸው በመቀጠልና ከሌሎች ኢትዮጵያዊያን ጋር በመሆን የሱዳንን ወራሪ ሀይል መጋፈጥና ማጥቃት ግድ የሚል ነው፡፡ የሱዳን ወራሪ ሀይል ከትግሬ ወያኔዎች ጋር በመተባበር በጎንደር በኩል ሀገር እየወረሩና ህዝብን እየወጉ እንደሆኑ የሚታወቅ ሀቅ ነው እና ሁለቱንም ጠላቶች ጨክኖ ማጥቃት ግዴታ ሲሆን የህልውናና የመብት ጉዳይ ነው፡፡ አድማሱንም በማስፋት በጉሙዝ ማለትም በመተከልና በቤሻንጉል በኩል ከሚገኙ መሳሪያ ያነሱ የሱዳን ተቃዋሚ ሀይሎች ጋር ግንኙነት ማድረግና በጋራ ሱዳንን ማጥቃት ግድ ይላል፡፡

ጎንደርን ጨምሮ የወልቃይት በትግሬዎች መወረር፣ በጎጃምና በአጠቃላይ በአማራ ላይ እየደረሰ ያለን የትግሬዎች ወንጀል የሚያንቀሳቅሰው ሞተሩና የሚያስሄደው ነዳጅ ዘመናት ያስቆጠረ የሱዳን እርዳታ ነው፡፡ በጦርነት እየታመሰችና በተለያየ ችግር እየሰጠመች ያለች ሱዳን ግን ትግሬዎችን በረጅም የምታዋጣቸው ስለመሆኗ በቅርብ የሚታይ ጉዳይ ነው፡፡

ኢትዮጵያ ትቅደም

ገረመው አራጋው

 

መንግሥትነት ከቤት ይጀምራል -ምሕረት ዘገዬ


ፈረንጆች “Charity begins at home.” ይላሉ፡፡ እንዲህ ሲሉ መልካምነት ወይም በጎነት ከቤት እንደሚጀምር ለመግለጽ ነው፡፡ እኔም ከዚህ አባባል ኮርጄ “መንግሥትነት ከቤት ይጀምራል” አልሁ፡፡ በመሠረቱ ከቤት የማይጀምር ነገር የለም፡፡ ከቤት የሚጀምር ነገር በጎም ሆነ ክፉ በውጭም ይታያል፡፡ ከቤት ያልጀመረ ከውጭ አይመጣም፡፡ ስለዚህ የብዙ ነገሮች መሠረት ቤት ነው፡፡ የሰው ዕድገት የሚጀምረው ከቤት በመሆኑ ቤታችን በኛነታችን ላይ ያለው ተፅዕኖ ቀላል አይደለም፡፡ “እናቷን አይተህ ልጅቷን አግባ” መባሉም ለዚህ ነው፡፡

እናትና አባት መልካም ሰዎች ከሆኑ በአብዛኛው ልጆችና የልጅ ልጆችም መልካም የመሆናቸው ዕድል የሰፋ ነው፡፡ በተቃራኒው እናት ክፉ ብትሆን ሴት ልጆቿ የእርሷን መጥፎ አርአያ ተከትለው ክፉ የመሆን መጥፎ ዕድል ሊገጥማቸው ይችላል፡፡ ለአብነት ባሏን የምታታልል ሚስት ማታለል የፅድቅ ሥራ እንደሆነ ያህል የምታምን ልጃገረድ ነው ለማኅበረሰቧ የምታበረክተው፡፡ ባል ሰካራምና አምሽቶ የሚገባ በድራቦሹም በሥራ ስትደክም የዋለችዋን ባለቤቱን የሚያንገላታና በስካር መንፈስ በመነዳት ቤተሰቡን የሚያምስ ከሆነ ወንዶች ልጆቹም ሲያድጉ የርሱን ባሕርይ በመያዝ ቤታቸውን የሚበጠብጡ ይሆናሉ፤  ዕድል ከዚህ ካልሰወራቸው፡፡

መግቢያየ ግልጽ ይመስለኛል፡፡ ለአንድ ሀገር አመራርም እንበለው አስተዳደር ከጥሩ ቤተሰብ መውጣት ወሳኝ ነው፡፡ ቀደም ካለ ጊዜ ጀምሮ የሀገራችንን የአስተዳደር ልጓም የሚይዙ ዜጎቻችንን አስተዳደግና የልጅነት ባሕርይ ብናጤን ምናልባትም ብዙዎቹ ለተቆናጠጡት ትልቅ ሀገራዊ ኃላፊነት የሚያበቃ የኋላ ታሪክ ላይኖራቸው ይችላል፡፡ ወደ እገሌና እገሌ አልገባም፡፡

ይህችን መጣጥፍ ለመክተብ ያነሳሳኝ አንድ አሳዛኝ ታሪክ ሰምቼ ነው፡፡ እባካችሁን ወደየአእምሮኣችን እንመለስ፡፡ የኛን የተጣመመ ባሕርይ ከማቃናትና ከመግራት በተጓዳኝ የልጆቻችንን የወደፊት ሕይወት የተበላሸ እንዳይሆን ከፍተኛ ጥረት እናድርግ፡፡ የሰማሁት ነገር በጣም አደገኛና ሀገርን የሚያጠፋ ነው፡፡ ከዚህ ጠማማ መንገድ በአፋጣኝ  ካልተመለስን በየጓዳችን የተጠመደው ፍንጅ ጊዜ እየጠበቀ የሚፈነዳና ማንንም ከማንም ለይቶ የማይምር ነው፡፡ ሕወሓት በከፈተልን የጥፋት ጎዳና እየተመምን ዘር እንኳ እንዳይተርፍ በጣም አደገኛ አቅጣጫ እየተከተልን ነው፡፡ በዛሬ ውስጥ ሆነን በየቤታችን የምነሠራው ነገር ነገ በግልጽ የሀገራችንን መፃዒ ዕድል እንደሚወስን መጠራጠር የለብንም፡፡ ስለዚህ ከዚህ በታች ከምነግራችሁ አሳዛኝ ተሞክሮ ብዙ መማር እንደሚገባን ማሳሰብ እፈልጋለሁ፡፡

አንድ የወያኔ ሚኒስትር ነው፡፡ ለሰዎች ደኅንነት ስል የማንንም ስም አልጠቅስም፡፡ ሚኒስትሩ ዘመድ ይሞትበታል፡፡ ከረምረም ብሎ ጓደኞቹ ሊጠይቁት ሰብሰብ ብለው ወደቤቱ ይሄዳሉ፡፡ ልቅሶው ስለሰነበተ ቴሌቪዥን ተከፍቶ እንግዶቹም ቤተሰቡም ይመለከቱ ነበር፡፡ በዘመናዊ ቤተሰብ ውስጥ እንደዱሮው የመረጃ ምንጭን ለረጂም ጊዜ መዝጋት ተገቢ አለመሆኑ መረሳት እንደሌለበትና ሚኒስትሩም ያደረገው ከዚህ አኳያ መጥፎ እንዳልሆነ ይታሰብልኝና በዚህ የቴሌቪዥን ሥርጭት ሳቢያ የተከሰተው ነገር ግና ሁላችንንም የሚያስተምር፣ ከተኛንበትም የሚያነቃ አቢይ ቁም ነገር ነው፡፡

ሚኒስትሩና ጓደኞቹ የደራ ጨዋታ ይዘዋል፡፡ በነገራችን ላይ በወያኔው የዘር ፖለቲካ አገላለጽ መሠረት ሰዎቹ ሳይወዱ በግዳቸውና ባጋጣሚ ከሦስቱም “በጥባጭ” ነገዶች የሚወለዱ ናቸው፡፡ ሚኒስትር ተብዬው ደግሞ ኦሮሞ ነው፡፡ ‹ተብዬው› ማለቴ በዚህ ሥርዓት አእምሯዊ የጤንነት ደረጃውንና ትምህርታዊ የብቃት መሥፈርቱን አሟልቶ የሚሾም ሰው እንደሌለ በሚገባ ስለምረዳ ነው፡፡ በስህተት ተሹመህ “ሰው” መሆንህ ቢደረስበት ተዋርደህና አለሥራህ ሥራና አለስምህ ስም ወጥቶልህ በአናቱም ላይ “ሙሰኛ” የምትለዋን የነሱን የሠርክ ስም ተሸልመህ ወደ ዘብጥያ ልትወርድ ትችላለህ፡፡ ወያኔ ጋ ቀልድ የለም፡፡ ጤናማ አስተሳሰብና አመለካከት እንዲሁም ብሔራዊ የሀገር ፍቅር ስሜት ካለህ በምንም ዓይነት የኃላፊነት ቦታ ላይ አትሾምም፤ ሰው መሆንህ እስኪያጠራጥር ድረስ እጅግ የዘቀጠ ስብዕና እንዳለህ በአደባባይ ካልተመሰከረልህ የወያኔን ሹመት አታገኛትም (ሹመት ከፈለግህ ማሟላት ስለሚገባህ መሥፈርት ፍንጭ ልስጥህ – ሰካራምነት፣ ውሸታምነት፣ ዘሟችነት፣ ሙሰኝነት፣ ጎጠኝነት፣ አጨብጫቢነት፣ አላዋቂነት….)፡፡ ባለሥልጣናቱ “ሰው” መሆን ከፈለጉ በድብቅ ነው ሰው መሆን የሚችሉት፡፡ ዐዋቂና ምሁር መሆን ካማራቸው እነዚህንም መሆን የሚችሉት በሥውር ነው፤ ከተነቃባቸው ይባረራሉ፡፡ አሃ፣ ሰው ከሆኑማ “እንዴት”ንና “ለምን”ን ዐወቁ ማለት እኮ ነው፡፡ “ለምን?” ብለህ መጠየቅ ጀመርክ ማለት ደግሞ ጤናማ ሰው መሆን ጀመርክ ማለት ነውና ወያኔ አለቀለት ማለት ነው፡፡ ወያኔ ጋ ለመኖር ጭንቅላትህን ቦርጭ ካለህ እዚያ ውስጥ ወትፈህ አለበለዚያም ዘመድ ካለህ በአደራ መልክ አስቀምጠህ ባዶ ቀፎህን ነው መግባት ያለብህና የምትችለውም፡፡ በዚህ ዘመን ለትልቅ ሥልጣን የሚታጩትና የሚሾሙትም ፀረ-አማራና ፀረ-ኢትዮጵያ የሆኑ በመብራት እየተፈለጉና ሥይጠናም(ሥልጠና) እየተሰጣቸው ነው፡፡ አሁን አሁን ደግሞ ደቡቦች በከፍተኛ ደረጃና በብዛት እየተሾሙ እንደሆነ ይነገራል፡፡ አማራ ጠሉ ኃይለማርያም በቀደደው የአሻንጉሊትነት የሥራ መደብ ደቡባውያኑ አልተቻሉም አሉ፡፡ ኧረ ደቡብ ከተነሳስ አይቀር ብዙ መዘዝ መጥቶብናል እናንተዬ! (በጨለማ ሰውን የሚደፉ ወጣቶች ከደቡብ እየፈለሱ አዲስ አበባን እየሞሉና ዜጎች እንደደሮ በ12 ሰዓት ወደ ቆጣቸው እንዲከቱ በመገደድ ላይ ናቸው ይባላል፡፡ በቆንጨራና በኮብል ስቶን ማጅር ማጅሩን እያሉ በተለይ “ንዑስ ከበርቴ”ውን የኔ ቢጤ  ድሃ እየፈጁት እንደሆነ በስፋት ይነገራል፤ ወይ ዕዳችን! “አንበሣን ፈርቼ ዛፍ ላይ ብወጣ ነብር ጠበቀኝ” አሉ? የዘንድሮ ዘንድሮስ ከምንጊዜውም ዘንድሮዎች ለዬት አለች፡፡) ስንክሳሩ ብዙ ነው ወንድሜ፡፡….

የዚያን ጣጠኛ ቲቪ ነገር ቀጠልኩ፡፡ በኦሮምኛ ቋንቋ ይተላለፍ የነበረው ዝግጅት ተጠናቅቆ የአማርኛው ሊቀጥል ሲል ይሉኝታንና መደባበቅን የማያውቀው የሚኒስትሩ ትንሽዬ ልጅ “እነዚህ ጭራቆች ደግሞ መጡ!” ይልና ቴሌቪዥኑን ጥርቅም ያደርገዋል፡፡ ሚኒስትሩም ጓደኞቹም ባለቤቱም ክው አሉ፡፡ አያ ሚኒስትር አፉ እየተሳሰረ የሞት ሞቱን “ሕጻን እኮ ነው፤ ም….ምን ያ’ቃል? ብላችሁ ነው፡፡” ይላል፡፡ የኦሮሞም የአማራም ደም የነበረው አንዱ የተማረ ጓደኛው “አይ፣ የእናንተን ይዞ እንጂ ይህ ሕጻን ከራሱ ምን አለውና እንዲህ ይላል?” በማለት በአማርኛ ይናገራል፡፡ የኢትዮጵያን ሕዝብ በእኩልነትና በፍትህ ሊያስተዳድር በሚኒስትርነት ማዕረግ በወያኔ የተሾመው ሚኒስትር በኦሮምኛ “አንተ! በነዚህ መሃል እንዲህ ትለኛለህ?…” በማለት በትግሬዎችና በአማራዎች ፊት ሊያሳጣው እንደማይገባ በወቀሳ መልክ ጠቆም ያደርገዋል፡፡ ያ ሰው ከልቡ ሰው ነውና ቋንቋ ሳይቀይር (ኮድ ሳይለውጥ) በአማርኛ “አዎ፣ ችግሩ የኛ የአሳዳጊዎች ነው፡፡ ጥላቻን እየጋትን እናሳድጋቸዋለን፤ ሲያድጉም ያን ተግባራዊ እያደረጉ እርስ በርስ ከመጋጨትና ከመነታረክ ውጭ ሌላ የሚጠቅም በጎ ነገር አይሠሩም፡፡…” ይለዋል፡፡ የጨዋታ አጀንዳ ይለወጥና ሰላምም ይወርድና በቤቱ ውስጥ ሕይወት እንደአዲስ ትቀጥላለች፡፡

ቴሌቪዥኑ ግን አልተዘጋም ነበር፡፡ ተራውን ጠብቆ የባሰው መጣ፡፡ አማርኛው አለቀ – (ያው የነበረውም እንደነገሩ ለወጉ ያህል እንጂ አማርኛ እንኳን አሁን አሁን እየሞተች ነው)፡፡ ትግርኛው ሊቀጥል “ጥእና ሃበለይ ዝተፈተውኩም ተኣዘብትና…” የሚል አስገምጋሚ የትግርኛ ጋዜጠኛ የቲቪው መስኮት ላይ ድቅን ይላል፡፡ ያ ሕጻን ያ ትግራዋይ ጋዜጠኛ የጀመረውን የእንኳን ዋላችሁ/አመሻችሁ ዐረፍተ ነገር እንኳን እስኪጨረስ አልጠበቀውም፡፡ “ምናባታቸው እነዚህ ዐውሬዎች!” ይልና አሁንም ድርግም ያደርገዋል፡፡ ሚኒስትሩና ባለቤቱ የሚገቡበትን አጡ፡፡ በየቤቱ ይህን መሰል ጉድ ሞልቷል፡፡ ገመና ሸፋኙ ቤት ይሸፍነዋል እንጂ፡፡

ኢትዮጵያ ማለት እንዲህ ሆነች፡፡ ከዚህ ገፋ አድርጌ ብናገር ደስ ባለኝ ፡፡ ነገር ግን ሰዎችን ላላስፈላጊ መስዋዕትነት መዳረግ ነው፡፡

ምን አይታችሁ – ወያኔዎች የዘሩትን ገና በብዛትና በዓይነት ያጭዳሉ፡፡ የዘራውን የማያጭድ ገበሬ የለምና፡፡ ማን ተጠቃሚ ማን ተጎጂ እንደሚሆን የወደፊቱ ታሪካችን በግልጽ ይመሰክረዋል፡፡ ወያኔዎችን ስታዘባቸው ባሏን የጎዳች መስሏት የገዛ ገላዋን በጋሬጣ የተለተለችውን ጅላጅል ሚስት ይመስሉኛል፡፡ የዘሩት የጥላቻ መርዝ ወደነሱ እንደማይዞር ያሰቡት አይመስሉም፡፡ በአማራ ላይ ያላቸው ጭፍን ጥላቻ እነሱንም ሀገሪቱንም ወደማይወጡት አዘቅት እየከተታቸው ነው፡፡ የሚሾሙት ሆድ አደር ሁሉ አማራንና ኢትዮጵያን የሚጠላ ይምሰላቸው እንጂ እነሱን እንደሚወድና እንደማይወድ እንኳን ለማወቅ ግድ ያላቸው አይመስሉም፡፡ እናም ለአማራ የጣዱት የወጥ መቀቀያ ጎላ ውስጥ እነሱም ገብተው ሊንፈቀፈቁ  እንደሚችሉ አልተገለጠላቸውም – እንደወያኔ ልበ ሥውርና አእምሮ-ድፍን መቼም የትም የለም –  በዘወትር ጸሎታችን “እጅግ ቸርና ሩህሩህ አምላክ” ብለን የምንጠራው እግዚአብሔር እነዚህን ወያኔዎች እንዲህ የጨከነባቸውና ባልጩት ራስ አድርጎ የፈጠራቸው ለምን ዓላማና በመጨረሻው ምን ሊያደርጋቸው ዐቅዶ እንደሆነ ሳስበው ሁል ጊዜም ይገርመኛል፡፡ ሌላውን ሁሉ ተውት፡- ከትግራይ ሕዝብ በግርድፍ ግምት ከ60 እስከ 70 በመቶው በአሁኑ ሰዓት የሚኖረው የት ነው? ይህ ሕዝብ ደላውም አልደላውም በስማቸው አተረፍም አላተረፈም እየኖረ ያለው ግን ከቀሪ ወንድምና እህቶቹ  ጋር ከትግራይ ክልል ውጭ ነው – ውጭ ሀገራትን ጨምሮ፡፡ ታዲያ ወያኔዎች ለሌላዋ ኢትዮጵያ ከሚያጠምዱት ቦምብና ፈንጅ ይህን ብዙ ትግራዋይ እንዴት ሊያድኑት ይችላሉ? እነዚህ ሰዎች ሁል ጊዜ የሚያቅዱት ዕቅድ “ሀ”ን ብቻ እንጂ ዕቅድ “ለ” የሚባል ከችግር መውጫ ብልኃት ኖሯቸው የሚያውቅ አይመስለኝም፡፡ ያው “ደፋርና ጭስ… “ እንደሚባለው በብላኔ የሚገቡበትን ጣጣ ሁሉ በብላኔ ይወጡታል፤ ይህ የዕውር ድምብር አካሄዳቸው እስካሁን ብዙም ያከሰራቸው አይመስልም፤ እንጂ ለሠርገኛ ጤፍ የተዘጋጀ ብረት ምጣድ ቀይና ነጭ ጤፍን መርጦ ሳይቆላቸው እንደሚቀር ለሕወሓት ብቻ እንዴት ተገለጸለት? ሁል ጊዜ የሚገርመኝ ጥያቄ ስለሆነብኝ ነው አሁን እዚህ አለቦታው የደነቀርኩባችሁ፡፡ ወደጀመርኩት –  እያንዳዱ የአሁን ዘመን ባለሥልጣን – አማራም ቢሆን – ፀረ-አማራና ፀረ-ኢትዮጵያ መሆን እንዳለበት የሕወሓት ፅኑ እምነት ነው፤ መለስም “ሥልጣን የምንሰጠው በታማኝነት እንጂ በትምህርት ብቃትና በችሎታ አይደለም” ብሏል በግልጽ፡፡ ስለዚህም ነው አለምነው መኮንንን የመሰለ የወያኔ ዕንባ ጠባቂ ባሕር ዳር ላይ አማሮችን ጠፍንጎ ለማሰር በወያኔ ተሹሞ የምናየው፡፡ ስለዚህም ነው ገነት ዘውዴን የመሰለች ከወያኔ በልጣ ስለወያኔ የምትብከነከንና የምትጨነቅ ሲሞቱባትም ከሚስቶቻቸው በበለጠ ሙሾ የምታወርድ የአማራ ዮዲት ጉዲት “ወላድ አትይሽ”ን ልንመለከት የቻልነው፡፡ ብዙ ምሣሌ መጥቀስ ይቻላል፡፡ አትታዛቡኝና ይሄ ነገር የድግምት ይመስለኛል፡፡ የመረገምም ጣጣ ሳይኖርበት አይቀርምም እላለሁ፡፡ አንድ ለሂትለር ያደረ ይሁዲ ሌላ ምሥኪን ይሁዲን ይዞ በኦሽትዊዝ የጋዝ ቼምበር አስገብቶ በይሁዲነቱ ምክንያት ሲያቀልጠው ይታያችሁ – ከዚህ በላይ ዕንቆቅልሽ ደግሞ ሊኖር አይችልም፡፡ በመሠረቱ አማራ ሆኖ ትግሬ መሆን ወይም ትግሬ ሆኖ አማራ መሆን በራሱ ምንም ማለት አይደለም፤ የምርጫ ጉዳይም ነው፡፡ ነገር ግን አልተፈጠርኩበትም ብለህ የካድከው ነገደም ቢሆን የመኖር መብት እንዳለው ማመን ይገባል እንጂ ገና ለገና ለሆድህም ይሁን አንዳች ነገር ተዙሮብህ ክደህ የወጣህበትን ማኅበረሰብ ሊያጠፉት ከተሰለፉ ወገኖች ጋር ተደርበህና ተባበብረህ ለማጥፋት መነሳት በዕብድነት ብቻም አይገለጽም፡፡ ከዕብደትም በላይ ነውና እንዲህ ዓይነት ሰው መመርመር አለበት፡፡ የዲኤንኤው ስብጥር (ኮምፖሲዚሽን) ተመርምሮ መታወቅና ህመሙ እንዳይዛመት ክትባት ሊፈጠርለት ይገባል፡፡  ለወደፊቱ በዚህ ርዕስ ዙሪያ ምሁራን አንድ በሉን፡፡

ለማንኛውም በዚያ ከእህልና ግፋ ቢል ከፊደል ዘር መለየት ያላለፈ ችሎታና ዕውቀት ሊኖረው ከማይጠበቅ ሳይወድ በግዱ ጃዋር ሞሀመድን እንዲሆን ከተፈረደበት ኢትዮጵያዊ ሕጻን ብዙ የምንማረው ነገር አለ፡፡ አባትና እናቱ አጥፍተዋል፡፡ ማንንም ማሳበብ አይችሉም በትልቁ ነው ያጠፉት፡፡ እነሱ ንስሃ ይግቡ፤ ይጸጸቱና ወደደጉ መንገድ ይመለሱ፡፡ ለነሱ ከዚህ በላይ ምክር የለኝም፡፡

ወደኛ ልመለስ፡፡ እኔም ልጆች አሉኝ፡፡ አንቺም ልጆች አሉሽ፡፡ አንተም ልጆች አሉህ፡፡ እናተም ልጆች አሏችሁ፤ ባይኖሯችሁም እንኳን የኛ ልጆች የናንተም ናቸው፡፡ ሀገር የምትገነባው ወይም የምትፈርሰው  ከሕጻናቷ ጀምሮ ነው፡፡ ከታች የጠፋ ከላይ ቢፈልጉት አይገኝም፡፡ እባካችሁን የኛን ስሜት በልጆቻችን ላይ ለመጫን አንሞክር፤ ልጆቻችንን የእምነቶቻችንና የጥላቻ ማቆያ ማኅደሮቻችን ከማድረግ እንቆጠብ፡፡ የራሳቸው ስብዕና እንዲኖራቸው እንጂ የኛ ጥላዎች ወይም ሲዲና ዲቪዲዎቻችን አድርገን አንጠቀምባቸው፡፡ ታሪክ እንሥራ፡፡ ቢያንስ ነገን ለነሱ እንተውላቸው፡፡ የኛን ዘመን አበላሽተን የነሱንም አናበላሽባቸው፡፡ በጥላቻ አናሳድጋቸው፡፡ ፍቅርንና መዋደድን እናሳያቸው፡፡ የኛ ስህተት የኛን ሕይወት አጨለመ፡፡ በዚያም ምክንያት የረባ ሕይወት ሳንኖር እንደአባ መሸ በከንቱ እንዲሁ ጊዜያችን ተቃጠለ፡፡አንድ ጊዜ ተፈጥረን አንድ ጊዜ ብቻ በምንኖርባት ምድር ብዙ ዕድሎችን አበላሸን፡፡  የልጆቻችን ጊዜስ ለምን በከንቱ ይቃጠላል? በዚህ ጉዳይ ላይ በግልጽ እንነጋገር፡፡ በተለይ ሰለጠነ በሚባለው ዓለም ውስጥ የምትኖሩ ኢትዮጵያውያን እስካሁን የገነባችሁትን የልዩነት አጥር አሁኑኑ አፈራርሱና ቢያንስ ልጆቻችሁ በፍቅርና በመተሳሰብ የሚኖሩባትን የጋራ ሀገር ለመፍጠር ሞክሩ – ሰው እንዴት በቤተ አምልኮትና በጽላት ሳይቀር ይጣላል?(አቡነ አረጋዊ፣ አቡነ ተክለ ሃይማኖት፣ አባ ኪሮስ… እያለ ታቦታትንም በጎሣና በነገድ የሚከፋፍል ምን ዓይነት ትውልድ ላይ ደረስን?)፡፡

የሰው ወርቅ አያደምቅም፡፡ ዝንታለሙን በሰው ሀገር መኖርም የሚቻል አይደለም፤ ቢቻልም የማንነት ጥያቄያችንን በአግባና ዘለቄታ ባለው መልክ አይመልስልንም፡፡ በጥቅሉ ሲታይ  አካሄዳችን አያምርምና በአፋጣኝ እንለውጠው፡፡ ከሁሉም የነሣን ሆነን በኋላ ቀርነት አለንጋ ተገሽልጠናል፡፡ ሀገራችንን ከተጠመዱባት ፈንጂዎች ነፃ እናውጣት፡፡ አንዱ ዘዴ ልጆቻችንን በፍቅርና በመተሳሰብ እንዲኖሩ መምከርና በተግባርም ማሣየት ነው፡፡ በየቤታችን ይህን ዘመቻ ብናጧጡፍ በአጭር ጊዜ ውስጥ ለውጥ እናመጣለን፡፡ ወያኔ የዘራውን መርዝ የምናረክስበት በርሱ መንገድ በመጓዝ ሳይሆን በተቃራኒው ፍቅርን በመዝራት ነው፡፡ ኦሮሞ፣ ትግሬ፣ አማራ፣… የእግዜር ፍጡራን እንጂ አንዳቸው አንዳቸውን እንደድብኝት ጠፍጥፈው የሠሩዋቸው የሸክላ ውጤቶች አይደሉም፡፡ ያለፈ ችግር መኖሩ ብዙዎችንን ሊያሳምን ይችላል፤ እንኳንስ በማኅበረሰብና በሀገር ግንባታ በቤተሰብ ደረጃ እንኳን ብዙ ችግሮች እየደረሱ በዕርቅና በስምምነት ግን ቤትና ትዳር እየታደሰ ከቀድሞው ወደተሻለ ትልቅ ደረጃ ይደረሳል፡፡ የኛ ባልሆነ ጊዜ በተፈጠሩ ችግሮች የኛ የሆነን ጊዜ በከንቱ ማበላሸትና ማባከን ብልኅነት አይደለም – ሞኝነት እንጂ፡፡ በማንትስ ጊዜ የደነቆረ ማንትስ ይሙት እያለ ይኖራል እንደሚባለው አንድ ወቅት በተፈጸመ ስህተት ዝንታለሙን ማሞስካትና ሕዝብን ሆድ ማስባስ ጤነኛነትን ካለማሳየቱም በላይ ለማንም አይጠቅምም፡፡ ቅኝታችን ከሰላምና ከዕርቅ ውጭ ሆኖ ባለፈ ነገር ብቻ መብከንከን ከሆነ በዚህች ሀገር ማንም በሰላም አይኖርም፡፡ በሰላም ለመኖር የሚከፈል መስዋዕትነት ደግሞ በግድ በደም ብቻ የሚሰላ ሊሆን አይገባም፡፡ በፍቅርም ጠላት ተብሎ የተፈረጀን ወገን ማንበርከክ ይቻላል፡፡ በይቅርታም ወዳጅ ማፍራትና የተቀያየሙትን ኃይል ማቅረብ ይቻላል፡፡ በእልህና በቂም በቀል የትም መድረስ እንደማይቻል እኛ ኢትዮጵያውያን ኅያው ምሥክሮች ነን፡፡ የከረረ ይበጠሳል፤ ከተውት ግን ይመለሳል፡፡

ኢትዮጵያውያን ከያሉበት ጫፍ ወደመሀል ሲሰባሰቡ ይታየኛል፡፡ ሀገራችንን ፈጣሪ ይባርክልን፡፡ ከሃይማኖት ጽንፈኞች፣ ከወያኔ ወጥመዶች፣ ከሙስና አሜከላዎች፣ ከሞራላዊ ዕሤቶቻችን ቀበኞች፣ ከማይምነት ጥቁር ግርዶሽ፣ … እግዚአብሔር ሀገራችንን በቶሎ ነፃ ያውጣልን፡፡ ደግሞም በርትተን እንጸልይ፡፡ ከ2000 ዓመታት በላይ በዓለም ዙሪያ ተበታትነው የነበሩ እስራኤላውያንን እንኳ ቃል ኪዳኑን ጠብቆ  የታፈረችና የበለጸገች የአንዲት ሀገር ባለቤት አድርጓቸዋል፡፡ እኛ ደግሞ ለርሱ ከነርሱ እንበልጥበታለን፤ ሀሰት አይደለም፡፡ “እናንተስ ለኔ እንደኢትዮጵያውያን አይደላችሁምን?” ብሎ ፈጣሪ ስለኛ ለነሱ የተናገረው ስለሚወደን ነው፡፡ እኛ አምነነዋል፤ እነሱ ግን ገና አላመኑትም፡፡ ስለዚህ ተስፋችን እርሱም ነው፡፡ የኛ የኃላፊነት ድርሻ ግን ትልቁ ነው፡፡ ምክንያቱም “አዳም ሆይ! በላብህና በወዝህ ጥረህ ግረህ ብላ” ተብሎ ወደ ምድር ወርዷልና ቢያንስ አሻሮ እንኳን ሳንይዝ ወዳለው – ወደፈጣሪ – መጠጋት ስንፍና መሆኑን መገንዘብ ተገቢ ነው፡፡

Mz23602@gmail.com

posted bv Gheremew Araghaw

ጣራው ለሚያፈስ ቤት -የወለል እድሳት (ይገረም አለሙ)

መላ አከላቷን ዝንጀሮ እሾህ ወግቷት
መቆም መራመድ መቀመጥ ተስኖአት
የትኛውን እንንቀልልሽ ብለው ቢጠይቋት፣
ብታስቀድሙልኝ የመቀመጫየን
እኔ እነቅለዋለሁ ቁጭ ብዬ ሌላውን፣
በማለት መለሰች ቅድሚያ የሚሰጠውን ነገር ስላወቀች፡፡

ጣሪያው በሚያፈስ ቤት ውስት እየኖሩ ክረምት በመጣ ቁጥር እየተሰቃዩ በጋ  ሲሆን የወቅት መለዋወጥ የተፈጥሮ ባህርይ መሆኑ ተዘንግቶ ነገር አለሙን በመርሳት ወለሉን ቢያድሱት ግድግዳውን ቀለም ቢያብሱት አይቀሬ ነውና ክረምት ሲመጣ የሚሆነውን አስቡት፤ከንቱ ልፋት አጉል ብክነት፡፡

የቤቱ ወለል እድሳት ቢሻ፣ ግድግዳው ቀለም ቢያምረው፣ ጣራው ደህና እስከሆነ ድረስ መኖር አይከለክልምና ቅድሚያ መቀመጫየን እንዳለችው ዝንጀሮ መቀመጫን አስተካክሎ ሌላ ሌላውን በሂደት ቀን ሲፈቅድ አቅም ሲጎለብት ማደስ ይቻላል፡፡ ጣሪያው የሚያፈስ ቤት ውስጥ እየኖሩ ክረምቱ አልፏል ብሎ ወለል ማደስ ቅድግዳ ቀለም መቀባት ግን አንድም ሞኝነት ሁለትም አጭበርባሪነት ነው፡፡እንዲያም ሲል ከዛሬ ያለፈ አለማሰብ ይሆናል፡፡በአን ጎራ ካለነው እኛ ከምንባለው እነማን ከየትኛው ጎራ እንደሆኑ  እናንተው አስቡት፡፡

ሀገራችን ቤታችን ናት፤ ጣራዋ በብልሽትም በእርጅናም ተበለሻሽቶ በበጋ ለጸሀይ ሀሩር፣ በክረምት ለዝናም ዶፍ ብንዳረግም  ለምደን ተላማምደነው  እንኖራለን፡፡ገዢዎቻንም የእኛ ቻይነት፣ የፈረንጆቹም ጩኸት እንዴትነት ገብቷቸው ወለሉን እያደሱ፣ ግድገዳውን ቀለም እየቀባቡ  ለአላፊ አግዳሚውም ሆነ ለደርሶ ሀጅ ጎብኝው ችግሩ አንዳይታወቅ አንደውም ያማረ የሰመረ መስሎ አንዲታይ በማድረግና መኖሩን ችለውበታል፡፡ ያማረው ቤታችን ሞንዳላው ኑሮአችን እያሉ በሚያሰሙት ፕሮፓጋንዳም እኛን እያደነቆሩም አቀጣጫ እያሳቱም ከፈረንጆቹ ጋር እየተሞዳሞዱ ረብጣው ሳይነጥፍባቸው፣ ዲፕሎማሲያዊው ድጋፍ ሳይቋረጥባቸው፣ሲገድሉና ሲያስሩ የሚሰማው ተቃውሞም ከቃል ወደ ተግባር ሳይሸጋገርባቸው ሀያ ስድስት ዓመት እንደዋዛ ገዙን፡፡ ሁሉንም ነገር አይተው ገምተው ጠብ- መንጅቸውንም ተማምነው ገና አርባ አመት አንገዛችኋለን እያሉ ነው፡፡ ይበሉ! የታገሉት ለምንና ለማን ሆነና፡፡ ጥያቄው እኛ የምንባለው ከተቃውሞው ጎራ ያለነው ብዙ እኛዎች ያለፈውን የሰሩትን እያየን የወደፊት ምኞት ዝግጅታቸውን እየሰማን ምን አልን ምንስ አደረግን ነው ? ብዙዎቻችን ካለንበት ነቅነቅ ያላልነው  ከመማረር ወደ ማምረር ተሸጋግረን  ራሳችንን ከሰቀልንበት ከፍታ አውርደን ከመጯጫህ ወጥተን  አገዛዝ በቃን በማለት  የምንችለውን ጠጠርም ቢሆን ለማስቀመጥ ዝግጁ ነን ወይ? ነው ጥያቄው ይህ ካልሆነ ወያኔ ከምኞት ፍላጎቱም በላ ይገዛናል፡፡ አንደ አያያዛችን ከሆነ ብዙዎቻችን በአፋችን እንጮሀለን እንጂ በወያኔ የተፈጸመው ነገር ሁሉ ውስጣችን ዘልቆ አልተሰማንም ለዚህም ነው ከመማር ወደ ማምረር መሸጋገር ያልቻልነው፡፡ ይህ ባይሆንማ ኖሮ ወቅት እየጠበቀ ወያኔ በሚሰጠን መጫወቻ ከአንልፋችን እየባነንን በምናሰማው ውግዘት ጩኸት  ጣሪያው ለሚያፈስ ቤት የወለል እድሳት የምንጠይቅ ባልሆነ ነበር፡፡ በእኔ እምነት ጣራው ዴሞክራሲያዊ ሥርዓት ነው፡ እንደ አብርሀም ሊንከን አባባል የህዝብ፣ በህዝብ፣  ለህዝብ፣  የሆነ መንግሥት ፡፡ ስለሆነም ይህ በሌለበት/በተነፈግንበት/ ሀገራችን  ሌሎች የህግም በሉት የሰብአዊ መብት፣ የቋንቋም በሉት የሀይማኖት ጥያቄዎችን ማንሳት  ታሰርን ተሰደድን ተገደልን እያሉ መጮህ ከሂደቱ ለማትረፍ እንጂ ከግቡ ለመድረስ የማንታገል ያስመስላል፡፡

ዴሞክራሲ ቅንጦት ተደርጎ በሚታይበት አገዛዝ ውስጥ እየኖሩ ስለ ቋንቋ፣ስለ ሀይማኖት፣ስለ ብሄር ብሄረሰብ፤ስለ ህግ በላይነት፣ስለ ሰብአዊ መብት መከበር ስለ ነጻ ምርጫ ወዘተ ማሰብ፣  መጠየቅ፣ መጮህ ጣራው በሚያፈስ ቤት እየኖሩ ወለል ለመቀየር ግድግዳ ለማደስ የመንደፋደፍ ያህል ነው፡፡ እነዚህ ጥያቄዎች ዴሞክራሲያዊ ሥርዓት እውን ሲሆን ምላሽ የሚያገኙ ናቸው፡ ብቻ ሳይሆን ያለ እነዚህ ተግባራዊነት ዴሞክራሲያዊ ሥርዓት ሊኖር ስለማይችል ወያኔ በሥልጣን ለመቆየት ጠመንጃውን እንደሚተማመን ሁሉ በዴሞክራሲያዊ ሥርዓት ውስጥ ለሥልጣን የሚበቃ ግለሰብም ይሁን ፓርቲ እነዚህን ነገሮች ማክበርና ማስከበር የህልውናው ጉዳይ ይሆናል፡፡ ስለሆነም ከፈረሱ ጋሪው የሆነውን መያዣ መጨበጫ ያጣውን ነገራችንን በማስወገድ ዴሞክራሲያዊ ሥርዓትን እውን ማድረግ በሚያስችለው መንገድ አንደየአቅማችን እንራመድ፡፡ለዚህ ደግሞ ቀዳሚው ነገር ራስን መለወጥ ነው ፡፡ እዚህ ላይ አንድ ዘመን ተሸጋሪ አባባል ብጠቅስ ማለት የፈለኩትን ይበልጥ የሚያሳይልኝ መሰለኝና እነሆ!

የአሜሪካፕሬዝዳንት የነበሩት አብርሀም ሊንከን ለኮንግረስ ያስተላለፉት ሁለተኛው መልዕክታቸው ተብሎ በሚጠቀሰው ንግግራቸው «አንድ ትውልድ ያልፍና ሌላ ትወልድ ይተካል፣ ዓለም/መሬት ግን ለዘለአለም ትኖራለች፡፡ ጸጥ ረጭ ያለው ያለፈው ግዜ ፍልሰፍናዎች (ዶግማስ) አውሎ ነፋሳዊ ለሆነው ለዛሬው ችግር ለመፍትሄነት አይመጥኑም፡፡ ጊዜያችን ችግር ያዘለ ስለሆነ በአዲስ ሁኔታ ማሰብና በአዲስ ሁኔታም መንቀሳቀስ አለብን፡፡ ራሳችንን ከሰቀልንበት ከፍታ ማውረድ ይገባል፡፡ ያን ግዜ አገራችንን ለማዳን እንችላለን፡፡ ታሪክን ልናመልጥ አንችልም፣ልንሸሸው አይሆንልንም፣ ክፉም ሰራን ደግ እንዘከራለን፣ (እንታወሳለን) ግለሰባዊ መታወቅ ወይም አለመታወቅ አንዳችንንም ሆነ ሁላችንን አያተርፈንም፣የምናልፍበት እሳታዊ ፈተና (ፍርድ) በክብር ወይንም በውርደት ማለፋችንን ይመሰክራል»

ብዙዎች እኛ ፤ እነርሱ ወያኔዎች ምንም በሉዋቸው ምን ባነገቡት ዓላማ ሊደርሱበት በሚያስቡት ግብ አንድ ናቸው፡፡ በዚህ ጉዳይ አይደለም ሰው ነፋስ አያስገቡም፡፡እንዲህም በመሆናቸው ነው ታግለው ያሸነፉት፣ ሀያ ስድስት ዓመታትም በዙፋኑ ለመዝለቅ የበቁት፡፡ በተቃውሞው ሰፈር ያለነው እኛ ግን ብዙ እኛዎች ነን፡፡ ሰንደቅ ኣላማ ለብሶ ከሚፎክረው፣ ኢትዮጵያ እያለ ከሚዘምረው፣ የብሄር ኩታ ለብሶ ከሚያቀነቅነው ፖለቲከና አይደለሁም እያለ ከሚሸውደው  ወዘተ ብዙ እኛዎች መካከል  የቤታችን ጣራ ተቀይሮ ሁላችንም የጸሀዩ ሀሩር ሳጠብሰን፤ የክረምቱ ዝናም ሳያበሰብሰን መኖር የምችልበት ቤት እንዲኖረን ምን ያህሉ ነን ከምር የምንሻው ተብሎ ቢጠየቅ  ከብዙዎቹ ተግባር በማየት የምናገኘው ምላሽ አሉታዊ ነው የሚሆነው፡፡ ይህ ለወያኔ ግዞት ያመቻቸን መሰረት አልባው ልዩነታችን መሰረት የለሽ በመሆኑ ለገላጋይ ዳኛ ለመካሪ ሽማግሌም የሚመች አይደለም፡፡ ብዙዎች በቤታችን ጣራ መቀየር በየግላቸው ያምናሉ፣ነገር ግን ይህን እምነት የጋራ ለማድረግ ይቸገራሉ፣ለምክንያትነት የማይበቃው ሰበባቸው የሚያሳብቅባቸው ደግሞ ጣራው እኔ በምለውና በምፈልገው መንገድ ካልሆነ በስተቀር ባይለወጥ ይቅር የሚሉ ከራስ በላይ የማያስቡ መሆናቸው ነው፡፡ በግልጽ ቋንቋ ለመናገር እኔ አባዋራ የማልሆንበት ቤት አንኳን ጣራው ግድግዳውም ይደርመስ የሚሉ ነው የሚመስሉት፡፡

አንዳንዶቹ ደግሞ ለስሙ ከተቃውሞው ጎራ ከትመዋል እንጂ አድራጎት ንግግራቸው የተቃውሞ አይደለም፡፡ ጣራው እያፈሰሰም ለጸሀይ እየዳረገም ቢሆን ወለሉ ከታደሰ ግድጋዳው ቀለም ከተቀባ ርካታ የሚሰጣቸው አይነት ናቸው፡፡ ያ ባይሆን  ከሀያ ስድስት አመታት አገዛዝ በኋላ ዛሬ ስለ ህግ በላይነት፣ ስለ ሰብአዊ መብት መከበር፣ ስለ ሀብት እኩል ተጠቃሚነት፣ ስለ ፍትህ ወዘተ ለወያኔ  ማላዘኑ በቆመ ነበር፡፡ እነዚህ ከእባብ እንቁላል እርግብ የሚጠብቁ ሊባሉ የሚበቁ ይመስለኛል፡፡ ሌላው ሁሉ ቢቀርና ቢረሳን  የህዝቡ ጥያቄ ትክክል ነው፣ የሰጡትን ዝም ብሎ የማይቀበል ጠያቂ ትውልድ ፈጥረናል ወዘተ ብለው ተመጻድቀውና ተሳልቀው ለተቃውሞ መውጣቱም ሆነ ያነሳው ጥያቄ ትክክል ነው ያሉትን ህዝብ በገፍና በግፍ አስረው እያስተማርነው ነው ተሀድሶ እየሰጠነው ነው ከሚሉ ሰዎች ምን ሊገኝ ጥያቄ እንደሚቀርብ ጩኸት እንደሚሰማ አይገባኝም፡፡

እያዩያ አለማስተዋሉ፣እየሰሙ አለማዳመጡ፣ እያነበቡ አለመገንዘቡ በእኛ ሰፈር በመብዛቱ እንጂ ወያኔዎች ከጅምሩ በመቃብራችን ላይ ሲሉ በግልጽ ነግረውናል፡፡ጽፈው አስነብበውናል፣ በተለያየ መንገድ በዘፈንም በፊልም አሳይተውናል፡፡እኛ ሰፈር ግን በምኒልክ ዘመን የደነቆረ ምንይልክ ይሙት እንዳለ ይኖራል እንደሚባለው ሆነን በወያኔ ድል ማግስት የተጀመረው ጩኸት፣ልመና ተማጽኖ፣ ስድብ ዘለፋ የመግለጫ ተቃውሞ  ወይ መሻሻል ሳይሳይ ወይ አርጅቶ ገለል ሳይል እስካሁን አለ፡፡

ሎሬት ጸጋየ  ገብረ መድህን የአባቶቻችን ነገር ሳስታውሰው ትዝ የሚለኝ ከሞከርነው ነገር ይልቅ ያልሞከርነው ነው የሚቆጨኝ እንዳለው  እስከ ዛሬ የመጣንበት የፖለቲካ ጨዋታ አላዋጣም፣ የያዝነውም ተለይይቶ ጉዞ  ከምንለው ቦታ የሚያደርስ አልሆነም ስለዚህ ራሳችንን ፈትሸን፣ አመጣጣችንን ገምግምን ድክት ጥንካሬአችንን ለይተን፣ለዘመኑ የሚስማማውን አስተሳሰብ እንያዝ፣ ለትግሉ የሚመጥነው መንገድ እንከተል በማለት የሚታትሩ ብቅ ሲሉ ከወያኔ ሰፈር ባልተናነሰ ጩኸቱ የሚበዛውም ሆነ  ትንሽ ትንሽ መሰናክል ማስቀመጥ የሚጀመረው እኛ ከምንባለው ብዙዎቹ እኛዎች በኩል ነው፡፡

ቤቱ ጣራው ዝናብ ቢያፈስም፣ ጸሀይ ቢያስመታም ወለሉ ካማረ፣ ግድግዳው ቀለም ከተቀባባ ለእኔ ይመቸኛል፤ የጣራው ነገር አያስጨንቀኝም ማለት መብት ነው ምርጫ ነው፡፡ ለዴሞክራሲ ነው የምታገለው የሚል ሁሉ ይህን ምርጫ መቀበል የሰዎቹን መብት ማክበር ይገባዋል፡፡እነርሱ ደግሞ ጣራው መቀየር አለበት ብቻ ሳይሆን ካልተቀየረ በቤቱ ውስጥ መኖር አንችልም በሚለው ወገን እየተከለሉም እየተመሳሰሉም እያደናገሩም መኖሩን አቁመው አቋማቸው ጥቅም የሚያገኙበት ሳይሆን ከልብ የሚያምኑበት ከሆነ   መብታቸውን በይፋ መጠቀም እምነታቸውን በግልጽ ማራመድ ይኖርባቸዋል፡፡መሸፋፈን ለመኝታ ግዜ ብቻ ይሁን፡፡ ማለባበስ ይቁም!

በጣም አስቸጋሪው መፍትሄ አጥቶ የግዞት ዘመናችንን እያራዘመው ያለው በጣራው መቀየር ላይ ልዩነት ሳይኖር መቀየር ያለበት እኔ በምለው መንገድ ብቻ ነው የሚለው አስተሳሰብ ነው፡፡የነገሩ ክፋት የሚብሰው ደግሞ የዚህ አስተሳሰብ አራማጆች በሚሉት መንገድ ለመቀየር ስንዝር የተግባር እንቅስቃሴ የማያደርጉ መሆናቸው ነው፡፡ተግባሩ ቀርቶ እንዴት በምን ሁኔታ በማን ጣራው መለወጥ እንደሚችል ግልጽ አቋም የላቸውም፡፡ አቋማቸውን ገልጸው መንገዳቸውን አሳይተው ሊደርሱበት የሚያልሙትን ግብ ነግረው ደፋ ቀና በሚሉት ላይ ለመዝመት ግን እንቅልፍ የላቸውም ፡፡እንዲህ መሆን የለበትም፣ አንደዚህ ለምን ይደረጋል፣ በዚህ መንገድ ለምን ይኬዳል ከማለት በስተቀር እንዲህ ይሁን በዚህ መንገድ መሄድ ያዋጣል ወዘተ በተግባር ቀርቶ በቃል ደረጃ እንኳን አይናገሩም፡፡

ግልጽ አቋም በጣራው መለወጥ ላይ፣ የቤታችን ጣራ ከተለያየ አቅጣጫ ብዙ ስም የወጣለት ገዢዎቻችንም ሊያደናብሩንና አቅጣጫ ሊያስቱን በከጀሉ ቁጥር አዳዲስ ስም እያወጡ  በአንድ ያልረጉበት ሲሆን የምንሻው ግን ግልጽ ነው፡፡ዴሞክራሲያዊ ጣራ፡፡ ወራጅና ማገሩ ቆርቆሮና ምስማሩ በህዝብ ለህዝብ የህዝብ ሆኖ የሚሰራ ጣራ፡፡ይህን የሚጠላ ወይንም የማይፈልግ በአንደበቱ ባይናገረውም በተግባሩ እንለየዋልን፡፡የመጀመሪያው ወያኔና በዙሪያው ተኮልኩለው ተጠቃሚ የሆኑት ናቸው፡፡ለጥቆ የምናገኛቸው ሀያ ስድስት አመት ሙሉ ተቀዋሚ መባል ያልሰለቻቸው ምን አልባትም የሚያኖራቸው ወያኔ ተሰናብቶ ዴሞክራሲያዊ ሥርኣት ቢሰፍን ወለሉ ይታደስ ግድግዳው ቀለም ይቀባ አይነት የይስሙላ ተቃውሞ እያሰሙ መኖር አይችሉምና የጣራውን ለውጥ አይፈልጉትም፡፡ ሲስልስ ወያኔን ከማውገዝና ከማጥላላት ባለፈ የተጀመረም ሆነ የተሰነቀ ነገር የማይታይባቸው ነገር ግን ይህንኑ መኖሪያቸው ያደረጉ እናት ኢትዮጵያ የዴሞክራሲ ብሉኮ ብትከናነብ ህዝባችን ተገደለ ታሰረ በዘራችን ብቻ ተጠቃን  እያሉ ነሸጥ ሲያደርጋቸውም በመገንጠል እያስፈራሩ፣ ሰከን ያሉ እለት ደግሞ ስለ አንድነት እየዘመሩ ያሉ፣ የሚኖሩ ወገኖች ያኔ ይህን ማድረግ አይችሉምና በአፋቸው የሚናገሩት/የሚነግዱበት  ዴሞክራሲያዊ ስርዓት በተግባር እውን ሲሆን ለማየት ይሻሉ ብሎ ማሰብ ይቸግራል፡፡

በድርድርም በሉት በግርግር፤በሰላማዊ ሰለፍም በሉት በጩኸት፣በጽሁፍም ይሁን በንግግር የሚቀርቡ ጣራውን በመለወጥ ላይ የማያተኩሩ ነሮች ሁሉ ጣራው ለሚያፈስ ቤት የወለል እድሳት የመፈልግ ያህል ነውና ሲብስም እቅጣጫ የሚያስት ትግል የሚያዘናጋ ለገዢዎች እፎይታ የሚሰጥ ወዘተ ነውና ይታሰብብት፡፡ በሁሉም መንገድ በየትኛውም መስመር ትግል ጣራውን ለመቀየር፡፤

posted by Gheremew Araghaw

Post Navigation

%d bloggers like this: